Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
 

Πεσμένος αναίσθητος μέσα στα ούρα του και κανείς να μη τολμά να πλησιάσει: Οι τελευταιες ώρες του Στάλιν

Ένα συναρπαστικό ανάγνωσμα για τις τελευταίες ώρες του Στάλιν, ο οποίος είχε ενσπείρει τέτοιο τρόμο ανάμεσα στους γιατρούς και τους συνεργάτες του, ώστε δεν τολμούσαν ούτε να τον αγγίξουν όταν κατέρρευσε.

Όλοι φοβούνται, εκείνη την Κυριακή της 1ης Μαρτίου 1953, ότι ο Στάλιν δεν θα εμφανιστεί μες στο πρωινό ως συνήθως. Σύμφωνα με τα λεγόμενα της κόρης του Σβετλάνας, έχει ένα αλλόκοτο πρόγραμμα! Μπορεί να κοιμάται οποιαδήποτε ώρα της ημέρας. Το σπίτι λειτουργεί σύμφωνα με αυστηρούς κώδικες: «υπάρχει κίνηση» ή «δεν υπάρχει κίνηση», όταν ο Στάλιν κοιμάται, μελετά και δεν μετακινείται. Από τις δέκα η ώρα, το προσωπικό είναι έτοιμο αλλά «δεν υπάρχει κίνηση», οι ώρες κυλούν, τίποτα. Κανένα αίτημα, ούτε για φαγητό, ούτε για φακέλους, ούτε για χαρτιά. Την τελευταία φορά που χρειάστηκε να τον ξυπνήσουν ήταν δώδεκα χρόνια πριν, για να του ανακοινώσουν την εισβολή των ναζί στη χώρα στο πλαίσιο της Επιχείρησης Μπαρμπαρόσα, τον Ιούνιο του 1941.

 

Κανένας από την ομάδα των τεσσάρων, που είναι κλειδαμπαρωμένοι σπς κατοικίες τους, ούτε και ο Μπέρια, τον οποίο πρέπει να αναζητήσουν πάνω από τέσσερις ώρες για να τον βρουν στο σπίτι κάποιας από τις αμέτρητες ερωμένες του, δεν σπεύδει να καλέσει τους γιατρούς. Όλοι προαισθάνονται ότι, για δεύτερη φορά, η εξουσία κινδυνεύει να ξεφύγει από τον Στάλιν, και ρίχνονται σε ένα παιχνίδι με ίντριγκες με σκοπό να ορίσουν τον διάδοχό του. Άραγε περίμεναν επίτηδες για να προστατεύσουν τα συμφέροντά τους; Ορισμένοι διατυπώνουν αυτή την εικασία.

 

Στις 18.30, το φως ανάβει επιτέλους στα διαμερίσματα του Στάλιν και το οικιακό προσωπικό ησυχάζει. Αναρωτιούνται: θα ζητήσει επιτέλους κάτι να φάει; Όμως η σιωπή παρατείνεται. Σύμφωνα με κάποιους, στέλνουν την ηλικιωμένη αφοσιωμένη υπηρέτρια Ματριόνα Μπουτούσοβα. Στην πραγματικότητα, αυτός που κάνει μεγάλη φασαρία -ενώ το αφεντικό δεν του αρέσει να το αιφνιδιάζουν- είναι ο αντικομισάριος της ντάτσας Πέτερ Βασίλιεβιτς Λοζγκάτσεφ, ο οποίος γύρω στις δέκα το βράδυ ξεπερνά τον φόβο του και, με το πρόσχημα μιας επιστολής από το Κρεμλίνο, πηγαίνει στα διαμερίσματα του Στάλιν.

 

Ο Βοζντ, με το περίφημο γεωργιανό μουστάκι rou, το μικρό του σώμα, μόλις ένα μέτρο και εξήντα επτά, με τα στραβά του πόδια και το αριστερό του χέρι πιο κοντό κατά τέσσερα εκατοστά από το δεξί, μετά από ένα νεανικό ατύχημα, κείτεται ασάλευτος. Είναι ξαπλωμένος και κολυμπάει στα ούρα του πάνω στο μαλακό χαλί κοντά στο γραφείο του, όπου βρίσκονται ένα μπουκάλι νερό και ένα ποτήρι.

 

Τι κατάπληξη! Ο Βοζντ, με το περίφημο γεωργιανό μουστάκι rou, το μικρό του σώμα, μόλις ένα μέτρο και εξήντα επτά, με τα στραβά του πόδια και το αριστερό του χέρι πιο κοντό κατά τέσσερα εκατοστά από το δεξί, μετά από ένα νεανικό ατύχημα, κείτεται ασάλευτος. Είναι ξαπλωμένος και κολυμπάει στα ούρα του πάνω στο μαλακό χαλί κοντά στο γραφείο του, όπου βρίσκονται ένα μπουκάλι νερό και ένα ποτήρι.

  

Στη συνήθως ήρεμη κατοικία, επικρατεί αναβρασμός. Μια ορδή ανθρώπων τρέχει πάνω-κάτω γύρω από το ακίνητο σώμα. Για τους μεν, ο Στάλιν διατηρεί τις αισθήσεις του, δεν μπορεί να μιλήσει αλλά αφήνει κάποια μουρμουρητά, για τους δε είναι αναίσθητος. Καθώς τον μεταφέρουν στον καναπέ της διπλανής μεγάλης τραπεζαρίας, δεν θέλει κανείς να αναλάβει την ευθύνη να καλέσει τους γιατρούς, αυτούς που ο Στάλιν θεωρεί δολοφόνους και διεφθαρμένους συνωμότες. Ο μόνος για τον οποίο έχει «εμπιστοσύνη» είναι ο Βινογκράντοφ, ο οποίος τον παρακολουθεί εδώ και χρόνια και είναι αυτός που γνωρίζει τον ιατρικό του φάκελο, αλλά τώρα βρίσκεται υπό κράτηση. Ο προκάτοχός του δόκτωρ Ντμίτρι Πλετνιόφ είναι νεκρός· ήξερε πολλά.

 

Αυτό που σκότωσε τον Στάλιν είναι η παράνοιά του. Εδώ καί μήνες, αρνείται να συμβουλευτεί κάποιον γιατρό και εμπνέει τέτοιον τρόμο που δεν παρεμβαίνει κανείς. Δεν πρέπει να πηγαίνει κανείς στα διαμερίσματα του «Πατερούλη» αν δεν έχει προσκληθεί. Ούτε καν οι πιο στενοί του συνεργάτες, αδιανόητο βέβαια για τους υπό δυσμένεια γιατρούς! Αν ο Κόκκινος Τσάρος απλώς κοιμάται βαθιά και ξυπνήσει, θα γίνει έξω φρενών που κάλεσαν τους γιατρούς, σκέφτονται. Και αν οι τελευταίοι είναι ύποπτοι, το ίδιο είναι και όσοι τους έφεραν. Η αγωνία θα παραταθεί για τέσσερις μέρες. Πόσες ώρες πριν είχε αρχίσει η αιμορραγία του εγκεφάλου; Θα μπορούσε άραγε να είχε σωθεί ο Στάλιν; Ποιος θα ήθελε να το ριψοκινδυνεύσει; Οι απόψεις είναι αντικρουόμενες. Όταν στις 2 Μαρτίου στις τρεις το πρωί, φτάνουν επιτέλους στην ντάτσα ο Μπέρια και ο Μαλένκοφ για να εξετάσουν την κατάσταση του Βοζντ, δεν υπάρχει κανένας γιατρός.

 

Από αριστερά, ο Στάλιν, συνοδευόμενος από τον πρωθυπουργό Vyacheslav Molotov, τον Nikolai Shvernik, και την νεαρή κόρη του Svetlana το 1937
Από αριστερά, ο Στάλιν, συνοδευόμενος από τον πρωθυπουργό Vyacheslav Molotov, τον Nikolai Shvernik, και την νεαρή κόρη του Svetlana το 1937

 

Περιμένουν δίχως να κάνουν την παραμικρή κίνηση. Πάνω από είκοσι τέσσερις ώρες κυλούν αφότου ο Στάλιν πηγαίνει οτα ιδιωτικά διαμερίσματά του την αυγή της 1ης Μαρτίου μέχρι την άφιξη των γιατρών στις 2 Μαρτίου το πρωί. Δηλαδή εννέα με δώδεκα ώρες, σύμφωνα με τις πηγές, από την ανακάλυψη του ασάλευτου σώματος μέχρι την παροχή των πρώτων φροντίδων. Η ομάδα των τεσσάρων εξασφαλίζει μια διαρκή εποπτεία. Νυχθημερόν, εναλλάσσονταν στο προσκέφαλο του τυράννου. Εκείνη την ημέρα αναζήτησαν την κόρη του Σβετλάνα και τον δευτερότοκο γιο του Βασίλι. Η κόρη του είναι μία από τους βασικούς μάρτυρες των τελευταίων ημερών του. Τον είδε για τελευταία φορά στα γενέθλιά του, στις 21 Δεκεμβρίου, καιδιαπίστωσε πως η όψη του δεν ήταν καλή. Νιώθει την αρρώστια να πλησιάζει, ανησυχεί για τον πατέρα της.

 

Στις επτά ή στις δέκα το πρωί, κατά τη Σβετλάνα, μια ομάδα τρομοκρατημένων γιατρών, σπεύδει στο προσκέφαλο του Στάλιν. Ο μόνος τρόπος διαφυγής είναι ο θάνατος, αλλά και η συμμόρφωση μπορεί να είναι συνώνυμό του. Είναι η ειρωνεία του επαγγέλματός τους: ακόμα και αυτός που τους θεωρεί ως τους χειρότερους δηλητηριαστές και προσπαθεί να τους εξοντώσει, τους έχει ανάγκη. Εδώ και χρόνια, του έχουν γίνει μάλιστα απαραίτητοι. Αυτό είναι το πρόβλημα. Πώς ένα τόσο παρανοϊκό πλάσμα όπως ο Κόκκινος Τσάρος μπορεί να ξεγυμνωθεί μπροστά σ’ έναν άνθρωπο της επιστήμης τον οποίο περιφρονεί; Δεν εμπιστεύεται κανέναν, επομένως οι γιατροί, οι μόνοι που μπορούν να κρίνουν τη φυσική και την ψυχική του κατάσταση, αποτελούν de facto στόχο κριτικής.Ο Στάλιν ξέρει πως αν αποκαλύψουν τις αδυναμίες του θα δοθεί λαβή για επιθέσεις των πολυάριθμων εχθρών του από το εσωτερικό ή το εξωτερικό και των συνωμοτών που επιδιώκουν να τον απομακρύνουν από την εξουσία.

 

Τη στιγμή της τελευταίας πνοής του, κάτι το ακατανόητο και εντυπωσιακό συνέβη: ανοίγει τα μάτια του και τύλιξε όλη
την ομήγυρη με το βλέμμα, ένα βλέμμα τρελό, οργισμένο, γεμάτο τρόμο μπροστά στον θάνατο και τα άγνωστα πρόσωπα των γιατρών που έσκυβαν από πάνω του. Το βλέμμα του κάνει τον γύρο των παρευρισκόμενων σε κλάσμα δευτερολέπτου και τότε, με μια τρομακτική κίνηση που ακόμα και σήμερα δεν την καταλαβαίνω αλλά ούτε μπορώ και να την ξεχάσω, σήκωσε ψηλά το αριστερό του χέρι, το μόνο που μπορούσε να κουνάει.

 

Ποιος τους κάλεσε; Καταφεύγουν σε ειδικούς, μη Εβραίους και προφανώς μη φυλακισμένους! Δυστυχώς, οι διακεκριμένοι ειδικοί σ' αυτούς ανήκουν!

 

«Όπως κι εμείς, έτρεμαν κι αυτοί σαν φύλλα» σχολιάζει ο Λοζγκάτσεφ. Φοβούνται να πλησιάσουν στο κρεβάτι του Στάλιν θαρρείς και θα συνερχόταν από το κώμα του και θα διέταζε την άμεση εκτέλεσή τους. Χρόνια αργότερα, ο Χρουστσόφ θυμάται πόσο σοκαρισμένοι ήταν οι γιατροί, φοβούμενοι μήπως διαπράξουν κάποιο διαγνωστικό σφάλμα ή κατηγορηθουν για τον θάνατο του Στάλιν. Δέκα γιατροί θα ασχολούνται επισταμένως και θα εναλλάσσονται πλάι στον ετοιμοθάνατο» μεταξύ των οποίων ο καθηγητής Λουκόμσκι, τακτικό μέλος της Ακαδημίας Ιατρικών Επιστημών της ΕΣΣΔ, ο Κονοβάλοφ, οι καθηγητές Μιάσνικοφ, Ταρέγεφ, και οι νευρολόγοι Φιλιμόνοφ, Γκλάζοβνοφ, Τκατσόφ και Ιβάνοφ-Νεζνάμοφ. Η εν λόγω ομάδα τίθεται υπό την εποπτεία του υπουργού Υγείας Τρεπακόφ και του επικεφαλής της υγειονομικής υπηρεσίας του Κρεμλίνου Κουπερίν. Όλοι βλέπουν τον ασθενή για πρώτη φορά.

 

Ο καθηγητής Πάβελ Λουκόμσκι, που διευθύνει την ομάδα, είναι τρομοκρατημένος από την εγγύτητα με το σώμα του τυράννου. Προχωρεί προς τον Στάλιν «με προσοχή... και αγγίζει τα χέρια του σαν να ήταν πυρακτωμένο σίδερο» διευκρινίζει ο Χρουστσόφ. Το τρέμουλο των γιατρών είναι τέτοιο που δεν καταφέρνουν να τον γδύσουν και χρησιμοποιούν ψαλίδι. Η κατάσταση του δεξιού του αγκώνα αποτελεί επαρκή ένδειξη πτώσης: είναι μελανιασμένος και πρησμένος.

 

Ο Λουκόμσκι δυσκολεύεται να του πάρει τον σφυγμό. Το άγρυπνο βλέμμα των παρατρεχάμενων του Στάλιν και οι οδηγίες τους επιτείνουν την ένταση.

 

Όταν ο Μπέρια τον προσβάλλει λέγοντάς του: «Μα επιτέλους, πιάστε του σωστά το χέρι!», το κλίμα επιδεινώνεται. Ο καθηγητής διαπιστώνει ότι το δεξί χέρι και το δεξί πόδι είναι παράλυτα και ότι τα αριστερά μέλη κινούνται ανεπαίσθητα και σπασμωδικά.

 

Με τις κραυγές του Βασίλι, του εντελώς μεθυσμένου γιου του Στάλιν ο οποίος ουρλιάζει ότι σκότωσαν ή θα σκοτώσουν τον πατέρα του η ένταση ανεβαίνει ακόμα περισσότερο και η ατμόσφαιρα γίνεται πνιγηρή, τόσο που αναγκάζονται να τον ακινητοποιήσουν και να τον στείλουν πίσω στο σπίτι του.

 

Κανείς δεν θέλει να αναλάβει την ευθύνη ενός ιατρικού οφάλματος, ακόμα και αν ενδόμυχα όλοι τους πιθανόν να αμφιταλαντεύονται ανάμεσα στην επιθυμία να ζήσει και την επιθυμία να πεθάνει.

 

Οι γιατροί πραγματοποιούν κλινική εξέταση στον Στάλιν που είναι ξαπλωμένος ανάσκελα, με το κεφάλι γερμένο αριστερά και τα μάτια κλειστά. Όταν ένας γιατρός ανασηκώνει τα βλέφαρα του Βοζντ, οι κόρες του κινούνται δίχως να προσηλώνονται κάπου. Είναι βυθισμένος σε μια κωματώδη κατάσταση και οι γιατροί που είναι μαζεμένοι γύρω του δεν μπορούν να κάνουν και πολλά, το τέλος πλησιάζει. Στον διάδρομο οι έμπιστοί του μηχανορραφούν και στη, συνήθως ήρεμη, ντάτσα επικρατεί αναταραχή. Ο Μπέρια, που τον μισεί, καταλαμβάνεται διαδοχικά από αισθήματα αφοσίωσης και αγαλλίασης όταν σκέφτεται το επικείμενο τέλος. «Μόλις εμφανίστηκαν στα χαρακτηριστικά του Στάλιν τα σημάδια μιας ανάκαμψης της συνείδησης, γεγονός που υπονοεί ότι ίσως ξεπεράσει τον κίνδυνο, ο Μπέρια γονατίζει πάραυτα πλάι στον ετοιμοθάνατο, του πιάνει το χέρι και το γεμίζει φιλιά. Ωστόσο, μόλις ο Στάλιν βυθίζεται ξανά στην απώλεια συνείδησης, ο Μπέρια σηκώνεται και φτύνει καταγής. Μήπως αυτός δεν είναι που, μετά τον θάνατο του Βοζντ, θα αναφωνήσει: «Το κατάφερα, σας γλίτωσα όλους»;

 

Εργάτες σε ένα σοβιετικό εργοστάσιο ακούνε περίλυποι το άγγελμα του θανάτου του Στάλιν, συγκεντρωμένοι γύρω από ένα ραδιόφωνο.
Εργάτες σε ένα σοβιετικό εργοστάσιο ακούνε περίλυποι το άγγελμα του θανάτου του Στάλιν, συγκεντρωμένοι γύρω από ένα ραδιόφωνο.

 

Σύμφωνα με την κόρη του Στάλιν: «Είναι ο μόνος που συμπεριφέρειαι με τρόπο σχεδόν απρεπή. Είναι πανευτυχής και,
στο ήδη αποκρουστικό πρόσωπό του, ήταν εμφανή τα πάθη που τον διακατέχουν: η φιλοδοξία, η εξουσιομανία, η σκληρότητα, η πανουργία. Τούτη την κρίσιμη ώρα, προσπαθούσε να διατηρεί ένα ύφος ελεγχόμενα σατανικό. Κι αυτό το διάβαζες στο μέτωπό του».

 

Οι γιατροί συνιστούν πλήρη ανάπαυση και βδέλλες πίσω από τα αυτιά για να πέσει η πίεση (έχουν ήδη βάλει οχτώ). Του κάνουν ενέσεις κάμφορας και αδρεναλίνης για να τονώσουν την καρδιά, του χορηγούν επίσης διάλυμα μαγνησίου. Του βάζουν κρύα επιθέματα στο μέτωπο και του βγάζουν τη μασέλα. Τον ταΐζουν με το κουτάλι, δίνοντάς του υγρή τροφή για να μην πνιγεί. Τέλος, του χορηγούν οξυγόνο και του παίρνουν ένα δείγμα για εξέταση ούρων. Φέρνουν ένα μηχάνημα τεχνητής αναπνοής, που δεν θα το χρησιμοποιήσουν ποτέ...

 

«Μια τρομακτική υπερκινητικότητα: [οι γιατροί] του έβαζαν βδέλλες στον σβέρκο και τον λαιμό, του έκαναν ηλεκτροκαρδιογραφήματα, ακτινογραφίες θώρακος: μια νοσοκόμα τον τρυπουσε ασταμάτητα, ένας από τους γιατρούς κατέγραφε λεπτομερώς τα πάντα. Ο καθένας εκτελούσε ανελλιπώς το καθήκον του για να σώσει μια ζωή που κανείς δεν μπορούσε πια να σώσει» θυμάται η Σβετλάνα.

 

Σε ένα μικρό δωμάτιο δίπλα στη μεγάλη τραπεζαρία όπου βρίσκεται ο Στάλιν, ένα ιατρικό συμβούλιο συσκέπτεται διαρκώς, και στον επάνω όροφο λαμβάνει χώρα ένα πραγματικό πολιτικό μυστικοσυμβούλιο. Το πρωί της 3ης Μαρτίου, ενώ η κατάσταση της υγείας του Στάλιν παραμένει αβέβαιη και άγνωστη σε όλους εντός και εκτός της χώρας, οι παρατρεχάμενοί του ρωτούν τους γιατρούς σχετικά με την οριστική τους διάγνωση.

 

«Ο θάνατος είναι αναπότρεπτος» λένε.

 

Ζητείται η γνώμη και άλλων ειδικών, ιδίως του διακεκριμένου Εβραίου δόκτορα Γιάκοφ Ράποπορτ που είχε φυλακιστεί και βασανιστεί για την υπόθεση της συνωμοσίας των γιατρών. Σκέφτεται πως έρχονται να τον ανακρίνουν στο πλαίσιο τούτης της δικαστικής παρωδίας, αλλά όχι, δεν είναι αυτό, τώρα ο τόνος τους είναι παρακλητικός. Του ζητούν συμβουλές για την αντιμετώπιση ενός βαριά ασθενούς που έχει αναπνοή «Cheyne-Stokes». Η λεπίδα πέφτει: ο θάνατος. Όταν τον ρωτούν σχετικά με τους καλύτερους ειδικούς για την περίσταση, απαντά ότι αγνοεί αν κάποιος από αυτούς είναι ακόμα ελεύθερος· οι εννέα γιατροί που προτείνει είναι όλοι φυλακισμένοι.

 

Στις 4 Μαρτίου, την αυγή, ένα ιατρικό ανακοινωθέν μεταδίδεται από το Ράδιο-Μόσχα, αλλά και σε ολόκληρο τον διεθνή τύπο, μεταξύ άλλων στους New York Times: «Η κατάσταση της υγείας του Στάλιν εμπνέει σοβαρές ανησυχίες μετά το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο που υπέστη τη νύχτα της 1ης προς 2α Μαρτίου, στο διαμέρισμά του στο Κρεμλίνο». Η αναπνοή του Στάλιν είναι ακανόνιστη (36 ανά λεπτό), πάσχει από το σύνδρομο Cheyne-Stokes, έναν ρυθμό που εναλλάσσεται μεταξύ περιόδων άπνοιας και υπέρπνοιας (αναπνοή αυξημένου εύρους). Οι σφυγμοί είναι 108-116 ανά λεπτό, η αρτηριακή του πίεση 210 mmHg η μέγιστη και 110 mmHg η ελάχιστη, τέλος υποφέρει από έλλειψη οξυγόνου.

 

Το πρόσωπο του Στάλιν σκοτεινιάζει, πρήζεται, τα χαρακτηριστικά του γίνονται σιγά σιγά μη αναγνωρίσιμα, τα χείλη είναι μαύρα και τις δύο τελευταίες ώρες ο ασθενής ασφυκτιά ενώπιον όλων.

 

Το πρωί της Πέμπτης 5 Μαρτίου, η κατάσταση επιδεινώνεται. Ο Στάλιν είναι πελιδνός, κάνει επανειλημμένες αιμοπτύσεις, Είναι ανήσυχος και έχει έναν ανεξέλεγκτο λόξιγκα. Του κάνουν ενέσεις καφεΐνης, κάμφορας και καρδιαζόλης, ένα φάρμακο που χρησιμοποιείτο άλλοτε ως τονωτικό της κυκλοφορίας του αίματος και της αναπνοής. Η αναπνοή του είναι ολοένα και περισσότερο ακανόνιστη. Στην αρχή της βραδιάς, οι σφυγμοί του είναι 118-120 ανά λεπτό στις 19.15, έπειτα 140-150 ανά λεπτό στις 20.10: ο τύραννος βρίσκεται σε βαθύ κώμα. Ιδρώνει πολύ και ο σφυγμός του γίνεται σταδιακά αψηλάφητος.

 

Ο Μπουλγκάνιν φροντίζει για τη διαρκή παρακολούθηση του Στάλιν και ο δόκτωρ Μιάσνικοφ είναι πεπεισμένος για την υποψία του και την εχθρότητά του απέναντι στους παρόνιες γιατρούς. Αναφέρεται μια γαστρορραγία και, κατά ορισμένους, αυτό θα αποδείκνυε ότι ο Στάλιν υπήρξε θύμα δηλητηρίασης με «βαρβαρίνη», μια διάφανη ουσία που ο Μπέρια, με τη συνενοχή τριών άλλων, ίσως είχε ρίξει στο ποτήρι με το γεωργιανό κρασί του Ηγέτη. Τίποτα όμως δεν επιβεβαιώνει μια τέτοια άποψη.

 

Το βράδυ, η καρδιά του τυράννου εξασθενεί. Οι γιατροί προτείνουν τεχνητή αναπνοή και μια ένεση κάμφορας και αδρεναλίνης- η νοσοκόμα που την κάνει καταγράφει προσεκτικά χη διαδικασία στις 9.48. Όταν η αναπνοή επιταχύνεται, ο Μπέρια διατάζει να φέρουν τη Σβετλάνα, όμως δεν κουνιέται κανείς.

 

«Τη στιγμή της τελευταίας πνοής του, κάτι το ακατανόητο και εντυπωσιακό συνέβη: ανοίγει τα μάτια του και τύλιξε όλη
την ομήγυρη με το βλέμμα, ένα βλέμμα τρελό, οργισμένο, γεμάτο τρόμο μπροστά στον θάνατο και τα άγνωστα πρόσωπα των γιατρών που έσκυβαν από πάνω του. Το βλέμμα του κάνει τον γύρο των παρευρισκόμενων σε κλάσμα δευτερολέπτου και τότε, με μια τρομακτική κίνηση που ακόμα και σήμερα δεν την καταλαβαίνω αλλά ούτε μπορώ και να την ξεχάσω, σήκωσε ψηλά το αριστερό του χέρι, το μόνο που μπορούσε να κουνάει. Έδειχνε άραγε κάτι εκεί ψηλά ή μας απειλούσε όλους; Δεν ήξερες ούτε σε ποιον ούτε σε τι απευθυνόταν τούτη η ακατανόητη αλλά απειλητική κίνηση. Κι αμέσως μετά, σε μια ύστατη αναλαμπή, η ψυχή εγκατέλειψε το σώμα» θυμάται η κόρη του.

 

O τάφος του Στάλιν, στον τοίχο του Κρεμλίνου, στην Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας.
O τάφος του Στάλιν, στον τοίχο του Κρεμλίνου, στην Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας.

 

Ο θάνατός του καταχωρίζεται στις 21.50, το βράδυ της 5ης Μαρτίου 1953, σε ηλικία εβδομήντα τριών χρονών. Μέσα σε βαριά σιωπή, δίχως την παραμικρή χειρονομία, οι ιθύνοντες του Κόμματος, τα παιδιά του και οι φρουροί του περιβάλλουν τον νεκρό, σημειώνει ο Μιάσνικοψ, ένας από τους παρόντες γιατρούς. Δεν θυμάται όμως πια αν το τελετουργικό κράτησε μισή ώρα ή παραπάνω. Όλοι ήταν κοκαλωμένοι, ανίκανοι για οποιαδήποτε αντίδραση, σαν αποσβολωμένοι. Στο Ράδιο-Μόσχα, μια πνιχτή φωνή, που προμήνυε κάτι το πολύ σοβαρό, ανακοινώνει τον θάνατο του Κόκκινου Τσάρου στο Κρεμλίνο, μια τεράστια απώλεια για την εργατική τάξη της σοβιετικής πατρίδας και ολόκληρης της υφηλίου. Αδύνατον βέβαια να αποβίωσε οπουδήποτε αλλού πέρα από τον χώρο όπου ασκούσε την εξουσία του. Το ξημέρωμα, το πτώμα του Στάλιν μεταψέρεται για να γίνει νεκροψία, η ντάτσα αδειάζει απ' όλα τα έπιπλα και το δακρυσμένο προσωπικό του σπιτιού αποπέμπεται επιτόπου. Διατάζουν τους πάντες να μη βγάλουν άχνα υπό την απειλή τιμωρίας: ο Στάλιν πέθανε από εγκεφαλική αιμορραγία στις 3 Μαρτίου ενώ εργαζόταν στο Κρεμλίνο, τελεία και παύλα!

 

 

Ένας από τους γιατρούς που διενεργεί τη νεκροψία, ο δόκτωρ Μιάσνικοφ, είναι πεπεισμένος πως η χώρα είχε ως ηγέτη έναν ασθενή. «Μια σημαντική αρτηριοσκλήρυνση των εγκεφαλικών αγγείων θα μπορούσε να αλλοιώσει την κρίση του και να επιτείνει τη μανία καταδίωξης που τον χαρακτήριζε, επηρεάζοντας πς αποφάσεις που λάμβανε» γράφει. «Ο Στάλιν ίσως είχε απολέσει την αίσθηση του καλού και του κακού»αποφαίνεται ο γιατρός. «Τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς του είναι οξυμμένα και ένας τόσο καχύποπτος άνθρωπος μπορεί να γίνει παρανοϊκός. Δεν γνωρίζουμε σε ποιο βαθμό η ασθένεια που εξελίχτηκε στη διάρκεια των χρόνων επηρέασε την προσωπικότητα και τις πράξεις του Στάλιν» γράφει ο Μιάσνικοφ στα Απομνημονεύματά του που εκδόθηκαν μόλις τον Απρίλιο του 2011. Με τον θάνατο του γιατρού, το 1965, η KGB κατάσχεσε τα χειρόγραφα. Όμως αυτή η ανάλυση δεν είναι καινούρια.

 

 

Από το 1927, ένας διακεκριμένος ψυχίατρος, ο διευθυντής του Ινστιτούτου Ψυχονευρολογίας της Αγίας Πετρούπολης Βλαντίμιρ Μιχαήλοβιτς Μπεχτέρεφ έκανε παρόμοια διάγνωση για τον δικτάτορα ο οποίος του είχε ζητήσει να θεραπεύσει την κατάθλιψή του. Σύμφωνα με αυτόν, ο τύραννος έπασχε από ανεξέλεγκτες φοβίες, χρησιμοποιεί μάλιστα τον μοιραίο όρο «παράνοια». Ο γιατρός επιζεί μόλις είκοσι τέσσερις ώρες μετά από αυτή τη διάγνωση και πεθαίνει υπό αμφιλεγόμενες συνθήκες: δηλητηρίαση, για την οποία ορισμένοι πιστεύουν πως πιθανόν να τη διέταξε ο Στάλιν. 

 

___________

Απόσπασμα από το βιβλίο της Tania Crasnianski, «Η εξουσία με ιατρική συνταγή, Ηγέτες του 20ού αιώνα υπό την επήρεια ουσιών», μτφρ.: Ρίτα Κολαΐτη, εκδ. Μεταίχμιο

 


 


BONUS

Τα ποιήματα δύο σημαντικών ελλήνων ποιητών, όταν πέθανε ο Στάλιν (άνευ σχολίων):

 

1. Τάσος Λειβαδίτης

 
Κλάφτε λαοί. Από σήμερα ο κόσμος είναι λιγότερο μεγάλος.
Ο Στάλιν πέθανε.
Ο ήσκιος απ' το μεγάλο φέρετρο του χαράζει
ένα πελώριο πένθος στα μανίκια των προλετάριων.
Από το φέρετρο που σήμερα το σηκώνουνε στους ώμους τους οι λαοί.
Ο Στάλιν ζει.
Γιατί ο Στάλιν δεν είναι ένας άνθρωπος για να μπορεί να πεθάνει
Ο Στάλιν είναι η ελπίδα και το ψωμί, είναι τ' ατσάλι και η Ειρήνη.
Ο Στάλιν είναι ποτάμι και φράγμα, υψικάμινος και σημαία.
Ο Στάλιν είναι το μεγάλο αγκωνάρι που ακουμπάει ο κόσμος.
Κοιτάχτε τον.
Νάτος
Πελώριος
Σαν ένα βουνό.
Όπου κι' αν γυρίσετε θα δείτε το πλατύ του χέρι να σας γνέφει.
Κι' οι εργάτες ανεβασμένοι στην πελώρια σκαλωσιά του ήλιου.
Με τα σφυριά τους σκαλίζουν τη μορφή του στην είσοδο της Ιστορίας.
Ο Στάλιν ζει.
Ακούστε, ακούστε λοιπόν
Μες στο γιγάντιο βήμα των λαών ακούστε τη μεγάλη καρδιά του να χτυπάει.
Κλάφτε λαοί. Από σήμερα ο κόσμος είναι λιγότερο μεγάλος.
Από εφημερίδα Ανασύνταξη, αρ. φύλ. 153 1-15- Μάρτη 2003


2. Γιάννης Ρίτσος

 
Οχι, δεν είναι αλήθεια.
Δεν είναι αλήθεια.
Σταματήστε λοιπόν τις καμπάνες.
Σταματήστε τις.
Ο Ιωσήφ Στάλιν δεν πέθανε.
Είναι παρών ο Στάλιν στο παγκόσμιο πόστο του.
Ο Στάλιν ανεβάζει στις επάλξεις των πέντε ηπείρων τις σημαίες της ειρήνης.
Ο Στάλιν ετοιμάζει με το σκόρπιο αλεύρι του κόσμου
Ενα ολοστρόγγυλο καρβέλι υγείας.
Σταματήστε λοιπόν τις καμπάνες. Σταματήστε τις.
Οσο κι αν μονόφθαλμα κανόνια στρέφουν το μαύρο ρύγχος τους ίσα κατά την υψικάμινο των ελπίδων μας ο Στάλιν αγρυπνεί στο παγκόσμιο πόστο του.
Σώπα γιαγιά και σκούπισε με το τσεμπέρι σου τα μάτια σου.
Οταν σβύνει η φωτιά σου κάτω από το τσουκάλι σου
Είναι ο Στάλιν που σκύβει και φυσάει τη φωτιά σου ν' ανάψει.
Οταν λείπει από το τραπέζι μας το ψωμί κι από το στρώμα μας τ' όνειρο κι απ' το δώμα μας το λυχνάρι είναι ο Στάλιν που ανάβει τα μεγάλα ηλεκτρικά στον ορίζοντα κι ακούμε κάτω από τα τούνελ της νύχτας τη βοή των τραίνων που μεταφέρουν λάδι και ψωμί και κάρβουνο στους πεινασμένους.
Γιατί ο Στάλιν είναι ο πρωτογιός των προλετάριων κι ο Στάλιν είναι ο πατέρας τους.
Για τούτο κι ο πιο μαύρος τοίχος της πιο μαύρης νύχτας.
Είναι γιομάτος απ' τους σωλήνες του φωτός.
Σταματήστε λοιπόν τις καμπάνες
Οι αιώνες σκαρφαλώνουν στην κορυφή της ψυχής του ν' ανασάνουν μην πείτε πως ο ήλιος ορφάνεψε.
Κοιτάχτε.
Κάθε ήλιος και σελίδα - μέρα με την ημέρα - με τους ήλιους των 74 χρόνων του έφτιαξε ένα χοντρό βιβλίο από ατσάλι και τ' ακούμπησε στα γόνατα του κόσμου
Ιωσήφ Βησσαριόνοβιτς Στάλιν.
Με τ' όνομά του ανοίγει η Ιστορία τις πύλες της στον Άνθρωπο.
Ιωσήφ Βησσαριόνοβιτς Στάλιν.

 

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ντμίτρι Γκλουχόφσκι: «Βλέπω 14χρονα παιδιά να νομίζουν ότι ο Στάλιν ήταν μια κουλ προσωπικότητα»
Ο διάσημος Ρώσος συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας επισκέφθηκε την Αθήνα και μίλησε στο LIFO.gr για τη σημερινή κατάσταση στη χώρα του και για μια «κοινωνία που εξελίσσεται με τον τρόπο του εκκρεμούς»
Αλεξάντρ Ισάγιεβιτς Σολζενίτσιν. Από τον Κωστή Παπαγιώργη
Ένα άρθρο του Έλληνα διανοητή από το αρχείο της έντυπης LIFO που ψηφιοποιείται πρώτη φορά.
«Ο Θάνατος του Στάλιν» έρχεται στη μεγάλη οθόνη, ακριβώς 65 χρόνια μετά τον θάνατό του
Ο βραβευμένος με Έμμι και υποψήφιος για Όσκαρ, Αρμάντο Ιανούτσι επιστρέφει με μια σπαρταριστή μαύρη κωμωδία που σατιρίζει το πολιτικό κλίμα της μεταπολεμικής Ρωσίας
Οι ταριχευτές του Λένιν
Η ιστορία του Μαυσωλείου από τα μέσα
Ο ζόφος της Κολιμά: το στρατόπεδο όπου εξόντωναν τους τροτσκιστές στον Αρκτικό Βορρά
Ο Κωστής Παπαγιώργης γράφει για το συγκλονιστικό, ωμό και λεπτομέρές ντοκουμέντο «Ιστορίες από την Κολιμά», εκεί όπου ο συγγραφέας Βαρλαάμ Σαλάμοφ πέρασε τη μισή ενήλικη ζωή του.
Ρωσία, Βυζάντιο και η αναζήτηση ενός χαμένου κόσμου
Η έκδοση για το Βυζάντιο στη Ρωσία που μόλις κυκλοφόρησε από τον Καστανιώτη αποκαλύπτει τη μεγάλη διάσταση Ανατολής-Δύσης και τη διαρκή αναβίωση της Αυτοκρατορίας στις σύγχρονες αφηγήσεις
Βλαντίμιρ Μαγιακόφσκι: ο κήρυκας μιας χαμένης ουτοπίας
Σαν σήμερα πεθαίνει ένας από τους σημαντικότερους Ρώσους ποιητές του 20ού αιώνα
Ποιος ήταν τελικά ο δαιμόνιος καλόγερος Ρασπούτιν;
Σαν σήμερα δολοφονείται στην Αγία Πετρούπολη ο καλόγερος που καθόρισε μια από τις πιο κρίσιμες περιόδους της ρωσικής ιστορίας.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Οι Βλάχοι της Ηπείρου δεν μιλούν πια βλάχικα
Στο Μέτσοβο και τα γύρω χωριά βρίσκονται τα τελευταία απομεινάρια μιας άλλοτε κραταιάς μειονότητας που πασχίζει να διασώσει τα τελευταία ψήγματα της γλώσσας και των παραδόσεών της.
Αθήνα, 185 χρόνια πρωτεύουσα: 1η Δεκεμβρίου 1834 - 1η Δεκεμβρίου 2019
«... Και έστω εις ενθύμησιν των μεταγενεστέρων...»
Ένας γιγάντιος σωρός ερειπίων: Η Αθήνα μετά την Επανάσταση, από «χωριό» πρωτεύουσα
Πώς η ερειπωμένη, μετά την Επανάσταση, Αθήνα εξελίχθηκε στην πρωτεύουσα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους
Ευφροσύνη Δοξιάδη: «Η καθημερινότητά μας, αγαπητέ, σπάνια αγγίζει την τελειότητα»
Με αφορμή την αγγλική έκδοση των «Πορτρέτων του Φαγιούμ» από τη Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη Ηρακλείου, η εικαστικός, ερευνήτρια και συγγραφέας του μνημειώδους αυτού έργου μάς μιλά για τέχνη, ποίηση, ιστορία αλλά και για καταστάσεις «ροκ», καταθέτοντας μνήμες κι εμπειρίες μιας πολύ ιδιαίτερης ζωής.
Παραμονή Εισοδίων στην Ελευσίνα: Εκεί που η παγανιστική παράδοση συναντά τη χριστιανική
Στον ίδιο χώρο όπου κατά την αρχαιότητα τελούνταν τα Ελευσίνια Μυστήρια, οι αιώνες και οι θρησκείες μπλέκονται με έναν σχεδόν μεταφυσικό τρόπο.
Ο αρχαιότερος φάρος του κόσμου βρίσκεται στην Ελλάδα
Παλαιότερος και από τον Φάρο της Αλεξάνδρειας.
Τι συνέβαινε στην Ελλάδα, στις τέχνες και τα γράμματα, τον ταραγμένο Νοέμβρη του 1973;
Θέατρο, κινηματογράφος, μουσική, βιβλίο, χορός, εικαστικά, διαλέξεις, αλλά και η λογοκρισία να δουλεύει...
Φθινοπωρινό Δίον
Κάτω από τους θεούς του Ολύμπου
Βασίλης Ραφαηλίδης: Στην πραγματικότητα δεν υπήρξε σοβαρή αντίσταση κατά της χούντας.
Ο Β.Ρ. γράφει χωρίς περιστροφές για το Πολυτεχνείο, τη γενιά του και την αντίσταση κατά της χούντας
Tέσσερις χρυσές νεκρικές μάσκες κι ένα στεφάνι δάφνης στο Μουσείο της Πέλλας
Φωτογραφίες ντοκουμέντο από την παράδοση του στρατού Ηπείρου στους Γερμανούς το Πάσχα του '41
Βοτονόσι Ιωαννίνων. 20 Απριλίου 1941, ημέρα του Πάσχα...
Ήταν η Χάνα Άρεντ υπεροπτική και άσπλαχνη όταν μιλούσε για την «πεζότητα του κακού»;
Η κορυφαία ερμηνεύτρια του ολοκληρωτισμού θεώρησε ότι το Ολοκαύτωμα ήταν προϊόν μιας πολεμικής γραφειοκρατείας που θα μπορούσε να συμβεί οπουδήποτε και ο Άιχμαν υπαλληλάκος ενός συστήματος οργανωμένου φόνου. Ήταν έτσι; Ένα συναρπαστικό βιβλίο που μόλις κυκλοφόρησε στα ελληνικά, απαντά.
Λόφος Καστέλι: Νέα στοιχεία για το σεισμικό ρήγμα, όπου πραγματοποιήθηκε ανθρωποθυσία κατά τον 13ο αι. π. Χ.
Τα αποτελέσματα της φετινής ανασκαφικής έρευνας στην παλιά πόλη των Χανίων από την αρχαιολόγο και πρώην γενική γραμματέα Πολιτισμού, Μαρίας Ανδρεαδάκη - Βλαζάκη.
Τα ρωμαϊκά, βυζαντινά, οθωμανικά και εβραϊκά ίχνη της Θεσσαλονίκης
Μέσα από το παλίμψηστο των μνημείων της, η Θεσσαλονίκη συνομιλεί διαρκώς με το κοσμοπολίτικο παρελθόν της, αναζητώντας τα πολλαπλά της πρόσωπα.
Οι απαρχές του Μαραθωνίου της Αθήνας
Από τον στάδιο δρόμο και τον Δίαυλο μέχρι την αναβίωση των Ολυμπιακών αγώνων του 1896, πώς η διαδρομή του Αθηναίου στρατιώτη που έφερε τα μαντάτα της νίκης στη μάχη του Μαραθώνα στάθηκε η αφορμή για τον πιο ιστορικό αγώνα δρόμου στον κόσμο.
22 σχόλια
Ταξινόμηση:
Προηγούμενα 1 Επόμενα
Jonathan R. Mayers Jonathan R. Mayers 14.6.2019 | 14:17
Η δημοσίευση αν και είναι απόσπασμα από βιβλίο, αποτελεί το κορυφαίο άρθρο που έχω διαβάσει στη lifo από καταβολής.
Συγχαρητήρια στους συντάκτες που το δημοσίευσαν σε μια εποχή που επανέρχονται στη μνήμη μας (λόγω Chernobyl και Death of Stalin) οι αξέχαστες στιγμές των Σοβιέτ.
Εύγε!!!
avatar atman 14.6.2019 | 16:29
Που να διαβασεις στο wikipedia της συνθηκες την ζωη και το βδελμυρο εργο του Μπερια και του προκατοχου του - ουτε ταινια. Ολοι οι ολοκληρωτισμοι καταληγουν στην αναδειξη τετοιου ειδους ανθρωπων
Lucretius Lucretius 14.6.2019 | 14:45
Πέθανε δηλαδή όπως ακριβώς του άξιζε.
Μπουρμπούχα Μπουρμπούχα 14.6.2019 | 20:59
Ακριβώς. Για όσους δολοφόνησε (φίλους κι οικογένεια εκτός από όλους τους υπόλοιπους) και λίγο μου φαίνεται το τέλος του.
avatar giri 14.6.2019 | 16:41
Τόσα χρόνια πεθαμένος και ακόμα λάσπη ρίχνουν! Φαντάσου φόβο που τους φέρνει η ΕΣΣΔ ειδικά τα τελευταια χρόνια που δεν τα πάει και πολύ καλά ο καπιταλισμός!
Στην Ελλάδα δεν τα πάει καλά...ο (κρατικός) καπιταλισμός.Σην Ελβετία σας διαβεβαιώ ότι χαίρει άκρας υγείας.
Master Kenobi Master Kenobi 14.6.2019 | 21:37
Δες πόσα ειρωνικά meme κυκλοφορούν αυτή τη στιγμή στο διαδίκτυο για τη Σοβιετική Ένωση και μετά πες μας πόσο "τρέμει" ο καπιταλισμός μια πεθαμένη ιδεολογία...
avatar atman 15.6.2019 | 01:54
οπως και με τις θεωριες συνομωσιας και τους καθε λογης ψευτοθεωριες που εξηγουν το κοσμο με ασπρο και μαυρο και βαζουν ψευτοιδεες πανω απο τον ανθρωπο, ο κομουνισμος και οι συγγενης του αναρχοκομμουνισμος χαιρουν ακρας υγειας. Αυτοι που ειναι νεκροι ειναι τα εκατομυρια των ανθρωπων που αφησε πισω τους νεκρους απο τους διωγμους αντιφρονουντων στην Σταλινικη ΕΣΣΔ (μα τι λεμε ρωτηστε τον ιδιο τον μαλλον αξιολογο Χρουτσοφ για το τι ηταν ο Σταλιν ελεος) ως τη Καμποτζη.
Citellus citellus Citellus citellus 15.6.2019 | 00:35
Τι επιχείρημα είναι αυτό. Και ο ναζισμός ήταν νεκρός για πάνω από μισό αιώνα και οι άνθρωποι συνέχιζαν να τον βδελύσσονται και να τον τρέμουν. Και η σκληρότητα π.χ. του Βασίλειου του Βουλγαροκτόνου μνημονεύεται και προκαλεί τρόμο ακόμα και σήμερα. Το να κυβερνήσεις με τρομοκρατία και να αφήσεις μια κληρονομιά τρόμου δεν είναι κάτι πρωτότυπο ούτε ιδιαίτερα δύσκολο.
avatar giri 15.6.2019 | 04:35
Όχι αγαπητέ μου, υπάρχει διαφορά. Ο ναζισμός είναι παιδί της δύσης και του καπιταλισμού. Η δυση τους εξισωνει αφενως για να αποτάξει το παρελθόν, αφετέρου για να λασπολογησει ενάντια στον κομμουνισμό, τον μόνο σοβαρό του αντίπαλο
Citellus citellus Citellus citellus 17.6.2019 | 18:37
Είναι αδύνατον να πιστεύεις σοβαρά ότι εξίσωσα τον κομμουνισμό με την Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Αφήνουμε στην άκρη ότι απλά δεν κατάλαβες τι έγραψα -ακόμα και κάποιος που έχει τη μύγα είναι αδύνατο να έχει σκεφτεί κάτι τόσο παράξενο.
Σύντροφε να σου θυμίσω ότι το εργοστάσιο (ΕΣΣΔ) έκλεισε από καιρό, αλλά η εν Ελλάδι αντιπροσωπεία (ΚΚΕ και παρακλάδια) συνεχίζει να προσφέρει το προϊόν σε σανοφάγος...κι εγώ πάντως στη Γενεύη διακρίνω ένα τρέμουλο του καπιταλισμού?
Cogito ergo sum Cogito ergo sum 14.6.2019 | 17:22
Πολύ ενδιαφέρον άρθρο.

Τα ποιήματα στο τέλος όλα τα λεφτά. Γνωστά και τα δυο, αλλά κάθε φορά που τα διαβάζω νοιώθω αηδία. Οι δυο καλοί -σε άλλες στιγμές τους- ποιητές εδώ πέφτουν πολύ χαμηλά, εξυμνώντας έναν εγκληματία, από τους χειρότερους του 20ου αιώνα.
ομόκεντρα ομόκεντρα 14.6.2019 | 18:36
Ρίτσος, Λειβαδίτης... Τι θλίψη, όταν μέσα από τις ψυχές μεγάλων ποιητών ξεπροβάλλουν μικρά, παραμυθιασμένα και φανατισμένα ανθρωπάκια... Και καλά ο παππούς μου και οι σύντροφοί του στο κόμμα, εργάτες καλοπροαίρετοι χωρίς το δώρο της διαίσθησης... Αλλά εσείς, ποιητάδες μου; Τέτοιες ψυχές, τέτοιο βλέμμα, καμία χαραμάδα διορατικότητας; Μα καμία;
avatar elias84 15.6.2019 | 19:54
Ναι, 70 χρόνια μετά εσύ θα κριτικάρεις με άνεση πως βίωνε ο κάθε λογής κόσμος, είτε εργάτες είτε ποιητής , που μετά βίας ενημερώνονταν από το ραδιόφωνο και την εφημερδίδα, τα λιγοστά κατευθυνόμενα μέσα δηλαδή, ότι δεν είχαν διορατικότητα... Λίγο συναίσθηση δεν βλάπτει...
Δινω εδω, για το ρεκορντ, και το Νιου Γιορκ Ταιμς αρθρο της 5ης Μαρτιου του 2003 για μια ερευνα που υποστηριζει οτι υπηρξε συνωμοσια να δολοφονηθει ο Σταλιν.
New Study Supports Idea Stalin Was Poisoned
https://www.nytimes.com/2003/03/05/world/new-study-supports-idea-stalin-was-poisoned.html

Αλιόσα Αλιόσα 15.6.2019 | 00:04
Διαβάζοντας και αγαπώντας τον -ώριμο- μεγάλο Λειβαδίτη, μου κάνει τρομερή εντύπωση αυτό το ποίημα... Νιάτα; Στράτευση; Συμφέρον; Τι να πεις...
Citellus citellus Citellus citellus 15.6.2019 | 02:09
Εξαιρετική ταινία η μαύρη κωμωδία "ο θάνατος του Στάλιν" του 2017. Γέλιο και τρόμος, ένα εκρηκτικό μείγμα!
avatar
Ανώνυμος/η 15.6.2019 | 02:15
Όταν ο γιος του έπεσε (μαχόμενος) στα χέρια των Γερμανών,ο Στάλιν υποψιαζόταν ότι παραδόθηκε και ήταν ένοχος προδοσίας. Έδωσε εντολή να συλλάβουν και να ανακρίνουν την νύφη του. Αρνήθηκε αργότερα την πρόταση του Χίτλερ να ανταλλάξουν αιχμαλώτους, έναν Γερμανό αξιωματικό (τον Paulus) έναντι του γιου του. Ο τελευταίος πέθανε το 43 στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Sachsenhausen.
Ήταν ο πρωτότοκος γιός του Στάλιν, από τον πρώτο του γάμο.
avatar
Ανώνυμος/η 15.6.2019 | 02:37
Ένας από τους χειρότερους τύραννους που είδε ποτέ η ανθρωπότητα. Από που να αρχίσω και που να σταματήσω, εκατομμύρια πεθαίνανε από την πείνα ενώ ο Στάλιν άραζε σε μια από τις βίλες του και χαιρόταν την ζωούλα του. Αιμοσταγής και αδίστακτος, ειλικρινά δεν έχω όρεξη να γράφω, όποιος δεν ξέρει ας ενημερωθεί επιτέλους.

Προηγούμενα 1 Επόμενα
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή