Ο Ντόναλντ Τραμπ, λίγο πριν αναλάβει τα καθήκοντά του ως 47ος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, συνεχίζει να προκαλεί διεθνή αναστάτωση με δηλώσεις που αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο εδαφικής επέκτασης των ΗΠΑ.
Με στόχους τη Γροιλανδία, τη Διώρυγα του Παναμά και ακόμα και τον Καναδά, οι προτάσεις του Ντόναλντ Τραμπ συνδυάζουν οικονομικές απειλές και στρατηγικές αναφορές, χωρίς να καθίσταται σαφές αν πρόκειται για σοβαρά σχέδια ή για προκλήσεις που αποσκοπούν σε αποκόμιση διαπραγματευτικών πλεονεκτημάτων. Χτες, δημοσίευσε έναν χάρτη που δείχνει τον Καναδά ως μέρος των ΗΠΑ σε ανάρτησή στη δική του πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης Truth Social. Η κίνηση αυτή έρχεται μετά την εκτόξευση απειλών του επερχόμενου Αμερικανού προέδρου σε γειτονικά κράτη των ΗΠΑ το τελευταίο διάστημα και ενώ πλησιάζει η ημέρα ορκωμοσίας του.
BREAKING: Trump shares another map with Canada as part of the United States pic.twitter.com/C4GP7OOjmj
— The Spectator Index (@spectatorindex) January 8, 2025
Παράλληλα, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, ο Τραμπ χαρακτήρισε τη Γροιλανδία ως ζήτημα «εθνικής ασφάλειας», επικαλούμενος ρωσικές και κινεζικές κινήσεις στην περιοχή. Απείλησε τη Δανία, που ελέγχει το αυτόνομο έδαφος, με «υψηλούς τελωνειακούς δασμούς» αν δεν παραδώσει τη Γροιλανδία στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το ενδιαφέρον του Τραμπ για τη Γροιλανδία δεν είναι καινούργιο. Κατά την πρώτη του θητεία είχε προκαλέσει αντιδράσεις προτείνοντας την αγορά του νησιού, ενώ σήμερα ο γιος του, Ντόναλντ Τζούνιορ, βρίσκεται στη Γροιλανδία σε ιδιωτική επίσκεψη.
Η Διώρυγα του Παναμά στο στόχαστρο
Ο Τραμπ δεν απέκλεισε τη χρήση στρατιωτικής βίας για τη Διώρυγα του Παναμά, περιγράφοντας την ως «στρατηγικό θαλάσσιο άξονα». Υποστήριξε ότι η διαχείρισή της από την Κίνα συνιστά απειλή για την «οικονομική ασφάλεια» των Ηνωμένων Πολιτειών, χωρίς όμως να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες για τα σχέδιά του.
Ο Τραμπ προχώρησε σε μια ακόμα πιο ριζοσπαστική δήλωση, προτείνοντας την ενσωμάτωση του Καναδά στις Ηνωμένες Πολιτείες, χαρακτηρίζοντάς τον ως «51η Πολιτεία». Μετά την ανακοίνωση της παραίτησης του Καναδού πρωθυπουργού Τζάστιν Τριντό, ο Τραμπ απείλησε με τη χρήση της «οικονομικής ισχύος» για να επιτύχει την προσάρτηση του βόρειου γείτονα.
Σε σχετική ανάρτηση στην πλατφόρμα Χ (πρώην Twitter), ανέφερε ότι «θα ήταν πραγματικά κάτι να ξεφορτωθούμε αυτήν την τεχνητή γραμμή στα σύνορα». Ο Τριντό απάντησε κατηγορηματικά, δηλώνοντας: «Δεν υπάρχει πιθανότητα ούτε μία στο εκατομμύριο ο Καναδάς να γίνει μέρος των Ηνωμένων Πολιτειών».
Οι αντιφατικές δηλώσεις του Τραμπ προκαλούν σύγχυση για το αν πρόκειται για πραγματικές προθέσεις εδαφικής επέκτασης ή για διαπραγματευτική τακτική. Η επιμονή του να περιγράφει συμμάχους όπως ο Καναδάς ως εκμεταλλευτές της στρατιωτικής προστασίας των Ηνωμένων Πολιτειών, αναδεικνύει μια ευρύτερη στρατηγική που ενισχύει την εθνικιστική του ρητορική.
Διεθνείς αντιδράσεις
Ο εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ υπενθύμισε ότι «ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών απαιτεί σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας όλων των κρατών». Παράλληλα, η Δανία και ο Καναδάς καταδίκασαν τις δηλώσεις του Τραμπ, ενώ πολιτικοί αναλυτές υπογραμμίζουν ότι οι προκλήσεις αυτές ενδέχεται να αποσκοπούν στη διαμόρφωση νέων ισορροπιών δυνάμεων.
Η πορεία που θα ακολουθήσει ο Τραμπ, ο οποίος αναλαμβάνει την προεδρία στις 20 Ιανουαρίου, θα δείξει αν οι εξαγγελίες του αποτελούν απλή ρητορική ή προάγγελο γεωπολιτικών αλλαγών.
