ΝΩΡΙΣ ΤΟ ΑΠΟΓΕΥΜΑ ΤΗΣ 6ης Οκτωβρίου του 1973, ανήμερα του Γιομ Κιπούρ («Ημέρα της εξιλέωσης»), της πιο σημαντικής γιορτής του ιουδαϊσμού, οι σειρήνες ήχησαν εκκωφαντικά απ’ άκρη σ’ άκρη στην ισραηλινή επικράτεια που δεχόταν αιφνιδιαστική εισβολή από έναν συνασπισμό αραβικών κρατών, υπό την ηγεσία της Αιγύπτου και της Συρίας.
Η σύρραξη, που έμεινε στην ιστορία ως Πόλεμος του Γιομ Κιπούρ (ή Δ' Αραβοϊσραηλινός Πόλεμος) θα έληγε, μετά από σφοδρές συγκρούσεις και χιλιάδες νεκρούς, στο τέλος του μήνα με την επικράτηση του Ισραήλ.
Ειδικά όμως οι πρώτες μέρες ήταν εξαιρετικά κρίσιμες για την έκβαση του πολέμου και κανείς δεν περίμενε ότι θα εμφανιζόταν ξαφνικά από το πουθενά (συγκεκριμένα από το νησί της Ύδρας) στο μέτωπο, ένας ροκ σταρ, ένας βάρδος από το Μόντρεαλ, ακόμα κι αν ήταν εβραϊκής καταγωγής, όπως ο 39χρονος τότε Λέοναρντ Κοέν, ο οποίος βρέθηκε τότε στην πρώτη γραμμή, στην μπαρουτοκαπνισμένη έρημο του Σινά, χωρίς καν να ξέρει τι ακριβώς τον έφερε εκεί.
Ο ίδιος δεν έδωσε ποτέ εξηγήσεις όσο ζούσε, υποθέτει κανείς πάντως ότι, μεταξύ άλλων, ήταν μια ηρωική και απέλπιδα διέξοδος στο υπαρξιακό τέλμα που βίωνε εκείνη την περίοδο, τόσο στην καριέρα του όσο και στην προσωπική του ζωή.
Το ελικόπτερο προσγειώθηκε και οι στρατιώτες σπεύδουν κόντρα στον άνεμο να το ξεφορτώσουν. Είναι γεμάτο από βαριά τραυματίες. Με πιάνουν τα κλάματα. Νεαροί Εβραίοι που ψυχορραγούν. Τότε κάποιος μου διευκρινίζει ότι οι τραυματίες είναι Αιγύπτιοι. Η ανακούφιση που νιώθω στιγμιαία μου προκαλεί έκπληξη. Μισώ τον εαυτό μου και την ανακούφιση που ένιωσε. Αυτό είναι ασυγχώρητο. Είναι αίμα στα χέρια μας.
Εκτός από τα αυτοσχέδια «κονσέρτα» που έδινε από την πρώτη μέρα, ανάμεσα στους φαντάρους, τους οποίους ακολούθησε μέχρι την προέλασή τους στη διώρυγα του Σουέζ, έγραψε εκεί ένα από τα πιο γνωστά του κομμάτια, το “Lover Lover Lover” –ή μάλλον μια πρώτη εκδοχή του τραγουδιού, την οποία μετά ο ίδιος θα λογόκρινε– που ξεκινούσε με τους στίχους: "I went down to the desert to help my brothers fight / I knew that they weren’t wrong / I knew that they weren’t right” (Πήγα στην έρημο για να βοηθήσω τ’ αδέλφια μου που πολεμάνε / ήξερα ότι δεν είχαν άδικο / ήξερα ότι δεν είχαν δίκιο).
Δεκαετίες αργότερα, μια εκσκαφή στα σημειωματάριά του από τον συγγραφέα του περσινού βιβλίου “Who By Fire: Leonard Cohen in the Sinai”, Matti Friedman, θα μαρτυρούσε ότι αρχικά είχε αντικαταστήσει τον στίχο “help my brothers” με τον στίχο “watch the children” (να δω τα παιδιά να πολεμάνε), αλλά τελικά αποφάσισε να σβήσει ολόκληρη τη στροφή.
Τρία χρόνια μετά τις μέρες του στο Σινά, σε μια συναυλία του στο Παρίσι, ο Κοέν θα δήλωνε στο κοινό, αφού είχε παίξει το “Lover Lover Lover” (χωρίς εκείνη την αρχική στροφή), ότι είχε γράψει το τραγούδι στον πόλεμο του Γιομ Κιπούρ για τους Αιγύπτιους και τους Ισραηλινούς στρατιώτες (μ’ αυτή τη σειρά).
Στο ίδιο χειρόγραφο από τις μέρες εκείνες υπήρχε και το εξής σημείωμα: «Το ελικόπτερο προσγειώθηκε και οι στρατιώτες σπεύδουν κόντρα στον άνεμο να το ξεφορτώσουν. Είναι γεμάτο από βαριά τραυματίες. Με πιάνουν τα κλάματα. Νεαροί Εβραίοι που ψυχορραγούν. Τότε κάποιος μου διευκρινίζει ότι οι τραυματίες είναι Αιγύπτιοι. Η ανακούφιση που νιώθω στιγμιαία μου προκαλεί έκπληξη. Μισώ τον εαυτό μου και την ανακούφιση που ένιωσε. Αυτό είναι ασυγχώρητο. Είναι αίμα στα χέρια μας».
Μια δεκαετία αργότερα, σ’ ένα ποίημα από τη συλλογή του “The Book of Mercy”, ο Κοέν έγραφε: «Ισραήλ, και όλοι εσείς που αποκαλείστε Ισραήλ, η Εκκλησία που αποκαλείται Ισραήλ, η στάση που αποκαλείται Ισραήλ, και κάθε έθνος που επέλεξε να είναι έθνος – κανένας από τους τόπους αυτούς δεν είναι δικός σας, είστε όλοι κλέφτες της ιερότητας, είστε όλοι σε πόλεμο με το Έλεος».
