Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
URBAN CULTURE

Το πρώην εργοστάσιο φυτοφαρμάκων της Θεσσαλονίκης έγινε στέκι γκραφιτάδων

Στο ετοιμόρροπο και μέχρι πρότινος γεμάτο τοξικά απόβλητα εργοστάσιο, οι γκραφιτάδες της πόλης ξεδίνουν δημιουργικά μακριά από το κακό μάτι.

Έξι χιλιόμετρα από το κέντρο της Θεσσαλονίκης, στη γειτονιά μου, υπάρχει το εργοστάσιο φυτοφαρμάκων «ΔΙΑΝΑ». Είκοσι χρόνια μετά το κλείσιμό του, βλέπεις μυστηριώδεις τύπους με φαρδιά παντελόνια να μπαίνουν μέσα στα ετοιμόρροπα κτίρια αγκαλιά με τις μπογιές τους και να διεκδικούν το δημόσιο χώρο τους από εκεί που ξεκίνησε η τέχνη του graffiti, το περιθώριο.

Οι μορφές στους τοίχους μοιάζουν σχεδόν με φαντάσματα. Οι αδίστακτες φυσιογνωμίες με ηδονικό βλέμμα που κρατούν έμβρυα στα χέρια τους, ο Λευκός Πύργος που φαίνεται σαν να φτύνει ο ίδιος απόβλητα στο Θερμαϊκό και το μότο ενός γκραφιτά: «Οι μαλακίες πληρώνονται», ταιριάζουν απόλυτα στο εργοστασιακό νεκροταφείο της γειτονιάς μας. 

Οι παρατημένες μπογιές, οι χειροτεχνίες, τα ξεχειλισμένα χρώματα και τα εμπνευσμένα γκράφιτι σε κάνουν να ξεχνάς για λίγο τη δυσοσμία του χώρου.

Σαν παιδί θυμάμαι τη δυσωδία που ξερνούσε το εργοστάσιο, μια μυρωδιά που ακόμα και σήμερα μου είναι δύσκολο να περιγράψω. Θυμάμαι πορείες με το σχολείο, κινητοποιήσεις γονιών και δημάρχους σε εκπομπές που θέλοντας να δείξουν σκληροπυρηνικοί, πηδούσαν τα κάγκελα του εργοστασίου. Ενόσω λοιπόν διαδοχικές κυβερνήσεις μιλούσαν για το περιβαλλοντικό πρόβλημα που είχε δημιουργηθεί χωρίς να γίνεται κάποια κίνηση, το εργοστάσιο «ΔΙΑΝΑ» για μένα είχε πάρει μυθικές διαστάσεις. Με τους υπερυψωμένους του τοίχους και με τους γονείς σου να σου λένε να κρατάς την ανάσα σου όταν περνάτε από τη στάση του λεωφορείου, ήταν σαν ένα τεράστιο ανίκητο τέρας που ήθελες μανιωδώς να σου κάνουν ποδαράκι για να δεις επιτέλους τι κρύβεται πίσω από τους μυστηριώδεις τοίχους του. Για χρόνια περιορίστηκα στο να βλέπω τα γαλάζια νερά που κυλούσαν στο δρόμο μόλις έβρεχε, αφήνοντας χάρτινα καραβάκια να πλεύσουν στη γαλαζοπράσινη θάλασσα της γειτονιάς.

Οι παρατημένες μπογιές, οι χειροτεχνίες, τα ξεχειλισμένα χρώματα και τα εμπνευσμένα γκράφιτι σε κάνουν να ξεχνάς για λίγο τη δυσοσμία του χώρου.

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Από τη δεκαετία του ’80 οι τοπικές αρχές και οι κάτοικοι της δυτικής Θεσσαλονίκης ζητούσαν την απομάκρυνση της γνωστής στους Θεσσαλονικείς εταιρίας «ΔΙΑΝΑ». Σύμφωνα με τις καταγγελίες μάλιστα, ως το 1986 η εταιρεία δεν διέθετε καν άδεια λειτουργίας. Το 1996 κατατέθηκε η αναφορά ασφαλείας της «ΔΙΑΝΑ» και παρότι ελλιπής, κάνει αναφορά για τοξικό νέφος και ανεπανόρθωτες βλάβες στην υγεία των κατοίκων σε περίπτωση πυρκαγιάς. Το 1998, η εταιρία κήρυξε πτώχευση. Περίπου δύο χιλιάδες τόνοι μόλυναν το έδαφος και τον αέρα προκαλώντας διαμαρτυρίες απ’ τους κατοίκους της περιοχής του Λαγκαδά, της Ευκαρπίας και της Νικόπολης. Το εργοστάσιο έκλεισε πριν περίπου είκοσι χρόνια και για τα επόμενα οχτώ χρόνια εκκρεμούσε το θέμα της απομάκρυνσης των αποβλήτων. 

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Μετά από πολυετείς διαμαρτυρίες των κατοίκων και μετά από παρέμβαση της Green Peace, το κράτος απομάκρυνε 1.740 τόνους χημικών τοξικών ουσιών σε δύο δόσεις -μία το 2003 και μία το 2006-, οι οποίες οδηγήθηκαν για καταστροφή στη Γερμανία, διότι η Ελλάδα δεν διέθετε ούτε ειδικό σχέδιο διαχείρισης των επικίνδυνων αποβλήτων, ούτε τις απαραίτητες υποδομές για τη διαχείριση νέων και παλαιών αποβλήτων. Η Ελλάδα καταδικάστηκε για πρώτη φορά το 2009 από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο γι αυτόν ακριβώς το λόγο. Έλαβε προθεσμία έως τον Μάρτιο του 2013, η οποία παρήλθε άπρακτη. Το 2014 ξεκίνησε νέα διαδικασία παραπομπής που κατέληξε σε πρόστιμο 10 εκατ. ευρώ για την Ελλάδα.

 

Το 2004, το εργοστάσιο ΔΙΑΝΑ έπιασε φωτιά έχοντας ακόμη μέσα τοξικά απόβλητα που δεν απομακρύνθηκαν. Καλωσορίσαμε το νέφος που σκέπασε τον ουρανό, σαν να ήταν ο νέος μας γείτονας. Από τότε μέχρι και σήμερα γίνονται διάφορες κινήσεις για την απορρύπανση και την αποκατάσταση του χώρου, χωρίς αποτέλεσμα. Τα συρματοπλέγματα γύρω από το εργοστάσιο μετά από το πλιάτσικο δεν υπάρχουν. Ο χώρος δε φυλάσσεται, τα κτίρια είναι ετοιμόρροπα και δεν υπάρχει ούτε μια πινακίδα που να παραπέμπει στην επικινδυνότητα του χώρου. Βλέπω πολλές φορές παιδιά να μπαίνουν στο χώρο και να συμπεριφέρονται σαν να είναι στην παιδική χαρά της γειτονιάς τους. Δυο μήνες πριν, ένα 14χρονο αγόρι έπεσε από τον πρώτο όροφο του εγκαταλελειμμένου εργοστασίου ενώ έπαιζε. Μετά το ατύχημα, οι συζητήσεις για την αποκατάσταση του χώρου ξεκίνησαν και πάλι. 

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Όταν μπήκαμε στο εργοστάσιο υπήρχαν παντού τζάμια στο πάτωμα, μπάζα, ετοιμόρροποι τοίχοι, δεξαμενές που ζέχνουν και στάσιμο νερό με ψόφια ζώα. Οι παρατημένες μπογιές, οι χειροτεχνίες, τα ξεχειλισμένα χρώματα και τα εμπνευσμένα γκράφιτι σε κάνουν να ξεχνάς για λίγο τη δυσοσμία του χώρου. Πιο κάτω πέφτουμε σε κάτι παρατημένα παιχνίδια. Ανάμεσά τους, ένα αρκουδάκι που βγαίνουν από μέσα του σκουλήκια. Λογικά, θα συνεχίσει για πολύ να βρίσκεται εκεί, θυμίζοντάς μας τα παιδικά χρόνια γεμάτα ρύπανση και υποσχέσεις. 

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO
Φωτo: Κωνσταντίνος Κεχαγιάς/ LIFO

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Πατήστε τα σημεία του χάρτη και δείτε πώς το κέντρο της Αθήνας μεταμορφώνεται σε μια τεράστια υπαίθρια γκαλερί
28 από τα πιο σημαντικά έργα τέχνης του δρόμου από τα Εξάρχεια μέχρι τον Κεραμεικό, με οδηγό τον Cacao Rocks.
O Banksy «ξαναχτύπησε» με δύο εντυπωσιακά έργα που τιμούν τον Ζαν Μισέλ Μπασκιά
Τα murals του διάσημου street artist που συνοδεύονται με δυνατό πολιτικοκοινωνικό σχόλιο
Οι γκραφιτάδες του Μεσαίωνα ήταν πιστοί Χριστιανοί
Ξόρκια, κατάρες και σημάδια μαγισσών αποτυπώνονται στα παραμελημένα από την ιστορία μεσαιωνικά γκράφιτι.
O Bordallo γεμίζει τις πόλεις με τοιχογραφίες πελώριων ζώων
Ο Πορτογάλος street artist χρησιμοποιεί ληγμένα υλικά και την τέχνη του γκράφιτι για να προκαλέσει την οικολογική συνείδηση των ανθρώπων

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Φίκος παρουσιάζει δύο νέες τοιχογραφίες που φιλοτέχνησε στη Λευκωσία
Δύο νέα έργα του street artist με ιστορικό περιεχόμενο φιλοτεχνήθηκαν πρόσφατα στην πρωτεύουσα της Κύπρου.
Τα μικρά αθηναϊκά μπαρ είναι οι μεγάλοι χαμένοι της πανδημίας
6 ιδιοκτήτες αθηναϊκών μπαρ περιγράφουν την πρωτόγνωρη συγκυρία που αντιμετωπίζουν οι ίδιοι και οι επιχειρήσεις τους.
Σε αυτή την καραντίνα όλοι παίζουν «Among Us»
Πώς ένα multiplayer online game έγινε το απόλυτο trend για τις νεανικές ‒και μη‒ παρέες.
Τι απέγινε η «χημική γενιά» των Ελλήνων ρέιβερ;
Μια «underground» συζήτηση με τον Λέανδρο Κυριακόπουλο περί ρέιβ, νέων τεχνολογιών και άλλων «δαιμονίων», με αφορμή την κυκλοφορία του βιβλίου «Αναπαραστάσεις του ανοίκειου - νομαδισμός και αισθητική στην ρέιβ ψυχεδελική σκηνή» (εκδ. Νήσος).
Τhe Slang Network: Γνωρίστε τη νέα καλλιτεχνική κολεκτίβα της Αθήνας
Ένα νέο δίκτυο με καλλιτέχνες, street artists, γραφίστες, illustrators, φωτογράφους και βιντεογράφους, των οποίων κοινά είναι το urban στοιχείο και η τέχνη στον δημόσιο χώρο.
H σκοτεινή καλτ του Fred Perry
Ο οίκος Fred Perry ανακοίνωσε ότι αποσύρει μπλουζάκι επειδή το φορούν μέλη ακροδεξιάς ομάδας. Με την αφορμή αυτή ας δούμε την ιστορία ενός ρούχου που λάτρεψαν οι skinheads, τα Proud boys και όσοι τάχθηκαν στις μάχιμες ορδές του Βρετανικού Εθνικού Μετώπου στα 70’s.
Podcast/ Φασαίοι & γκρούβαλοι: Oι νέες φυλές στους δρόμους της Αθήνας
Είναι Μάκη Μαλαφέκα οι φασαίοι και οι γκρούβαλοι οι μόνες φυλές που μπορείς να διακρίνεις πλέον στους δρόμους της Αθήνας;
Ο Αλέξανδρος και ο Αλέξανδρος προσπαθούν να κάνουν γνωστή την trial ποδηλασία στην Ελλάδα
Οι άνθρωποι πίσω από το Athens Trials θέλουν παρακινήσει τους νέους και όσους αγαπούν το ποδήλατο να εξερευνήσουν μια διαφορετική πτυχή του.
Τρία νέα murals του Same84 και της UrbanAct στην Αγία Βαρβάρα
Τα εντυπωσιακά έργα στον Δήμο Αγίας Βαρβάρας υπενθυμίζουν ότι πρέπει να παλεύουμε διαρκώς για τα όνειρά μας.
Bike Culture: Πού συχνάζουν οι ποδηλατικές ομάδες της πόλης;
Είναι ωραίο να ποδηλατείς μόνος, αλλά ακόμα πιο τέλειο όταν έχεις καλή παρέα.
Ταξίδι στις κατακόμβες του Παρισιού
Μια αχανής, απαγορευμένη πόλη διακλαδώνεται κάτω από το Παρίσι, γεμάτη κατακόμβες, σκελετούς, υπόγεια ύδατα και rave parties. Mε αφορμή το βιβλίο του ΜacFarlane «Υπογαία» που μόλις μεταφράστηκε στα ελληνικά, επιχειρούμε μια εικονογραφική κατάδυση σε ένα από τα πιο γοητευτικά θέματα της urban μυθολογίας.
Μπεράτι - Κιλκίς - Αθήνα: Η ιστορία ενός Έλληνα σκέιτερ
Ο Δημήτρης Βασιλείου έζησε φουλ το όνειρό του πάνω σε μια σανίδα και έχει να αφηγηθεί εκπληκτικές εμπειρίες. Υπήρχε, όμως, ποτέ ουσία και χρήμα πίσω απ’ τη λάμψη του ελληνικού σκέιτ;
Στο άβατο των ουσιών και των εξομολογήσεων: Ένας Έλληνας γύρισε μια ταινία για τις τουαλέτες των βερολινέζικων κλαμπ
Μόνιμος κάτοικος Βερολίνου εδώ και χρόνια, ο Κρητικός Γιώργος Μαρκάκης είναι ο σκηνοθέτης της ταινίας EX που έχει ως φόντο τις τουαλέτες των περιβόητων underground κλαμπ της γερμανικής μητρόπολης
Urbana: Πώς θα ήταν μια πόλη σχεδιασμένη από γυναίκες;
Μια πρωτοβουλία από αρχιτεκτόνισσες, πολεοδόμους, εκπαιδευτικούς και κοινωνικούς επιστήμονες, εντοπίζει τις ανισότητες στον δημόσιο χώρο και κάνει κινήσεις για να ξεπεραστούν.
Ανακαλύψτε την Αθήνα πιο εύκολα από ποτέ
Καλέστε ένα UberTaxi και ξεκινήστε την εξερεύνηση.
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή