Μια ψυχοθεραπεύτρια μας δίνει συμβουλές για να διαχειριστούμε τις απώλειες στα χρόνια της Κρίσης

Μια ψυχοθεραπεύτρια μας δίνει συμβουλές για να διαχειριστούμε τις απώλειες στα χρόνια της Κρίσης Facebook Twitter
Ο φόβος μπορεί να είναι καθοδηγητικός και να σε προστατεύει εφόσον είσαι κυρίαρχός του και δεν τον αφήσεις να σε παραλύσει τυφλά. Η απελπισία είναι μια συναισθηματική κατάσταση που γεννιέται όταν οδηγείσαι γνωστικά στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει άλλη λύση. Το απόλυτο αδιέξοδο κυριαρχεί. Είναι ένα προ-αυτοκτονικό στάδιο. Φωτο: Άγγελος Μπαράι
0

Τα τελευταία χρόνια η ελληνική κοινωνία κινείται στον πυρήνα μιας εθνικής κατάθλιψης. Η κοινωνική απομόνωση καθημερινά διευρύνεται, οι βαθύτερες ανησυχίες, το εργασιακό στρες, το συνεχές άγχος, η ανεργία και τα οικογενειακά προβλήματα αυξάνονται με ραγδαίο ρυθμό. Ποιο δρόμο όμως χρειάζεται κανείς να ακολουθήσει για να ανακαλύψει το νόημα; Τι λύσεις υπάρχουν προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα παραπάνω ακανθώδη ζητήματα που απασχολούν τους πολλούς; Τι είναι η ευτυχία και πώς μπορείς να την συναντήσεις; Αυτά τα ερωτήματα έθεσα στην Κλινική ψυχολόγο-Ψυχοθεραπεύτρια, Μυρσίνη Κωστοπούλου για να μας απαντήσει σε όλα αυτά που διστάζουμε να ρωτήσουμε. Αφορμή για την συνάντησή μας αποτέλεσε η κυκλοφορία του τελευταίου της βιβλίου στο οποίο γράφει για τα «δώρα της ψυχολογίας» και ξεκαθαρίζει ότι «μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν ούτε στα φάρμακα ούτε στα λόγια. Η αλλαγή θα έρθει μέσα από τη βούληση, μέσα από την επιθυμία του ίδιου του ατόμου να δει τον εαυτό του και την ιστορία του κατάματα. Βούληση και επιθυμία όμως συχνά παγιδεύονται. Ο ψυχοθεραπευτής μπορεί να είναι ένας πολύτιμος σύντροφος στο «ξεπαγίδευμα». Αλλά μέχρι εκεί».

— Ποιο είναι το τραύμα της εποχής μας;

Είναι το οικουμενικό τραύμα της απώλειας. Μιας απώλειας πραγματικής που αφορά χρήματα, σπίτια, αντικείμενα, δηλαδή προϋποθέσεις καθημερινότητας. Αλλά και συμβολικής όπως η απώλεια αξιοπρέπειας, αυτοεκτίμησης, αισιοδοξίας, ελπίδας, δυνατοτήτων και προοπτικής.

Η απώλεια είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής και όταν σταματήσουμε να την φοβόμαστε, τότε στην ουσία την ενσωματώνουμε στην καθημερινότητά μας. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη δυστυχία από το να αγωνιάς κάθε μέρα να μην χάσεις το κάθε τί που κρατάς στα χέρια σου.

— Η οικονομική κρίση έχει ξεσκεπάσει τις βαθύτερες αγωνίες μας. Θεωρείτε ότι μας έφερε πιο κοντά ή μας απομάκρυνε ακόμη περισσότερο;

Σαφώς ξεσκέπασε τις βαθύτερες αγωνίες μας. Ο πραγματικός και ο συμβολικός θάνατος που αναδύονται στη σκέψη όλως δεν είναι πάρα οι βαθύτερες υπαρξιακές αγωνίες του ανθρώπου που ξεσκεπάζονται σε περιόδους που απειλούν την ανθρώπινη υπόσταση. H πιο αληθινή και συνάμα καθηλωτική αγωνία του ανθρώπου ήταν και είναι ο φόβος του θανάτου, μεταμφιεσμένος ή μη. Και η κρίση μας έφερε πιο κοντά σε αυτόν. Βγήκαν οι βαθύτερες αγωνίες που σχετίζονται ευρύτερα με τις συμβολικές απώλειες του εαυτού, του σημαντικού άλλου, της δυνατότητας να αγαπάς, να αγαπιέσαι, να είσαι σημαντικός, να νιώθεις μοναδικός και άφθαρτος, να μη μείνεις μόνος. Η κρίση αποκαλύπτει και φέρνει στην επιφάνεια τις ήδη υπάρχουσες υπαρξιακές μας αγωνίες μέσα από τις ρητές και άρρητες ταυτίσεις που ο καθένας μας υποκειμενικά κάνει με την έννοια της απώλειας. Κοντά η μακριά, σημασία έχει ότι η εγγύτητα και ο αποχωρισμός πλέον αλλάζουν ως βιώματα. Όταν χάνεις τη δουλειά σου ή ζεις υπό τον φόβο ότι θα την χάσεις, όταν νιώθεις ότι ο ρόλος σου -για παράδειγμα ως "κουβαλητής" της οικογένειας- απειλείται, οδηγείσαι στην σκιά της ασημαντότητας και αυτό δεν μπορεί παρά να αλλοιώνει την υπόσταση και τη δυναμική των ανθρώπινων σχέσεων.

Μια ψυχοθεραπεύτρια μας δίνει συμβουλές για να διαχειριστούμε τις απώλειες στα χρόνια της Κρίσης Facebook Twitter
Φωτο: Άγγελος Μπαράι

— Πώς ξεπερνά κάποιος τους φόβους που επικρατούν; Ένας απελπισμένος -ή οι άνθρωποι που είναι μόνοι και φοβούνται- πώς θα νιώσουν καλύτερα;

Χρησιμοποιώντας τον φόβο σαν όπλο και όχι σαν εχθρό. Ο φόβος μπορεί να είναι καθοδηγητικός και να σε προστατεύει εφόσον είσαι κυρίαρχός του και δεν τον αφήσεις να σε παραλύσει τυφλά. Η απελπισία είναι μια συναισθηματική κατάσταση που γεννιέται όταν οδηγείσαι γνωστικά στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει άλλη λύση. Το απόλυτο αδιέξοδο κυριαρχεί. Είναι ένα προ-αυτοκτονικό στάδιο. Το συναίσθημα πάσχει. Η βούληση νεκρώνει. Η συμπεριφορά παραλύει. Η δυνατότητα προοπτικής αφανίζεται και η αυτοκατατροφικότητα κυριαρχεί. Η λογική και η περιφρούρηση της είναι εδώ η οδός στην υπέρβαση της απελπισίας.

— Οικογενειακά προβλήματα, ανεργία, οικονομικές δυσκολίες; Τι συμβουλές θα δίνατε στους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τα παραπάνω προβλήματα;

Να προστατεύουν ως κόρη οφθαλμού τους οικογενειακούς δεσμούς και την αγάπη στους αγαπημένους τους ανθρώπους.

— Τι σημαίνει «είμαι καλά» και πώς μπορεί κάποιος σε αυτή την εποχή να πει ότι αισθάνεται καλά;

Αγαπώντας και δουλεύοντας, όπως έλεγε ο Φρόυντ. Φυσικά το δικαίωμα στην εργασία στις μέρες μας είναι ρευστό. Για αυτόν τον λόγο η δυνατότητα να αντλείς μια αίσθηση παραγωγικότητας, ευχαρίστησης, δημιουργικότητας ή κοινωνικής προσφοράς είναι σημαντικότατες ψυχολογικά διαδικασίες.

  

— Πώς θα χαρακτηρίζατε τις ανθρώπινες σχέσεις; Όλα γίνονται από τα social media και στο τέλος η μοναξιά κερδίζει συνεχώς;

Το "είμαι μόνος" ή "νιώθω μόνος" που αναδύεται στις κρίσιμες ώρες που διανύουμε αναπόφευκτα συνδέεται με μια απειλή. Τα social media καλύπτουν ένα μεγάλο μέρος ανθρώπινων αγωνιών, της ανάγκης για επικοινωνία και εγγύτητα με τους όρους και τις προϋποθέσεις που ο καθένας θέτει. Ασκούν υπό μιαν έννοια ένα λειτούργημα γιατί αποτελούν ένα είδος "ψυχοθεραπευτικού εργαλείου". Η μοναξιά δεν πρέπει να μας φοβίζει. Μπορεί άλλωστε να συμβάλλει στη δημιουργικότητα και την αυτονομία. Η αποφυγή της μοναξιάς όμως συντελεί στην εξάρτηση, την συρρίκνωση του εαυτού και εν τέλει την αυτοκαταστροφικότητα.

— Πώς νικά κάποιος την απώλεια;

Με το να μην προσπαθείς να την αποφύγεις. Η απώλεια είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής και όταν σταματήσουμε να την φοβόμαστε, τότε στην ουσία την ενσωματώνουμε στην καθημερινότητά μας. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη δυστυχία από το να αγωνιάς κάθε μέρα να μην χάσεις το κάθε τί που κρατάς στα χέρια σου. Καταλήγεις να βουλιάζεις στα πλοκάμια του άγχους και του ανικανοποίητου. Οι σχέσεις μεταμορφώνονται σε πηγή αγωνίας και όχι απόλαυσης.

H Μυρσίνη Κωστοπούλου είναι Κλινική Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια ([email protected]) και το  της βιβλίο «Μιλώντας για εμάς και τα προβλήματά μας: τα δώρα της ψυχολογίας» κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Καστανιώτη.

 

 

Υγεία & Σώμα
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

ΠΕΜΠΤΗ 05/05- ΕΧΕΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕΙ-Σάββας Σαββόπουλος: Τι είναι η ψυχή;

Άκου την επιστήμη / Σάββας Σαββόπουλος: Τι είναι η ψυχή;

Ο Γιάννης Πανταζόπουλος συζητά με τον ψυχίατρο–ψυχαναλυτή Σάββα Σαββόπουλο για τα διαχρονικά τραύματα της ελληνικής κοινωνίας, την οικογένεια, την ψυχική υγεία, τον σύγχρονο τρόπο ζωής, τη σχέση ψυχής-σώματος και την ευτυχία.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Οξεία Ηπατίτιδα: Τα πιθανά αίτια, η συσχέτιση με τον κορωνοϊό και τα συμπτώματα που πρέπει να ανησυχήσουν τους γονείς.

Δημ. Παρασκευής / Οξεία ηπατίτιδα: Η συσχέτιση με τον κορωνοϊό και τα συμπτώματα που πρέπει να ανησυχήσουν τους γονείς

Μιλά στη LiFO ο αναπληρωτής καθηγητής Επιδημιολογίας - Προληπτικής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και μέλος της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων του υπουργείου Υγείας Δημήτρης Παρασκευής.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
thalia mavros

Netflix / Thalia Mavros: «Εμείς οι γυναίκες πρέπει να μιλάμε, να μοιραζόμαστε τις ιστορίες μας»

Η Thalia Mavros, executive producer της φεμινιστικής επιτυχίας του Netflix «The principles of pleasure», μιλά στη LiFO για την επιτυχία του ντοκιμαντέρ, τα δικαιώματα των γυναικών που βάλλονται ανά τον κόσμο και τις αιτίες της μανίας για τον έλεγχο του γυναικείου σώματος.
ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΓΑΛΑΝΟΠΟΥΛΟΥ
Ο γιατρός Δημήτρης Κοτζαμπασάκης μιλάει για τις πλαστικές προσώπου στην εποχή του Instagram

Υγεία & Σώμα / Δημήτρης Κοτζαμπασάκης: Οι πλαστικές προσώπου στην εποχή του Instagram

Ο ΩΡΛ και πλαστικός χειρούργος προσώπου Δημήτρης Κοτζαμπασάκης έρχεται αντιμέτωπος καθημερινά με περιπτώσεις ανθρώπων που εκτός από τις συνήθεις ιατρικές υπηρεσίες τού ζητούν κάποια παρέμβαση στο πρόσωπό τους.
ΜΙΧΑΛΗΣ ΓΕΛΑΣΑΚΗΣ
Aυτισμός

Υγεία & Σώμα / Μεγαλώνοντας ένα παιδί με αυτισμό

Η μητέρα του δεκαεφτάχρονου Πάνου που έχει αυτισμό περιγράφει τις προσκλήσεις που έχουν αντιμετωπίσει από τότε που ο γιος της ήταν μωρό μέχρι σήμερα και η Χριστίνα Παναγιωτάκου, υπεύθυνη εκπαιδευτικών προγραμμάτων του Ιδρύματος Ωνάση, παρουσιάζει τις πιο πρόσφατες δράσεις τους για την ομαλή κοινωνική ένταξη των παιδιών και για την εξάλειψη των στερεοτύπων.
ΑΝΝΑ ΚΟΚΟΡΗ
Γαρυφαλλιά Πουλάκου: Ποια συμπτώματα εμφανίζονται έναν χρόνο μετά, σε όσους νόσησαν από Covid-19

Άκου την επιστήμη / Γαρυφαλλιά Πουλάκου: Ποια συμπτώματα εμφανίζονται έναν χρόνο μετά, σε όσους νόσησαν από Covid-19

Ο Γιάννης Πανταζόπουλος συζητά με τη διακεκριμένη καθηγήτρια Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Γαρυφαλλιά Πουλάκου, για όλα όσα άλλαξαν στη ζωή μας δύο χρόνια μετά το ξέσπασμα της πανδημίας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Σε έναν κόσμο κομμένο και ραμμένο για ψηλούς κι αδύνατους, πώς κάνει γιόγκα ένας χοντρός;

Άννα Κ. / Σε έναν κόσμο κομμένο και ραμμένο για ψηλούς κι αδύνατους, πώς κάνει γιόγκα ένας χοντρός;

Η Άννα Κόκορη μιλά με την Γωγώ Δαβανέλου, δασκάλα του μαθήματος γιόγκα EveryBody Υoga, για το τι σημαίνει να είσαι χοντρή, για την αγάπη για την άσκηση, τη συμπερίληψη και το φαγητό.
ΑΝΝΑ ΚΟΚΟΡΗ
Φιορίτα Πουλακάκη

The Health Book / Φιορίτα Πουλακάκη: «Ισότιμη πρόσβαση όλων των ασθενών με καρκίνο του μαστού σε εξειδικευμένες υπηρεσίες»

Η δρ. Φιορίτα Πουλακάκη περιγράφει την επόμενη ημέρα στην αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού, καθώς και τις πρωτοβουλίες που υλοποιούνται ώστε να έχουν όλες οι γυναίκες ισότιμη πρόσβαση σε πιστοποιημένες υπηρεσίες.
ΑΛΕΞΙΑ ΣΒΩΛΟΥ
ΣΑΒΒΑΤΟ Μεγαλώνοντας vegan παιδιά

Υγεία & Σώμα / Μεγαλώνοντας vegan παιδιά

Ποιες είναι οι δυσκολίες που συναντούν όσοι αποφασίζουν να αναθρέψουν τα παιδιά τους βασισμένοι σε μια φιλοσοφία που ξεπερνά τα όρια της διατροφής και αποτελεί τρόπο ζωής; Υπάρχει κάτι εύκολο γι’ αυτές τις οικογένειες στην Ελλάδα; Μήπως θα δούμε σύντομα τη γενιά εφήβων που θα δίνει ραντεβού για χορτοφαγικά μπέργκερ και θα επιλέγει ρούχα από δεύτερο χέρι;
ΖΩΗ ΠΑΡΑΣΙΔΗ
Μάριος Θεμιστοκλέους

The Health Book / Μάριος Θεμιστοκλέους: «Σύντομα η λοίμωξη του κορωνοϊού δεν θα διαταράσσει την καθημερινότητα»

Κάνοντας τον απολογισμό του εμβολιαστικού προγράμματος, καταγράφοντας όσα πετύχαμε, μέχρι ποιο σημείο σηκώσαμε τον πήχη της ανοσίας και πόσους θανάτους θα αποφύγουμε κρατώντας την oικονομία ανοιχτή, ο γενικός γραμματέας Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και συντονιστής του Εμβολιαστικού Σχεδίου «Ελευθερία» Μάριος Θεμιστοκλέους προχωρά στον επόμενο μεγάλο στόχο, την αναδιάρθρωση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, αξιοποιώντας, ανάμεσα σε άλλα, τα διδάγματα της πανδημίας.
ΑΛΕΞΙΑ ΣΒΩΛΟΥ
ΣΤΡΑΤΑΚΗΣ

The Health Book / Κωνσταντίνος Στρατάκης: «Η Γενετική ανοίγει νέους δρόμους στην Ιατρική»

Η Γενετική, οι γονιδιακές εξετάσεις και οι θεραπείες συνθέτουν την επόμενη ημέρα της Ιατρικής και ανοίγουν νέους δρόμους για την αντιμετώπιση χρόνιων και σπάνιων νοσημάτων. Ο Κωνσταντίνος Στρατάκης μας ξεναγεί σε αυτόν τον νέο κόσμο που «ξεκλειδώνει» τα μυστικά του DNA για να εξασφαλίσει καλύτερη υγεία.
ΑΛΕΞΙΑ ΣΒΩΛΟΥ
Δημήτρης Παρασκευής

The Health Book / Δημήτρης Παρασκευής: «Το καλό και το κακό σενάριο και τα μαθήματα της πανδημίας»

Οι εξελίξεις στα μέτωπα του πολέμου και της ενεργειακής κρίσης είναι καταιγιστικές και ο απόηχός τους σκέπασε την πανδημία, δημιουργώντας την εσφαλμένη εντύπωση ότι τελειώσαμε με τον κορωνοϊό. Ο αναπληρωτής καθηγητής Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής του ΕΚΠΑ Δημήτρης Παρασκευής διαλύει τα σύννεφα της σύγχυσης και σταχυολογεί τα σημαντικά μαθήματα της πανδημίας.
ΑΛΕΞΙΑ ΣΒΩΛΟΥ
Ιωάννα Παυλοπούλου: «Το σήμερα και το αύριο των εμβολίων»

The Health Book / Ιωάννα Παυλοπούλου: «Το σήμερα και το αύριο των εμβολίων»

Η πανδημία ανέδειξε με κάθε τρόπο την αξία των εμβολίων και η έρευνα που έγινε με πρωτοφανείς παγκόσμιες συνεργασίες απέδωσε καρπούς, ανοίγοντας νέους δρόμους για την ανάπτυξη εμβολίων νέας γενιάς για κάθε αναδυόμενη υγειονομική απειλή, όπως εξηγεί η καθηγήτρια Ιωάννα Παυλοπούλου.
ΑΛΕΞΙΑ ΣΒΩΛΟΥ

ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

THE GOOD LIFO ΔΗΜΟΦΙΛΗ