Η ιστορία της αντιμετώπισης του καρκίνου είναι γραμμένη μέσα από μικρές και μεγάλες μάχες, αλλά εκείνο το ορόσημο που άλλαξε για πάντα την πορεία των πραγμάτων αφορά την ανάπτυξη του μονοκλωνικού αντισώματος pembrolizumab της MSD, που ξεκίνησε να χορηγείται στην Ελλάδα το 2015 (αμέσως μετά το καλοκαίρι των capital controls) και ήδη μετρά 11 χρόνια επιτυχίας, την οποία διηγούνται οι επιβιώσαντες ασθενείς.
Τον Σεπτέμβριο του 2015, ένας συμπολίτης μας με μεταστατικό μελάνωμα το έλαβε και σήμερα είναι ζωντανός, όταν το μεταστατικό μελάνωμα προ των ανοσοθεραπειών είχε λίγους μήνες επιβίωση και συνολικά χειρότερη πρόγνωση από τον καρκίνο του πνεύμονα.
Οι ανοσοθεραπείες (μονοκλωνικά αντισώματα, που χορηγούνται ενέσιμα, με ενδοφλέβια χορήγηση) αναπτύσσονται μαζί με βιοδείκτες που ανιχνεύουν τους ασθενείς οι οποίοι θα ωφεληθούν από την χορήγησή τους με την Agata Jakoncic, Διευθύνουσα Σύμβουλο της MSD Ελλάδας, Κύπρου και Μάλτας να εξηγεί πως η ανάπτυξη ανοσοθεραπειών και βιοδεικτών ωφελεί τους ασθενείς και παράλληλα σέβεται τους κρατικούς πόρους γιατί συμβάλλει στην εξοικονόμηση των δαπανών υγείας κάθε κράτους.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας χαρακτήρισε το pembrolizumab επαναστατική καινοτόμο θεραπεία που ήδη χορηγείται στις ΗΠΑ για 43 ενδείξεις και στην Ελλάδα αποζημιώνεται για 26 ενδείξεις στην ογκολογία.Στην πατρίδα μας χορηγείται ακόμα μόνο με ενδοφλέβια μορφή στα τμήματα βραχείας νοσηλείας των νοσοκομείων, αλλά στην άλλη όχθη του Ατλαντικού (στις ΗΠΑ) έλαβε πρόσφατα έγκριση από τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων (FDA), για να μπορεί να χορηγηθεί υποδόρια σε ασθενείς στις μονάδες βραχείας νοσηλείας, συντομεύοντας απίστευτα τον χρόνο της θεραπείας.Η υποδόρια χορήγηση ολοκληρώνεται μέσα σε ενάμιση λεπτό, για κάθε ασθενή. Αυτή η ταχύτατη χορήγησή του φαρμάκου αναμένεται να αποσυμφορίσει τα τμήματα των νοσοκομείων και να μειώσει σημαντικά την ταλαιπωρία των ασθενών.
Η MSD ωστόσο δεν εξαντλεί την έρευνα και την ανάπτυξη στην Ογκολογία. Επεκτείνεται και σε άλλους τομείς αναπτύσσοντας καινοτόμα φάρμακα για τη χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), την πνευμονική υπέρταση, τον HIV και το διαβητικό οίδημα της ωχράς στα μάτια. Επίσης καινοτομεί στην καρδιολογία, έναν τομέα στον οποίο ετοιμάζεται να φέρει το πρώτο φάρμακο παγκοσμίως σε χάπι για την υψηλή χοληστερόλη (υπερχοληστερεναιμία). Μέχρι τώρα όλες αυτές οι θεραπείες είναι ενέσιμες, ενώ το χάπι θα είναι και πιο οικονομικό και πιο φιλικό στον ασθενή.
Η φαρμακοβιομηχανία που ηγείται της ογκολογίας μέχρι το 2014 δεν είχε καμιά κλινική μελέτη στην Ελλάδα. Σήμερα βρίσκονται σε εξέλιξη 82 κλινικές μελέτες (οι περισσότερες κατ’ αναλογία) με τη συμμετοχή 661 ασθενών που λαμβάνουν καινοτόμες θεραπείες δωρεάν, επιτυγχάνοντας με πρώιμη πρόσβαση.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα στην Ελλάδα, που πρέπει να αντιμετωπιστεί είναι η κατανομή των πόρων στην Υγεία. Με διαφορετική κατανομή και με την αποφυγή της εφαρμογής ενός πλαισίου κατακερματισμένων μέτρων, μπορούν να διορθωθούν στρεβλώσεις ετών.
Επιπλέον, η MSD σε συνεργασία με την βιοφαρμακευτική εταιρία Moderna έχει αναπτύξει mRNA εμβόλιο για τον καρκίνο, που χορηγείται σε ασθενείς με μεταστατικό μελάνωμα και με καρκίνο του πνεύμονα. Τα θεραπευτικά εμβόλιο για τον καρκίνο δεν πρέπει να τα συγχέουμε με τα γνωστά παιδιατρικά προληπτικά εμβόλια και τα προληπτικά εμβόλια των ενηλίκων, που δίνονται σε υγιείς ανθρώπους. Τα θεραπευτικά εμβόλια για τον καρκίνο δίνονται αποκλειστικά σε ογκολογικούς ασθενείς, σε συνδυασμό με ανοσοθεραπεία ώστε να αλλάξουν την πορεία της νόσου και να αποτραπούν οι μεταστάσεις.
Τα τελευταία χρόνια πολλά πράγματα αλλάζουν με καταιγιστικούς ρυθμούς στον καρκίνο. Αναπτύσσονται καινοτόμες θεραπείες, εισάγονται τα ογκολογικά συμβούλια, αρχίζουν να αποζημιώνονται περισσότεροι βιοδείκτες, όμως στον αντίποδα, στη δαπάνη του κράτους για τα νοσοκομειακά φάρμακα ύψους 598 εκατ. ευρώ, αντιπαρατίθενται τα 400 εκατ. ευρώ του κύκλου εργασιών του ΙΦΕΤ, που αποτελεί το εναλλακτικό κανάλι διάθεσης φαρμάκων, περιορισμένης πρόσβασης.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα στην Ελλάδα, που πρέπει να αντιμετωπιστεί είναι η κατανομή των πόρων στην Υγεία. Με διαφορετική κατανομή και με την αποφυγή της εφαρμογής ενός πλαισίου κατακερματισμένων μέτρων, μπορούν να διορθωθούν στρεβλώσεις ετών. Το πιο σημαντικό όμως είναι να παραμένει η φαρμακοβιομηχανία με την Πολιτεία στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και των συζητήσεων, γιατί η καινοτομία έχει αξία όταν είναι προσβάσιμη στους ασθενείς την ώρα που την χρειάζονται, χωρίς περιορισμούς.