ΕΔΩ ΚΑΙ ΑΡΚΕΤΟ ΚΑΙΡΟ, και ειδικά στο εξωτερικό, πολύς κόσμος υποστηρίζει ότι ξαναβρήκε ποιότητα στον ύπνο και στις συνήθειες ύπνου, όταν αποφάσισε να στραφεί στη μαριχουάνα ή στα προϊόντα CBD.
Πόση αλήθεια, όμως, υπάρχει σ’ αυτόν τον ισχυρισμό;
Οι ερευνητές γνωρίζουν από το 1800 ότι το φυτό της κάνναβης μπορεί να επιδρά ευεργετικά σε όσους υποφέρουν από αϋπνίες. Το φυτό περιέχει τετραϋδροκανναβινόλη, ή THC, την κύρια ψυχοδραστική χημική ουσία της μαριχουάνας που προκαλεί υπνηλία ή αυτό που στην αργκό λέγεται «μαστούρα», καθώς και κανναβιδιόλη, ή CBD, η οποία δεν είναι ψυχοδραστική αλλά μπορεί να επηρεάσει τη διάθεση και τα επίπεδα ευεξίας. Η THC και η CBD έχουν τον ίδιο χημικό τύπο αλλά διαφορετική δομή, γι' αυτό και έχουν διαφορετικές επιδράσεις στον οργανισμό.
Στην πραγματικότητα, μπορεί η ουσία απλώς να ανακουφίζει τον πόνο, γεγονός που επιτρέπει στο άτομο να κοιμηθεί καλύτερα, αλλά αυτά τα ευρήματα δεν προσφέρουν πληροφορίες για το πώς το φάρμακο μπορεί να βοηθήσει έναν υγιή άνθρωπο να κοιμηθεί.
Η επιστήμη σχετικά με την THC, την CBD και τον ύπνο
Όμως, διάφοροι παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των διαφορών στη νομοθεσία των κρατών σχετικά με τη νόμιμη χρήση, έχουν καταστήσει δύσκολη τη μελέτη των επιδράσεων της κάνναβης στον ύπνο.
Η κάνναβη για ψυχαγωγική χρήση μπορεί να έχει ποικίλα επίπεδα THC, καθιστώντας δύσκολη την ανάλυση των δεδομένων που δηλώνονται από τους χρήστες, επειδή η πραγματική δόση που χρησιμοποιείται και τα αποτελέσματα που επιφέρει συχνά δεν είναι σαφή. Ενώ οι κλινικές μελέτες με THC φαρμακευτικής ποιότητας είναι περισσότερο ελεγχόμενες, η χημική ουσία που χρησιμοποιείται στις εργαστηριακές μελέτες συχνά δεν έχει καμία σχέση με τα προϊόντα που χρησιμοποιούν οι άνθρωποι στην καθημερινότητά τους.
Ο Bhanu Kolla, γιατρός ύπνου και εθισμού στην κλινική Mayo, εξηγεί ότι οι μελέτες που εξετάζουν τη σχέση ύπνου και μαριχουάνας δεν είναι εύκολη υπόθεση, καθώς πολλά από τα δεδομένα που συλλέγουν οι ερευνητές για τον ύπνο και τη χρήση μαριχουάνας προέρχονται από ασθενείς με καρκίνο ή άλλες χρόνιες παθήσεις.
Στην πραγματικότητα, μπορεί η ουσία απλώς να ανακουφίζει τον πόνο, γεγονός που επιτρέπει στο άτομο να κοιμηθεί καλύτερα, αλλά αυτά τα ευρήματα δεν προσφέρουν πληροφορίες για το πώς το φάρμακο μπορεί να βοηθήσει έναν υγιή άνθρωπο να κοιμηθεί.
«Από αυτές τις μελέτες, υπάρχει μια μικρή ένδειξη ότι ίσως τα προϊόντα κάνναβης θα μπορούσαν να βελτιώσουν τον ύπνο, αλλά αυτό αφορά το πλαίσιο αυτών των παθήσεων», εξηγεί ο Kolla και συνεχίζει: «Θα μπορούσε η ανακούφιση του πόνου να σηματοδοτεί καλύτερη ποιότητα ύπνου, όμως ακόμη είναι πολύ νωρίς και πολύ δύσκολο να εξάγουμε συμπεράσματα και να πούμε ότι ο γενικός πληθυσμός θα έχει βελτιωμένο ύπνο, αν χρησιμοποιεί προϊόντα μαριχουάνας».
Καθημερινή χρήση μαριχουάνας και ύπνος
Ενώ οι περισσότεροι ερευνητές συμφωνούν ότι η THC μπορεί να βοηθήσει τον ύπνο, το πόσο καλά λειτουργεί εξαρτάται από τις ιδιαιτερότητες του προβλήματος ύπνου και από το πόση εμπειρία έχει ο χρήστης με την κάνναβη. Στην πραγματικότητα, οι καθημερινοί χρήστες κάνναβης αναφέρουν συνήθως περισσότερες διαταραχές ύπνου από τους λιγότερο τακτικούς χρήστες.
Το ζήτημα μπορεί να είναι ότι οι τακτικοί χρήστες έχουν αναπτύξει ανοχή στην κάνναβη, που σημαίνει ότι μπορεί να χρειάζονται μεγαλύτερη δόση για να επιτύχουν το ίδιο αποτέλεσμα με κάποιον που τη χρησιμοποιεί σπάνια. Προβλήματα ύπνου μπορεί επίσης να προκύψουν από τη στέρηση της κάνναβης.
«Όπως και το αλκοόλ, η κάνναβη μπορεί να βελτιώσει τον ύπνο, ιδίως όταν χρησιμοποιείται για μικρά χρονικά διαστήματα», δηλώνει η Αναστασία Σουράεφ, ερευνήτρια στην πρωτοβουλία Lambert Initiative for Cannabinoid Therapeutics στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ, η οποία ξεκαθαρίζει ότι έχει λάβει αμοιβές για συμβουλευτικές υπηρεσίες από τη βιομηχανία φαρμακευτικής κάνναβης της Αυστραλίας.
«Όταν χρησιμοποιείται τακτικά, [η κάνναβη] μπορεί να οδηγήσει σε ανοχή και εξάρτηση, καθώς και σε διαταραχές των κύκλων του ύπνου, με αποτέλεσμα χειρότερο ύπνο μακροπρόθεσμα. Αυτές είναι οι ανησυχίες που έχουν ορισμένοι ερευνητές, τις οποίες ακόμη προσπαθούμε να εντοπίσουμε και να αποσαφηνίσουμε».
Ο Ryan Vandrey, καθηγητής στο τμήμα Ψυχιατρικής και Επιστημών Συμπεριφοράς στο Johns Hopkins Medicine, δήλωσε ότι οι άνθρωποι που χρησιμοποιούν προϊόντα κάνναβης για τον ύπνο θα πρέπει να τα χρησιμοποιούν όπως θα χρησιμοποιούσαν οποιοδήποτε άλλο φάρμακο για τον ύπνο. Στην ιατρική του ύπνου σπάνια συνταγογραφείται στους ασθενείς ένα φάρμακο για περισσότερο από μερικές εβδομάδες κάθε φορά, λέει.
«Αυτό που συμβαίνει είναι ότι παίρνεις αυτό το φάρμακο κάθε βράδυ και εξαρτάσαι από αυτό για να σε βοηθήσει να κοιμηθείς», δηλώνει ο Vandrey. «Δεν είναι τόσο αποτελεσματικό με την πάροδο του χρόνου, πρέπει να αυξήσεις τη δόση και τελικά προσπαθώντας να κοιμηθείς χωρίς αυτό το φάρμακο, καταλήγεις να είσαι σε χειρότερη κατάσταση από ό,τι όταν ξεκίνησες».
Η Suraev υπογράμμισε επίσης τη σημασία του να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι γνωρίζουν πώς να αποσυρθούν με ασφάλεια από την κάνναβη ή τα προϊόντα που περιέχουν THC – μειώνοντας σταδιακά τη δόση τους με την πάροδο του χρόνου. «Η ξαφνική διακοπή μπορεί να επιδεινώσει τον ύπνο τους», εξηγεί.
Ο τρόπος λήψης ενός φαρμάκου μπορεί επίσης να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο τα άτομα με προβλήματα ύπνου ανταποκρίνονται στην κάνναβη. Σε ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές σε εργαστηριακό περιβάλλον, όταν σε ενήλικες που κάνουν σπάνια χρήση κάνναβης χορηγείται THC σε μορφή ατμού, η επίδραση είναι ισχυρότερη και ταχύτερη. Η μελέτη δεν επικεντρώθηκε στον ύπνο, αλλά ο Vandrey λέει ότι είναι λογικό να υπάρξουν κι άλλα ενδιαφέροντα ευρήματα.
«Αν προσπαθείτε να κοιμηθείτε εισπνέοντας κάνναβη, θα έχετε τη μέγιστη επίδρασή της και μάλιστα αρκετά γρήγορα. Αν πάρετε κάποιο σκεύασμα κάνναβης που χορηγείται από το στόμα, μπορεί να χρειαστεί μία ώρα ή και τρεις πριν αρχίσει η μέγιστη επίδραση του φαρμάκου».
Είναι κοινή πεποίθηση μεταξύ των χρηστών κάνναβης ότι οι διάφοροι τύποι φαρμακευτικής κάνναβης έχουν διαφορετικές επιδράσεις και τα φαρμακεία μπορεί να ισχυρίζονται ότι ένας τύπος κάνναβης, γνωστός ως sativa , είναι πιο δραστικός, ενώ ένας άλλος που ονομάζεται indica είναι πιο ηρεμιστικός. Χρήστες που χρησιμοποιούν σκευάσματα κάνναβης ως χαλαρωτικά δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν την indica για να χαλαρώσουν και να κοιμηθούν και τη sativa για συγκέντρωση ή ενέργεια», λέει ο Vandrey.
«Δεν είναι σαφές αν αυτή είναι μια πραγματική φαρμακολογική διαφορά των γενετικών φυτικών σειρών ή αν είναι η προσδοκία του χρήστη ότι αυτό είναι το είδος της εμπειρίας που θα έχει όταν χρησιμοποιεί το προϊόν, με βάση το μάρκετινγκ που χρησιμοποιεί η βιομηχανία», υποστηρίζει.
Εάν, ωστόσο, θέλει κανείς να δοκιμάσει να χρησιμοποιήσει κάνναβη για καλύτερη ποιότητα ύπνου, οι ειδικοί συνιστούν να ξεκινήσει με χαμηλές δόσεις και να σταματήσει τη χρήση όταν προκύψει το επιθυμητό αποτέλεσμα ή εμφανιστούν παρενέργειες.
Η CBD μπορεί επίσης να είναι μια άλλη επιλογή για εύκολο και ποιοτικό ύπνο και υπάρχει σαφώς μικρότερος κίνδυνος εξάρτησης ή στέρησης. Ωστόσο, τα αποτελέσματα των μελετών για τη CBD ως βοήθημα ύπνου έχουν κάποιους αστερίσκους: οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η ένωση θα μπορούσε επίσης να αλληλεπιδράσει με άλλα φάρμακα που μπορεί να λαμβάνει ένα άτομο, οπότε καλό είναι ο χρήστης να έχει μιλήσει με τον γιατρό του πριν ξεκινήσει να λαμβάνει την ουσία.
Όταν ο Kolla μιλάει στους ασθενείς του, αναφέρει τα συστατικά της κάνναβης ως πιθανή θεραπεία. Αλλά δεδομένης της έλλειψης συγκεκριμένων στοιχείων, τείνει να τους κατευθύνει προς πιο τεκμηριωμένες προσεγγίσεις, όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία και τα συνταγογραφούμενα φάρμακα.
«Υπάρχουν πολλές τεκμηριωμένες καλές θεραπείες για διάφορα προβλήματα ύπνου, τις οποίες θα πρέπει να προσπαθήσουμε να εξαντλήσουμε πριν περάσουμε στην κάνναβη. Ας ελπίσουμε ότι, με την πάροδο του χρόνου και περισσότερη έρευνα, θα μπορέσουμε να διευκρινίσουμε ποιες ευεργετικές επιδράσεις έχει η THC, η CBD ή οποιοσδήποτε συνδυασμός. Αλλά δεν είμαστε ακόμη σε αυτό το σημείο», καταλήγει.
Με στοιχεία από Washington Post
