Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
 

Όλγκα Τοκάρτσουκ: «Μήπως αυτός είναι τελικά ο φυσιολογικός ρυθμός της ζωής;»

Η κάτοχος του Νόμπελ Λογοτεχνίας Όλγκα Τοκάρτσουκ βλέπει από το παράθυρό της τη νέα πραγματικότητα που μας περιμένει στη γωνία και γράφει αυτό το βαθύ, σπάνιο κείμενο.
O ιός ήταν αυτός που μας υπενθύμισε αυτό το οποίο αρνιόμασταν με τόσο πάθος: ότι είμαστε ευάλωτα πλάσματα φτιαγμένα από το πιο λεπτό υλικό. Ότι πεθαίνουμε – ότι είμαστε θνητοί.

Είχα την αίσθηση από πάντα σχεδόν ότι ο κόσμος είναι υπερβολικά πολύς, υπερβολικά γρήγορος, υπερβολικά έντονος, υπερβολικά θορυβώδης. Συνεπώς δεν βιώνω κάποιο «τραύμα απομόνωσης» και δεν μου είναι καθόλου δύσκολο να μη συναντώ άλλους ανθρώπους. Δεν λυπάμαι που έκλεισαν τα σινεμά. Μου είναι εντελώς αδιάφορο που τα εμπορικά κέντρα έβαλαν προσωρινό λουκέτο.

 

Ανησυχώ και στενοχωριέμαι, φυσικά, όταν σκέφτομαι όλους τους ανθρώπους που χάνουν τις δουλειές τους. Όταν όμως έμαθα για την επερχόμενη καραντίνα, ένιωσα κάτι σαν ανακούφιση. Ξέρω ότι πολλοί άνθρωποι ένιωσαν το ίδιο, ακόμα κι αν ένιωθαν επίσης και κάποια ντροπή γι' αυτό. Η εσωστρέφειά μου, τόσα χρόνια στραγγαλισμένη και κακοποιημένη από τους υπερδραστήριους εξωστρεφείς, τίναξε τη σκόνη από πάνω της και βγήκε από την ντουλάπα...

 

Η ζωή συνεχίζεται, όπως συνεχίζεται, αλλά με έναν εντελώς διαφορετικό ρυθμό. Τακτοποίησα επιτέλους την ντουλάπα μου και μάζεψα πλήθος διαβασμένες εφημερίδες για να τις πάω στον κάδο ανακύκλωσης. Πήρα το ποδήλατό μου από το μαγαζί που το είχα παρατήσει για επισκευή. Άρχισα να απολαμβάνω πιο πολύ το μαγείρεμα.

 

Μου έρχονται διαρκώς στο μυαλό εικόνες από τα παιδικά μου χρόνια. Υπήρχε τόσο πολύ περισσότερος χρόνος τότε, και μπορούσες να τον «χαραμίσεις» και να τον «σκοτώσεις», ξοδεύοντας ώρες με το να χαζεύεις απλά έξω από το παράθυρο, να παρατηρείς τα μυρμήγκια, να κρύβεσαι κάτω από το τραπέζι και να φαντάζεσαι ότι είσαι σε κιβωτό ή απλά να ξεφυλλίζεις την εγκυκλοπαίδεια.

 

Μπροστά στα μάτια μας εξατμίζεται ο καπνός από το πολιτισμικό παράδειγμα που μας διαμόρφωσε τα τελευταία διακόσια χρόνια: ότι είμαστε οι πρωτομάστορες της δημιουργίας, ότι μπορούμε να κάνουμε τα πάντα, ότι ο κόσμος μας ανήκει. Μια νέα εποχή πλησιάζει.

 

Μήπως τελικά έχουμε επιστρέψει στον φυσιολογικό ρυθμό της ζωής; Μήπως ο ιός δεν αποτελεί διατάραξη της κανονικότητας, αλλά ακριβώς το αντίθετο – μήπως δηλαδή αφύσικος ήταν ο φρενήρης κόσμος πριν από τον ιό;

 

Στο κάτω-κάτω ο ιός ήταν αυτός που μας υπενθύμισε αυτό το οποίο αρνιόμασταν με τόσο πάθος: ότι είμαστε ευάλωτα πλάσματα φτιαγμένα από το πιο λεπτό υλικό. Ότι πεθαίνουμε – ότι είμαστε θνητοί. Ότι δεν μας διαχωρίζει από τον υπόλοιπο πλανήτη η «ανθρωπιά» ή η εξαιρετικότητά μας. Ότι ο κόσμος είναι ένα είδος μεγάλου δικτύου στο οποίο εμπλεκόμαστε ποικιλοτρόπως, συνδεδεμένοι με τα υπόλοιπα όντα με αόρατα νήματα επιρροής και εξάρτησης. Ότι ασχέτως της απόστασης που χωρίζει τις πατρίδες μας ή τις γλώσσες που μιλάμε, ή το χρώμα του δέρματός μας, υποκύπτουμε στις ίδιες ασθένειες, μοιραζόμαστε τους ίδιους φόβους, πεθαίνουμε με τον ίδιο θάνατο.

 

Ο ιός μας έκανε να συνειδητοποιήσουμε ότι όσο αδύναμοι και ευάλωτοι κι αν νιώθουμε μπροστά στον κίνδυνο, περιτριγυριζόμαστε επίσης από ανθρώπους που είναι πιο ευάλωτοι, και για τους οποίους η βοήθειά μας είναι απαραίτητη. Μας υπενθύμισε πόσο ευπαθείς είναι οι ηλικιωμένοι γονείς μας και πόσο έχουν ανάγκη την φροντίδα μας. Μας υπέδειξε ότι οι φρενήρεις ρυθμοί που κινούμαστε θέτουν σε κίνδυνο τον κόσμο μας. Και ανέδειξε ένα ερώτημα το οποίο σπανίως έχουμε το κουράγιο να κάνουμε στον εαυτό μας: Τι είναι ακριβώς αυτό για την αναζήτηση του οποίου συνεχίζουμε να αναλωνόμαστε;

 

Ο φόβος μήπως μολυνθούμε μας υπενθύμισε τις φωλιές όπου μεγαλώσαμε και όπου νιώθουμε ασφαλείς. Σε μια τέτοια περίσταση, ακόμα και οι πιο επιμελείς και ακούραστοι ταξιδιώτες θα αναζητήσουν κάποιο είδος σπιτιού. Την ίδια ώρα, μας αποκαλύφθηκαν θλιβερές αλήθειες – όπως ότι σε μια τόσο κρίσιμη στιγμή κινδύνου, οι σκέψεις μας υποχώρησαν για άλλη μια φορά στο περιορισμένο και αποκλειστικό πεδίο των εθνών και των συνόρων.

 

Σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς, έχουμε δει όλοι μας πόσο αδύναμη είναι στην πράξη η ιδέα μιας ευρωπαϊκής κοινότητας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εγκαταλείψει τον αγώνα, αναθέτοντας αποφάσεις ύψιστης κρισιμότητας στα εθνικά κράτη. Οι παλιοί σωβινισμοί έχουν επιστρέψει, φέροντας μαζί τους τον διαχωρισμό ανάμεσα σε «εμάς» και στους «ξένους» – με άλλα λόγια όλα αυτά εναντία στα οποία πολεμήσαμε τόσες δεκαετίες με την ελπίδα ότι δεν θα διαμορφώσουν ποτέ ξανά τη σκέψη μας. Ο φόβος του ιού μεταφέρει την αταβιστική πεποίθηση ότι πρέπει το φταίξιμο να πέσει στους ξένους, ότι αυτοί εισήγαγαν την απειλή. Στην Ευρώπη, ο ιός είναι «από αλλού». Εδώ στην Πολωνία, όποιος επιστρέφει από το εξωτερικό, θεωρείται ύποπτος. Ο ιός μας υπενθυμίζει ότι τα σύνορα ζουν και βασιλεύουν.

 

Πολύ φοβάμαι επίσης ότι ο ιός θα μας θυμίσει έντονα μια άλλη παλιά αλήθεια: πόσο δεν είμαστε καθόλου ίσοι. Κάποιοι από μας θα πετάξουν με ιδιωτικά αεροπλάνα σε μακρινά νησιά ή σε πολυτελή καταφύγια στα βουνά, την ώρα που οι περισσότεροι θα παραμείνουν στις πόλεις, κάποιοι θα πρέπει να φροντίζουν για τη λειτουργία των σταθμών ηλεκτρικής ενέργειας, κάποιοι θα πρέπει να δουλεύουν στα καταστήματα ειδών πρώτης ανάγκης ή στα νοσοκομεία, ρισκάροντας τη ζωή τους. Κάποιοι θα βγάλουν χρήματα από την πανδημία και κάποιοι άλλοι θα χάσουν τα πάντα.

 

Πιστεύουμε ότι μένουμε σπίτι και διαβάζουμε βιβλία ή βλέπουμε τηλεόραση, αλλά στην ουσία, καθώς σιγά-σιγά συνειδητοποιούμε ότι τίποτα δεν θα είναι πια το ίδιο, προετοιμάζουμε τον εαυτό μας για τη μάχη που θα δοθεί με διακύβευμα μια νέα πραγματικότητα την οποία δεν μπορούμε καν να φανταστούμε...


Μπροστά στα μάτια μας εξατμίζεται ο καπνός από το πολιτισμικό παράδειγμα που μας διαμόρφωσε τα τελευταία διακόσια χρόνια: ότι είμαστε οι πρωτομάστορες της δημιουργίας, ότι μπορούμε να κάνουμε τα πάντα, ότι ο κόσμος μας ανήκει. Μια νέα εποχή πλησιάζει.

 

Από το κείμενο της Όλγκα Τοκάρτσουκ που δημοσιεύτηκε στο New Yorker με τίτλο "A New World Through My Window"

Απόδοση: Δ. Πολιτάκης

* Τα βιβλία της Όλγκα Τοκάρτσουκ κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις Εκδόσεις Καστανιώτη.

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Όλγκα Τοκάρτσουκ: «Έχω γίνει η ψυχοθεραπεύτρια του παρελθόντος»
Τρεις μήνες πριν από τη σημερινή βράβευσή της με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας, η σπουδαία Πολωνή συγγραφέας μιλούσε στο New Yorker για τη ζωή, το έργο της και το ακραία εθνικιστικό και συντηρητικό καθεστώς της πατρίδας της.
4 σημαντικά βιβλία μόλις μεταφράστηκαν στα ελληνικά
Η Νομπελίστρια Όλγκα Τοκάρτσουκ, ο Βλαντίμιρ Ναμπόκοφ, ο Πολ Όστερ και ο «Κόμης Μοντεχρίστος» του Αλέξανδρου Δουμά θα μαγέψουν το ελληνικό αναγνωστικό κοινό.
Τα δυο Νόμπελ Λογοτεχνίας στους συγγραφείς Πέτερ Χάντκε και Όλγκα Τοκάρτσουκ
Ανακοινώθηκαν τα Νόμπελ Λογοτεχνίας του 2018 και του 2019

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η παρατεταμένη ήττα της πατρικής τυραννίας
Από την ψυχαναλύτρια Aspasie Bali
Βασίλης Καραποστόλης: «Η ανθρωπότητα έχει χάσει την εμπιστοσύνη στον εαυτό της»
Ο καθηγητής και συγγραφέας επισημαίνει, με αφορμή την πανδημία, μια σειρά από εσφαλμένες προσλήψεις, διατυπώνοντας ταυτόχρονα ιδέες, που μπορεί να κάνουν τη διαφορά.
Σινεμά είναι αυτό που προβάλλεται στα πρόσωπά μας
Μια ανάμνηση από το 2010 στην εκπνοή του 2020, που επιτέλους φεύγει. Και μια υπενθύμιση για το 2021.
Η ανάγκη να βγεις έξω από το σπίτι. Του Κωστή Παπαγιώργη
Η έξοδος από το σπίτι, το περιπαθές πέρασμα από τον ιδιωτικό χώρο στον δημόσιο είναι πάγια επιθυμία του μοντέρνου ατόμου. Βγαίνεις έξω, για να δεις και να σε δουν. Το βλέμμα είναι το μέγα πλαγκτόν της αστικής ζωής.
Οι ζωές του Ιησού
Ήταν Ζηλωτής, Φαρισαίος, επαναστάτης; Η μορφή του Ιησού και ο ρόλος του στην έλευση του Χριστιανισμού.
Σε τι ωφελεί να παίζουμε Μπετόβεν όταν οι άνθρωποι πεινούν;
Από τον διεθνούς φήμης αργεντινό πιανίστα Miguel Angel Estrella
Και ο Λόγος έγινε σάρκα
Ο Ιωάννης, ο Ηράκλειτος, και το Πρόσωπο της Θλιμμένης Ιστορίας
Πώς να μετατρέψουμε μία ανθρώπινη δραστηριότητα σε τέχνη;
Είναι η μόδα, η γαστρονομία, τα βιντεοπαιχνίδια οι νέες τέχνες;
Jean Graetz: Αντίο σε μια σπουδαία ψυχή που πολέμησε τον ρατσισμό στο πιο βαθύ σκοτάδι
Πίσω από τη Rosa Parks, πίσω από τον Μάρτιν Λούθερ Κίνγκ υπήρχε μια ατρόμητη γυναίκα και ο σύζυγός της
Παύλος Ρουσσόπουλος. Η Θεσσαλονίκη που άφησε για πάντα πίσω του.
"Δεν επέστρεψε ποτέ στη Θεσσαλονίκη. Υποθέτω επειδή ήταν μία πόλη όπου υπήρξε πολύ ευτυχισμένος, και ταυτόχρονα ήταν η πόλη όπου τον είχαν συλλάβει, γι' αυτό ήταν λίγο διφορούμενο".
Μπορεί η ελληνική δημοσιογραφία να ασχοληθεί με την «άβολη αλήθεια»;
Η Βασιλική Σιούτη συζητά με τον δημοσιογράφο Νικόλα Λεοντόπουλο
Αγαπητή «Α, μπα»: Με απασχολεί το φαινόμενο του cancel culture
Μήπως οδηγεί σε φίμωση ελευθερίας του λόγου;
Κικέρων: «Η φιλία δεν είναι ποτέ νωθρή»
Ένα απόσπασμα από το VI κεφάλαιο του «Περί Φιλίας» του Κικέρωνα, που δολοφονήθηκε σαν σήμερα το 43 π.Χ.
Το δέντρο με τα κινητά
Η φύση της εργασίας υπό το νέο μανδύα του "ελεύθερου εργαζομένου"
Georges Didi-Huberman: Εκείνοι που διαπερνούν τείχη
Με αφορμή ένα ελληνικό ντοκιμαντέρ, ένας βαθύς στοχασμός πάνω στην εικόνα
10 σχόλια
Ταξινόμηση:
Προηγούμενα 1 Επόμενα
avatar parallel universe 9.4.2020 | 14:25
Υπέροχη!!!!
Ακριβώς έτσι!!
Φανταστικό το άρθρο. Νομίζω ότι ο καθένας από μας , ειδικά όσοι ζούμε σε πόλεις ενώ έχουμε μεγαλώσει σε επαρχίες, μπορούμε να κατανοήσουμε πλήρως το άρθρο της.
«Μήπως αυτός είναι τελικά ο φυσιολογικός ρυθμός της ζωής;» Πηγή: www.lifo.gr

Αν είσαι συνταξιούχος, συζητήσιμο.
Αν είσαι ελεύθερος επαγγελματίας και έχεις χάσει το 90% του -ήδη περιορισμένου μετά από μια δεκαετία λιτότητας- τζίρου σου, τα πράγματα αλλάζουν "ελαφρά".
Αν πάλι προκύψει μια μόνιμη κρατική επιδότηση που θα μου προσφέρει άλλο ένα 40%, ώστε να φτάνω στα μισά και να εξασφαλίζω μια εξαιρετικά λιτή, αλλά στοιχειωδώς αξιοπρεπή αραχτή διαβίωση, το ξανασυζητάω.
Alexx.Kidd Alexx.Kidd 9.4.2020 | 18:43
Άλλα λόγια ν αγαπιόμαστε...
avatar vas-vas 9.4.2020 | 20:18
Ολα αυτα τα ακουω βερεσε. Ο καθεις βεβαια εχει δικαιωμα να διατυπωνει τις απόψεις του αλλα αυτη η αποψη ειναι αυτη ενος εσωστρεφή ανθρωπου, το ειπε και η ιδια. Απο που και ως που ο εσωστρεφής ειναι ο φυσιολογικος. Αυτο που γινεται εινα παρα φυση. Παει εναντια στην ανθρωπινη υποσταση. Ο ανθρωπος ειναι φτιαγμενος να αγκαλιαζεται να ακουμπαει τον αλλο. Το λεει η επιστημη οτι μια αγκαλια προκαλει εκρηξη ορμονων του ανθρωπινου οργανισμου. Αυτη η κατασταση βαζει τον καθε ενα στα χαρακωματα, σηκωνει διαχωριστικες γραμμες αναμεσα μας. Στρωνει το εδαφος για ενα κοσμο διχως συναισθημα που ολα θα ελέγχονται απο αλγορυθμους. Δουλεια απτο κομπιουτερ, συναντησεις απτο κομπιουτερ, ερωτας απτο κομπιουτερ. Να μου λείπει ενας τέτοιος κοσμος
Dimi Dimi 10.4.2020 | 14:12
Είπε ότι είναι εσωστρέφης, δεν είναι είπε ότι είναι αντικοινωνικη, και ναι το εσωστρέφης είναι φυσιολογικό όπως και το εξωστρεφής
avatar 0023 10.4.2020 | 11:18
Αν ζούσε την εποχή της Πανώλης ή την εποχή της Ισπανικής γρίπης τι θα έκανε, τι θα έλεγε και τι θα πίστευε για την επόμενη μέρα που ξημέρωνε για εκείνη και την ανθρωπότητα?
Επίσης στην περίπτωσή που ο άνθρωπος έμενε στο να κοιτάει τα μυρμηγκάκια, γιατί αυτή είναι η φυσιολογική ροή στον δικό της μικρόκοσμο, δεν θα είχαμε "φτάσει" εκεί που είναι το voyager1 σήμερα.
Για άλλα επιτεύγματα της ανθρωπότητας δεν θα μιλήσω καθόλου θα πάω πάσο.
Η ιντροβερτ άποψη της, αν δεν είναι ελιτίστικη και δήθεν, είναι Νραηκαντιλικι στάνταρ.
avatar sapiens 11.4.2020 | 08:59
Πολύ καλά όλα αυτά αρκεί στο τέλος να μην ιδρυματοποιηθούμε μετατρέποντας εαυτούς σε αυτόβουλα κρατούμενους...
TheObserver TheObserver 22.4.2020 | 02:21
Αναμενόμενα πολλοί παρερμήνευσαν τα λεγόμενα της Τοκαρτσουκ.
Γράφουν: Οι ελεύθεροι επαγγελματίες θα διαφωνήσουν μαζί σας κυρία Τοκάρτσουκ, μα πώς είναι δυνατόν αυτό που ζούμε να είναι φυσιολογικό κτλ. Ε γι'αυτό η κυρία έχει Νομπελ και εμείς σχολιάζουμε στη LiFO. Δεν λέει ότι η καραντίνα είναι φυσιολογική προφανώς. Για ρυθμούς ζωής μιλάει και καλεί σε προσωπική αναρώτηση σε σχέση με την ταχύτητα, την ποιότητα και την κατεύθυνση του πολιτισμού μας.
Προηγούμενα 1 Επόμενα
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή