ΣΗΜΕΡΑ 18 ΙΟΥΝΙΟΥ

Πάνος Τσαγκάρης: Clothed with the Sun

Πάνος Τσαγκάρης: Clothed with the Sun Facebook Twitter
0

Πάνος Τσαγκάρης: Clothed with the Sun Facebook Twitter

Η φράση «Απομάκρυνα το σκοτάδι με τη δύναμή μου» είναι γραμμένη στην αγγλική γλώσσα με χρυσά γράμματα πάνω στην εικόνα του λευκού εκμαγείου ενός ποδιού, ενώ στη διπλανή παράσταση η πρόταση «Η αλήθεια κατοικεί στο σώμα μου» καλύπτει με ανάλογο τρόπο την εικόνα του γύψινου εκμαγείου ενός χεριού με την παλάμη του σπασμένη και διαχωρισμένη από τον βραχίονα.

Στην εικόνα ενός άλλου προπλάσματος, από απροσδιόριστο μέρος ανθρώπινου σώματος, διαβάζουμε: «Η ψυχή μου είναι ο Θεός, η ψυχή μου είναι η αιωνιότητα» και πάνω σε ένα προσωπείο, μια μάσκα που μοιάζει να αποτυπώνει το πρόσωπο κάποιου αρχαίου θεού, διακρίνουμε την επιγραφή: «Ιδού η ψυχή σου, ένα άστρο ζωντανό».

Πίνακες με σκοτεινούς, κατάμαυρους ήλιους, τους οποίους πρέπει να πλησιάσεις για να διακρίνεις τις χαραγμένες ακτίνες τους στο πηχτό μαύρο της επιφάνειάς τους, σύμβολα και αποκρυφιστικά κείμενα δίπλα σε φιγούρες με καλυμμένα πρόσωπα, εναλλάσσονται με πρωτοσέλιδα από τις εφημερίδες «Τhe New York Times» και «The Wall Street Journal» που έχουν δημοσιεύσει φωτογραφίες από την ελληνική κρίση: Έλληνες πολιτικούς, τα επεισόδια με την αστυνομία στους δρόμους της Αθήνας, θερμοκέφαλους που έχουν ζωστεί την ελληνική σημαία.

Η θέση του κειμένου κάτω από τις φωτογραφίες των γνωστών εφημερίδων έχει καλυφθεί με φύλλα χρυσού που παραπέμπουν στο χρώμα των αγιογραφιών. Ανάμεσά τους διακρίνεις και τις φωτογραφίες του Γιώργου Παπανδρέου και του Λουκά Παπαδήμου, με πρόσωπα περικυκλωμένα από χρυσές ακτίνες, και από κάτω τις φράσεις: «Death is life» και «Life is death».   

Μία μέρα με χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις, όπως αυτή του περασμένου Σαββάτου, με τη δυνατή μουσική στον πεζόδρομο της Χάρητος, δεν ήταν, ίσως, η καταλληλότερη για να επισκεφθεί κάποιος τη νέα έκθεση του Πάνου Τσαγκάρη στην γκαλερί Kalfayan. Αν και η δύναμη της εικονογραφίας του κατάφερε, αρκετές φορές, να επιβληθεί στο εορταστικό σάουντρακ του δρόμου. Ούτως ή άλλως, η τέχνη έχει εκπέσει εδώ και δεκαετίες από το ιερό της βάθρο και καλό είναι να μάθουμε να την ανασύρουμε μέσα από τις οπτικές και ηχητικές παρεμβάσεις της εποχής.

Με μια πρώτη ματιά αναγνωρίζεις στους πίνακες του Έλληνα εικαστικού που ζει στη Νέα Υόρκη και τις σχέσεις που αναπτύσσουν μεταξύ τους διαφόρων ειδών γεωμετρικά σχήματα, λευκούς κύκλους που μοιάζουν με άστρα μακρινά, αχνά τραπέζια, χρυσές ευθείες που εκτείνονται από το φωτεινό ή το σκοτεινό κέντρο περίεργων ήλιων, χθόνια και ουράνια σύμβολα που φέρουν, την ίδια στιγμή, τη μνήμη των αφαιρετικών έργων του Καντίνσκι και του Μοντριάν, τη μυστικιστική ανάμνηση κάποιων έργων του Μαλέβιτς.  

Η έκθεση, με τη μεγαλοπρεπή παρουσία του ηλιακού χρυσού και των συμβόλων, προδίδει την προσπάθεια του εικαστικού να ανασύρει κάποιο καθαρτήριο νόημα από τις διαρκείς εναλλαγές του φωτός με το σκοτάδι, ενώ στη σειρά των έργων «The Broken Temple», όπου κυριαρχούν οι εικόνες των εκμαγείων με τα θρυμματισμένα ανθρώπινα μέλη, ο Τσαγκάρης αξιοποίησε τη δύναμη ενός παλιού μύθου, σύμφωνα με τον οποίο ο Όσιρις αναστήθηκε ως θεός του Κάτω Κόσμου, αφού η σύζυγός του, η Ίσις, επανένωσε το διαμελισμένο του σώμα. Γι' αυτό κατασκεύασε γύψινα αντίγραφα των μελών του δικού του σώματος, τα οποία θρυμμάτισε και φωτογράφισε για να τα εκθέσει.

Ο εικαστικός, σε έναν κόσμο κατακερματισμένο, όπως το σώμα του στα έργα της έκθεσης, βρήκε τη δύναμη να αφηγηθεί ελλειπτικά την ιστορία ενός εσωτερικού, πνευματικού ταξιδιού. Και να υπενθυμίσει κάποιους παλιούς και ίσως ξεχασμένους δεσμούς της ανθρώπινης ύπαρξης με κάποιες υψηλότερες και ευγενέστερες δυνάμεις.

0

ΣΗΜΕΡΑ 18 ΙΟΥΝΙΟΥ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Κατερίνα Γρέγου: «Σε ένα κρατικό μουσείο δεν μιλάς με γλώσσα αφ' υψηλού»

Εικαστικά / Κατερίνα Γρέγου: «Σε ένα κρατικό μουσείο δεν μιλάς με γλώσσα αφ' υψηλού»

Λίγο μετά την ανανέωση της θητείας της, η καλλιτεχνική διευθύντρια του ΕΜΣΤ μιλά για το όραμά της για ένα μουσείο ανοιχτό στην κοινωνία, με διεθνή προσανατολισμό και λόγο που θα παραμένει προσιτός, μακριά από ελιτισμούς.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
«Μια διεθνής γιορτή του πηλού στη Ρόδο»

2η Μπιενάλε Σύγχρονης Κεραμικής / «Μια διεθνής γιορτή του πηλού στη Ρόδο»

Τελετουργία, χρηστικότητα, εικαστική έκφραση ή μαζική παραγωγή: η κεραμική εμφανίζεται στη 2η Μπιενάλε Σύγχρονης Κεραμικής, σε όλες τις εκφάνσεις της, αντανακλώντας τις αντιφάσεις και τη γοητεία ενός νησιού με σύνθετη ταυτότητα.
ΣΤΕΛΛΑ ΛΙΖΑΡΔΗ
Ντέιβιντ Χόκνεϊ (1937-2026): Ο άνθρωπος που δεν άφησε ποτέ κανέναν να του ακυρώσει την Άνοιξη

Απώλειες / Ντέιβιντ Χόκνεϊ (1937-2026): Ο άνθρωπος που δεν άφησε ποτέ κανένα να του ακυρώσει την Άνοιξη

Ήλιος, πισίνες, queer έρωτας, Polaroid και iPad. Ο τελευταίος μεγάλος Βρετανός μοντερνιστής έφυγε από τη ζωή, αφήνοντας πίσω του μια επαναστατική φιλοσοφία: ότι η χαρά είναι η πιο σοβαρή πράξη αντίστασης στη θνητότητα.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Αυτόν τον Ιούνιο, οι εκθέσεις στην Αθήνα αξίζουν φουλ

Εικαστικά / Αυτόν τον Ιούνιο, οι εκθέσεις στην Αθήνα αξίζουν φουλ

Από την αρχαιότητα της Aleksandra Waliszewska και το Λος Άντζελες του Urs Fischer μέχρι τον αφηρημένο εξπρεσιονισμό του Θεόδωρου Στάμου και την αγωνία για την κλιματική κρίση στο Εθνικό Αστεροσκοπείο, αυτόν τον μήνα θα έχουμε πολλές αξιόλογες εκθέσεις στην πόλη.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Η «Αυστραλία» του The Boy δεν είναι απλώς μια χώρα

Εικαστικά / Η «Αυστραλία» του The Boy δεν είναι απλώς μια χώρα

Στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση, ένα ensemble δημιουργών με τον Αλέξανδρο Βούλγαρη επικεφαλής, εμπνέεται από τη χώρα των Αντιπόδων, και με μουσική, αφιέρωμα στον αυστραλιανό κινηματογράφο, νέες ταινίες και installations μάς δείχνει πως αυτή δεν βρίσκεται τελικά τόσο μακριά μας.
ΝΙΚΗΤΑΣ ΔΕΣΠΟΤΙΔΗΣ
Η απίστευτη ζωή της Ταπισερί της Μπαγιέ

Εικαστικά / Η απίστευτη ζωή της Ταπισερί της Μπαγιέ

Το μνημειώδες κέντημα που αφηγήθηκε τη Νορμανδική Κατάκτηση του 1066 θα εκτεθεί για πρώτη φορά στη Βρετανία, στο Bρετανικό Μουσείο. Σχεδόν χίλια χρόνια μετά τη δημιουργία της, επιστρέφει ως έκθεση-γεγονός και ως εικόνα μιας Ιστορίας που δεν σταμάτησε ποτέ να μας αφορά.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Στον γεμάτο μυστήρια και θαύματα κόσμο της Aleksandra Waliszewska

Εικαστικά / Στον γεμάτο μυστήρια και θαύματα κόσμο της Aleksandra Waliszewska

Δεκάξι έργα της Πολωνής ζωγράφου συνομιλούν με έργα της συλλογής του Μουσείου Μπενάκη, προκαλώντας μας να δούμε αντικείμενα από τη Νεολιθική Ελλάδα, την κλασική αρχαιότητα, τον κόσμο του Βυζαντίου και τη σύγχρονη ελληνική εποχή με άλλα μάτια.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η ιδρύτρια της Μπιενάλε Κεραμικής πιστεύει πως η κεραμική είναι «ριγμένη»

Λουκία Θωμοπούλου / Η κεραμική είναι τέχνη. Δικαίως έχει τη μπιενάλε της― στη Ρόδο.

Η ιδρύτρια της Μπιενάλε Κεραμικής Λουκία Θωμοπούλου, λίγο πριν από τη δεύτερη διοργάνωση στη Ρόδο, υπερασπίζεται μια τέχνη που έχει ιστορία αιώνων και πρέπει να πάψει να είναι ριγμένη ως προς τις άλλες τέχνες.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
H γκαλερί Rodeo αλλάζει όνομα και ανακαινίζεται

Εικαστικά / Το όνομα, ο χώρος, ακόμα και η είσοδος: Όλα αλλάζουν στην γκαλερί Rodeo

Ένας από τους σημαντικότερους χώρους τέχνης στην Αθήνα κλείνει είκοσι χρόνια λειτουργίας και με τη βοήθεια του εικαστικού Μίχαελ Κλάιν κάνει ριζικές αλλαγές. Πάμε για τα επόμενα είκοσι.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Άννα Καφέτση: η γυναίκα που πίστεψε στο ΕΜΣΤ πριν ακόμη υπάρξει

Απώλειες / Άννα Καφέτση: Η γυναίκα που πίστεψε στο ΕΜΣΤ προτού ακόμη υπάρξει

Η πρώτη διευθύντρια του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης δεν υπήρξε απλώς το πρόσωπο που το διοίκησε στα πιο δύσκολα χρόνια του. Υπήρξε η γυναίκα που επέμεινε να υπάρξει στην Αθήνα ένας δημόσιος χώρος για τη σύγχρονη τέχνη όχι ως βιτρίνα κύρους αλλά ως ζωντανή εμπειρία, ως σχολείο βλέμματος, ως ένας κήπος που έπρεπε κάποτε να ανθίσει.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ