Στην οδό Κρεστενών στην Κηφισιά, δύο ζωντανά κομμάτια της ιστορίας της Αθήνας συναντιούνται αθόρυβα.
Ένα από τα πιο αγνά και πράσινα κομμάτια του Κηφισού, με πλατάνια και ψάρια μέσα στο νερό συγκλίνει με το Αδριάνειο Υδραγωγείο που κατασκευάστηκε τον 2ο μ.Χ. αιώνα από τον Ρωμαίο αυτοκράτορα Αδριανό και λειτουργεί μέχρι σήμερα. Στην πραγματικότητα, αρκετοί δεν γνωρίζουν ότι το εντυπωσιακό αυτό έργο ύδρευσης, που δημιουργήθηκε για να μεταφέρει το βρόχινο νερό της Πεντέλης και της Πάρνηθας στην πόλη και φτάνει ως το Κολωνάκι, εξακολουθεί να καθοδηγεί την υπόγεια πορεία του νερού, παρά τις καθιζήσεις που διέκοψαν κατά καιρούς τη ροή του.
Αυτό το ιστορικής σημασίας σημείο, όπου το υδάτινο στοιχείο της πόλης έχει ειδικό βάρος, έγινε το σκηνικό της πρώτης παράστασης του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου στα 70 χρόνια λειτουργίας του, που φιλοξένησε ο Δήμος Κηφισιάς.
Η επιλογή της τοποθεσίας δεν ήταν, φυσικά, τυχαία. Ο Δήμος Κηφισιάς, με επικεφαλής τον δήμαρχο Βασίλη Ξυπολυτά, έχει επενδύσει στην ανάδειξη του Κηφισού ως σημείου μοναδικής φυσικής ομορφιάς της πόλης, ενώ ήδη από το 2019, η ομάδα UrbanDig Project δημιουργεί πρωτότυπα έργα και δράσεις σε διαρκή διάλογο με το Αδριάνειο Υδραγωγείο.
Έτσι, ο σκηνοθέτης Γιώργος Σαχίνης δημιούργησε το «Κρυφό Νερό», μια site specific παράσταση για το συγκεκριμένο σημείο και ο Δήμος Κηφισιάς ανέλαβε να διαμορφώσει κατάλληλα τον χώρο ώστε να είναι προσβάσιμος στο κοινό, με απόλυτο σεβασμό στο φυσικό περιβάλλον.
«Η Αθήνα δεν είναι μια πόλη με εμφανή ποτάμια να τη διασχίζουν -έτσι, η σχέση των κατοίκων με το τρεχούμενο νερό έχει δομηθεί με βάση αυτή την απουσία», εξηγεί ο σκηνοθέτης της παράστασης, Γιώργος Σαχίνης. «Στο συγκεκριμένο σημείο, όμως, οι Αθηναίοι μπορούν να αποκαταστήσουν κάπως αυτή την απουσία. Εμείς, θελήσαμε να αναδείξουμε και να αξιοποιήσουμε το φυσικό τοπίο τόσο με τη σωματικότητα και την κίνηση των περφόρμερ, που βουτούσαν στο νερό ή χάνονταν στο δάσος όσο και με το θέμα της παράστασης, ώστε η όλη εμπειρία να είναι μια ολοκληρωμένη εμβύθιση στους ρυθμούς της φύσης».
Η πλοκή της παράστασης, ακολουθεί έναν περιπλανητή μιας φανταστικής σύγχρονης Αθήνας που πάσχει από λειψυδρία και βρίσκεται τυχαία στο Αδριάνειο Υδραγωγείο. Εκεί συναντά τους αθανάτους του Υδραγωγείου, συμβολικές μορφές ανθρώπων που συνδέθηκαν με την ιστορία του όλα αυτά τα χρόνια, όπως ο Κεραμοποιός, ο Μηχανικός, ο Εργάτης, ο Πρόσφυγας που αναγνωρίζουν στον περιπλανητή τον “εκλεκτό” τους, και του αναθέτουν μια επικίνδυνη αποστολή - να καταδυθεί στο Υδραγωγείο και να απελευθερώσει το πολύτιμο, κρυφό νερό του. Μάλιστα, η παράσταση ολοκληρώνεται στην πλατεία Δεξαμενής, στο Κολωνάκι, το καταληκτικό τμήμα του Αδριάνειου Υδραγωγείου, που πήρε το όνομά της από την πραγματική δεξαμενή νερού που εξυπηρετούσε τη λειτουργία του.
«Ο Δήμος Κηφισιάς μας βοήθησε πάρα πολύ, αναλαμβάνοντας όλες τις εργασίες που έπρεπε να γίνουν ώστε ο χώρος να είναι επισκέψιμος και προσβάσιμος, χωρίς ταυτόχρονα να παρέμβουν στο φυσικό τοπίο. Αλλά και ο κόσμος το χάρηκε πολύ, μας μιλούσε για μια πραγματική εμπειρία επαφής με τη φύση και εμβύθησης στο τοπίο», εξηγεί ο Γιώργος Σαχίνης.
Ένας, άλλωστε, από τους βασικούς στόχους των δράσεων του Urban Dig Project είναι, όπως λέει, η δημιουργία «ενός νέου, σύγχρονου πολιτισμού γύρω από το νερό, στην πόλη». «Σημεία όπως αυτό είναι η φυσική και πολιτισμική κληρονομιά της πόλης και ο κόσμος μπορεί να μην τα γνωρίζει ή να έχει ξεχάσει την ύπαρξή τους. Η ομάδα μας στηρίζει την ανάδειξη όλων αυτών των τόπων, με σκοπό τη δημιουργία μιας υδάτινης συνείδησης, και θα θέλαμε να δούμε ακόμα περισσότερες δράσεις και πρωτοβουλίες πολιτισμού -και όχι μόνο -σε σχέση με το νερό στην πόλη μας».
Το να «ζωντανέψει» ο Κηφισός και να αποκτήσει μια πιο ενεργή θέση στην καθημερινότητα των κατοίκων της περιοχής -και όχι μόνο -ήταν από νωρίς ένα από τα βασικά σημεία της πολιτικής του Δημάρχου Κηφισιάς, Βασίλη Ξυπολυτά.
«Είναι πολύ σημαντικό για τον Δήμο μας και την πρωτοβουλία που πήραμε το ότι “ανέβηκε” το Φεστιβάλ Αθηνών εδώ, ειδικά σε ένα σημείο τέτοιας φυσικής ομορφιάς. Πλέον, μπήκε και ο Δήμος Κηφισιάς στον χάρτη ενός τόσο σημαντικού πολιτιστικού γεγονότος, σε εθνικό επίπεδο», εξηγεί.
Η ανταπόκριση του κόσμου στην παράσταση του Φεστιβάλ Αθηνών ήταν η καλύτερη επιβεβαίωση για την επιτυχία του εγχειρήματος. «Η πρώτη παράσταση έγινε sold out μέσα σε 24 ώρες, όπως και οι 5 επόμενες. Το κοινό ήταν κυρίως κάτοικοι Αττικής, αλλά είδαμε μέχρι και τουρίστες. Ο κόσμος εντυπωσιάστηκε. Το ότι υπάρχει ένα ποτάμι με πλατάνια, καθαρό νερό και ψάρια τόσο κοντά τόσο κοντά στο κέντρο της Αθήνας, το οποίο εμείς φροντίζουμε και προστατεύουμε με αυτόν τον τρόπο, φαντάζει για τον μέσο κάτοικο Αττικής πραγματικά απίστευτο». Μάλιστα, προκειμένου να ενθαρρυνθούν οι κάτοικοι της περιοχής να παρακολουθήσουν την παράσταση, η πρεμιέρα παίχτηκε αποκλειστικά για τους δημότες Κηφισιάς, με δωρεάν είσοδο, ενώ για τη διευκόλυνση των θεατών υπήρχε η δυνατότητα μεταφοράς με πούλμαν του δήμου.
Έχοντας πάρει μια σειρά από πρωτοβουλίες για να εκσυγχρονίσει τεχνολογικά τον Δήμο, αλλά και να τονώσει το κομμάτι του αθλητισμού και του πολιτισμού, ο Βασίλης Ξυπολυτάς εστιάζει στοχευμένα και στην ανάδειξη του ποταμού ως σημείου φυσικής ομορφιάς, που μπορεί να αξιοποιηθεί κοινωνικά και πολιτιστικά. «Ο Δήμος μας δεν παραχώρησε απλώς έναν χώρο για μια παράσταση. Εκτός από την καθημερινή φροντίδα καθαριότητας, το σημείο έπρεπε να γίνει προσβάσιμο για ένα πολιτιστικό γεγονός από το μηδέν, με προϋποθέσεις ασφαλείας και ταυτόχρονα με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον. Η δική μας πολιτική είναι να αξιοποιήσουμε κάθε δυνατότητα της τοπικής αυτοδιοίκησης ώστε να γίνει ο Κηφισός ένα ζωντανό κομμάτι της ζωής της Κηφισιάς αλλά και της πόλης».
