5 πολιτικά δοκίμια που κυκλοφόρησαν πρόσφατα

5 πολιτικά δοκίμια που κυκλοφόρησαν πρόσφατα Facebook Twitter
Οι συγγραφείς αγγίζουν σημαντικά ζητήματα της εποχής, θέτουν ερωτήματα και συμβάλλουν στον δημόσιο διάλογο.
0



ΑΥΤΕΣ ΤΙΣ ΜΕΡΕΣ στις προθήκες των βιβλιοπωλείων κυκλοφορούν πέντε ενδιαφέροντα δοκίμια που παράγουν πολιτική σκέψη. Μέσω αυτών των εγχειριδίων οι συγγραφείς αγγίζουν σημαντικά ζητήματα της εποχής, θέτουν ερωτήματα και συμβάλλουν στον δημόσιο διάλογο.

Ακανθώδη θέματα που μονοπωλούν την επικαιρότητα, όπως η πανδημία και το προσφυγικό, προκλήσεις του 21ου αιώνα, όπως η κρίση του πολιτισμού και της δημοκρατίας, ο μετασχηματισμός του δυτικού παραδείγματος και οι βαθιές μετατοπίσεις της μεσαίας τάξης, αλλά και αναδρομές σε φιλοσοφικές απόψεις με ιστορικό πρόσημο σκιαγραφούν το περιεχόμενο των δοκιμίων της τρέχουσας εκδοτικής περιόδου.

«Ταξίδι στο άγνωστο. Φιλελεύθερη δημοκρατία και κρίση πολιτισμού»

Νικόλας Σεβαστάκης

Εκδόσεις Στερέωμα

Μπορούν, άραγε, ιδέες και ρυθμίσεις κληρονομημένες από προγενέστερες αστικές εποχές να αντέξουν το σοκ των σημερινών ανελέητων μετασχηματισμών; Μπορεί η πολιτική συζήτηση για τη δημοκρατία να αφήσει έξω τα βαθιά, ανθρωπολογικά ερωτήματα για τον προορισμό μας;


Στο καινούργιο του δοκίμιο ο γνωστός καθηγητής του ΑΠΘ και στοχαστής-αναλυτής Νικόλας Σεβαστάκης, επανέρχεται, με τον συμπυκνωμένο λόγο του στο θέμα της κριτικής του πολιτισμού και στο πώς αυτή τέμνεται με τις απαιτήσεις της πολιτικής σκέψης, σε συνδυασμό με τη σοβαρή κρίση ταυτότητας του δυτικού παραδείγματος. Περνώντας από τους αφορισμούς του Μισέλ Ουελμπέκ και τις αφηγήσεις για την παρακμή της Δύσης στις ψυχρές διαγνώσεις των πολιτικών αναλυτών, ο πολυγραφότατος πανεπιστημιακός χαρτογραφεί τις διαφιλονικούμενες ταυτότητες της δημοκρατίας.


Βλέπει καχύποπτα την εύκολη αποκαθήλωση των φιλελεύθερων δημοκρατιών από κάποιους θεωρητικούς και ανθρώπους της τέχνης, την ίδια στιγμή όμως τονίζει ότι οι συναγερμοί είναι αναγκαίοι και πιστεύει ότι δεν έχουμε το δικαίωμα να κλείνουμε τα μάτια μπροστά στις πολιτικές αποτυχίες και στις πολιτισμικές προκλήσεις που μας περιβάλλουν.


Ο Νικόλας Σεβαστάκης δεν ήταν ποτέ οπαδός των συνηθισμένων και εύκολων απαντήσεων αλλά της διεισδυτικής ανάλυσης και του ερμηνευτικού θεωρητικού σχολιασμού. Το βιβλίο αυτό θα μπορούσε κάλλιστα να θεωρηθεί μια πραγματεία περί φιλελεύθερης δημοκρατίας. Ο συγγραφέας παρουσιάζει συνοπτικά την πολιτική μορφή της, επισημαίνοντας ότι είναι αυτή που μεσολαβεί ανάμεσα στο Κράτος Δικαίου και την κοινωνία των ιδιωτών.

Στον σύνθετο κόσμο όπου ζούμε η κριτική που εντοπίζεται στις ανεπάρκειες του φιλελευθερισμού είναι εσφαλμένη, αφού το βασικό ζήτημα που θα έπρεπε να απασχολεί τους θεωρητικούς είναι η αναζήτηση του νέου τρόπου οργάνωσης των διαφωνιών. Όπως τονίζει ο συγγραφέας, ο χρόνος θα είναι εκείνος που θα δώσει την απάντηση στα μελλοντικά πιθανά σενάρια. Μέχρι στιγμής, παρακολουθούμε ένα ταξίδι προς το άγνωστο.

«Το μεσαίο κενό: Η ακμή και η κρίση της μεσαίας τάξης στην Ελλάδα και τον κόσμο»

Φοίβος Καρζής

Εκδόσεις Παπαδόπουλος

Πώς εξηγείται η πτώση της δύναμης της μεσαίας τάξης στον σύγχρονο δυτικό κόσμο και παράλληλα η άνοδός της στις αναπτυσσόμενες χώρες; Τι οδήγησε στη συντριβή των αμερικανικών νοικοκυριών ανάμεσα στις συμπληγάδες της φτώχειας και της εκτόξευσης του πλούτου των ανώτερων οικονομικών στρωμάτων; Πώς άνθησε ένα καπιταλιστικό φαινόμενο –η ανάδυση των μεσοστρωμάτων– σε ένα κομμουνιστικό καθεστώς όπως αυτό της Κίνας;

Η ανάδυση μιας μεσαίας τάξης οδηγεί, τελικά, σε κοινωνικές μεταρρυθμίσεις, όπως πολλοί θεωρούν αυτονόητο; Η περίπτωση της Ρωσίας, δυστυχώς, υποδεικνύει πως κάτι τέτοιο δεν ισχύει πάντα. Και στην Ελλάδα τι γίνεται; Πώς αποτυπώνεται η αποδυνάμωση της άλλοτε ανθούσας μεσαίας τάξης, ειδικά κατά την περίοδο της κρίσης; Τι περιμένει μικροαστούς, μεσοαστούς και μεγαλοαστούς σε ορίζοντα δεκαετίας; Και, εν τέλει, ποιοι αποτελούν αυτήν τη διαρκώς ρευστή τάξη στη χώρα μας, σε ιστορικό πλαίσιο;


Ο γνωστός δημοσιογράφος Φοίβος Καρζής ιχνηλατεί, αναλύει και εξηγεί τα ρήγματα, τις προσδοκίες, τις συνεχείς μετακινήσεις και τις προοπτικές της πιο δυναμικής και ευρύχωρης ομάδας του παγκόσμιου πληθυσμού: της «μεσαίας τάξης».

Ουσιαστικά, ο συγγραφέας προσφέρει ένα ολοκληρωμένο σύγγραμμα για τη φύση, τον ρόλο, τη σημασία και το πολιτικό πρόσημο της μεσαίας τάξης. Εκκινώντας την αφήγησή του από τον ορισμό της και κάνοντας μια προσπάθεια προσδιορισμού της μέσω της Ιστορίας, χαρτογραφεί το νέο τοπίο ανισοτήτων, όλα όσα παρατηρούνται στον υπόλοιπο κόσμο, ενώ στο δεύτερο μέρος αναλύει την περίπτωση της Ελλάδας και της ελληνικής μεσαίας τάξης.

«Ο υπαρξισμός είναι ένας ανθρωπισμός»

Ζαν-Πολ Σαρτρ

Εκδόσεις Δώμα

29 Οκτωβρίου 1945, Παρίσι. Ο Σαρτρ δίνει διάλεξη με τίτλο «Ο υπαρξισμός είναι ένας ανθρωπισμός», θέλοντας να παρουσιάσει σε συνοπτική μορφή τις βασικές θέσεις της φιλοσοφίας του και να την υπερασπιστεί απέναντι σε ορισμένες συχνές παρανοήσεις. Ο πόλεμος έχει τελειώσει και οι πνευματικές συζητήσεις έχουν αναζωπυρωθεί.

Το έργο του Σαρτρ έχει μια λογοτεχνική και φιλοσοφική διάσταση και κυρίαρχη ιδέα του είναι ότι οι άνθρωποι χαρακτηρίζονται από τις επιλογές τους, αφού η ύπαρξη προηγείται της ουσίας. Η διάλεξη αυτή δόθηκε από στήθους και κυκλοφόρησε ως βιβλίο λίγο αργότερα, ελάχιστα επανεπεξεργασμένη. Είναι ενδεικτικό ότι το βιβλίο αναδείχτηκε στο πιο πολυδιαβασμένο φιλοσοφικό κείμενο του 20ού αιώνα. Αναμφίβολα, αποτελεί μια απάντηση του σπουδαίου φιλόσοφου στις επικρίσεις που είχε δεχτεί από κριτικούς αλλά και μαρξιστές και χριστιανούς φιλοσόφους.


Ο άνθρωπος είναι ελεύθερος, λέει ο Σαρτρ, αλλά θέλει να φαντάζεται τον εαυτό του δέσμιο. Το κάνει αυτό, γιατί θέλει να αποποιηθεί την ευθύνη που συνεπάγεται η ελευθερία του. Οι άνθρωποι πλάθουν φαντάσματα ‒τον Θεό, τη μοίρα, τη φύση, την Ιστορία, την κοινωνία‒ που υποτίθεται ότι τους υποχρεώνουν να φέρονται όπως φέρονται. Επικαλούμενοι τα φαντάσματα αυτά, μπορούν κατόπιν να δηλώσουν: «Δεν έφταιγα εγώ γι' αυτό που έκανα, δεν μπορούσα να κάνω αλλιώς. Δεν είμαι εγώ υπεύθυνος γι' αυτό που είμαι, κάτι άλλο, έξω από μένα, με έκανε έτσι».


Όπως διαβάζουμε στο οπισθόφυλλο του βιβλίου, «μέσω αυτής της θεμελιώδους αυτοεξαπάτησης οι άνθρωποι προσπαθούν να κρύψουν απ' τον εαυτό τους την αγωνία που συνεπάγεται το γεγονός ότι ο καθένας μας αναπόφευκτα ορίζει μόνος το δικό του πεπρωμένο. Όπως λέει ο Σαρτρ, "ο άνθρωπος είναι καταδικασμένος να είναι ελεύθερος"».


Σε άλλο απόσπασμα από τη διάλεξη, που αφορά την αυτοεξαπάτηση και διακρίνεται για το προσωπικό ύφος του συγγραφέα, επισημαίνει: «Μπορούμε, επομένως, να καταλάβουμε γιατί η θεωρία μας προκαλεί τρόμο σε ορισμένους ανθρώπους. Γιατί συχνά ο μόνος τρόπος που έχουν στη διάθεσή τους οι άνθρωποι για να αντέξουν τη δυστυχίας τους είναι να λένε μέσα τους: "Οι περιστάσεις ήταν εναντίον μου. Άξιζα πολύ περισσότερο απ' αυτό που έγινα. Ασφαλώς, δεν είχα έναν μεγάλο έρωτα ή μια μεγάλη φιλία γιατί δεν συνάντησα έναν άντρα ή μια γυναίκα που να το άξιζαν. Δεν έγραψα πολύ καλά βιβλία, γιατί δεν είχα αρκετό ελεύθερο χρόνο για να το κάνω. Δεν έκανα παιδιά για να αφιερωθώ σ' αυτά, γιατί δεν βρήκα τον άνθρωπο με τον οποίο θα μπορούσα να φτιάξω μαζί του τη ζωή μου"».

«Πανδημία, βιοπολιτική και δικαιώματα. Ο κόσμος μετά τον Covid-19»

Ξενοφών Κοντιάδης

Εκδόσεις Καστανιώτη

Ποιος είναι, λοιπόν, ο «θαυμαστός καινούργιος κόσμος» που αναδύθηκε με την πανδημία, αναρωτιέται στο νέο του βιβλίο ο καθηγητής Δημοσίου Δικαίου και Δικαίου Κοινωνικής Ασφάλειας αλλά και πρόεδρος του Κέντρου Ευρωπαϊκού Συνταγματικού Δικαίου, Ξενοφών Κοντιάδης.


Η εξάπλωση του κορωνοϊού αποτέλεσε τον καταλύτη και τον επιταχυντή για την επιβολή και την επικράτηση μιας σειράς πρακτικών, περιορισμών και συμπεριφορών που δεν ήταν άγνωστες στις τεχνολογικά αναπτυγμένες κοινωνίες της ύστερης νεωτερικότητας. Η 4η Βιομηχανική Επανάσταση, η τεχνητή νοημοσύνη και ο ψηφιακός μετασχηματισμός της οικονομίας, το Διαδίκτυο και η κουλτούρα του, η τηλεργασία και οι ευέλικτες μορφές απασχόλησης, οι κοινωνίες της επιτήρησης, οι βιοϊατρικοί πειραματισμοί, οι μεταμορφώσεις του δημόσιου χώρου, οι ψηφιακές ανισότητες, η υποχώρηση επιμέρους δικαιωμάτων και οι περιβαλλοντικές διακινδυνεύσεις έχουν απασχολήσει τον δημόσιο διάλογο από τα τέλη του 20ού αιώνα.

Το βιβλίο γράφτηκε κατά την περίοδο του εγκλεισμού, εμπεριέχει βιωματικά στοιχεία και είναι μια συγγραφική απόπειρα εξήγησης των πρόσφατων γεγονότων και της νέας πραγματικότητας. Κατά τον κ. Κοντιάδη, ήδη η συζήτηση μετατοπίζεται από τον ιατρικό επιστημονικό λόγο στην πολιτική σύγκρουση. Και καταλήγει σημειώνοντας ότι «η πανδημία ήρθε να επιβεβαιώσει με τον πιο πειστικό τρόπο ότι απαιτούνται νέοι υπερεθνικοί και κρατικοί θεσμοί για να καταστεί εφικτή μια καλύτερη κοινωνία».

 

«Αν το προσφυγικό ήταν πρόβλημα, θα είχε λύση»

Δημήτρης Χριστόπουλος

Εκδόσεις Πόλις

Ο Δημήτρης Χριστόπουλος είναι πρώην πρόεδρος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Η ερευνητική του δραστηριότητα αφορά, μεταξύ άλλων, ζητήματα δικαιωμάτων, μειονοτήτων, μεταναστών και της ιδιότητας του πολίτη.

Στο τελευταίο του βιβλίο καταπιάνεται με το προσφυγικό και την αυξανόμενη ροή των μετακινούμενων πληθυσμών. Μακριά από δογματικές αγκυλώσεις, με λόγο απλό, εύληπτο και κατανοητό, το βιβλίο αυτό απευθύνεται στο ευρύ κοινό, ώστε ο αναγνώστης να αποκτήσει πλήρη εικόνα ενός πολύπλοκου ζητήματος.


«Αν το προσφυγικό ήταν πρόβλημα, θα είχε λύση. Δεν έχει, όμως. Είναι εντελώς μάταιο να αντιμετωπίζουμε ως πρόβλημα ένα φαινόμενο. Τέτοιο είναι και το προσφυγικό: ένα κοινωνικό φαινόμενο που γεννά προβλήματα ‒ λιγότερα ή περισσότερα, ανάλογα με το πώς το διαχειριζόμαστε. Επιχειρώντας να εντάξουμε ιστορικά το προσφυγικό και μεταναστευτικό ζήτημα στη μακρά και μέση διάρκειά του στην Ελλάδα, επιχειρούμε ουσιαστικά να εμβαθύνουμε τις αξιολογήσεις μας, να διασώσουμε την ευθυκρισία και την προνοητικότητά μας από τον πανικό που προκαλούν οι φρενήρεις ρυθμοί των γεγονότων. Να απομαγεύσουμε τη στιγμή από τα πάθη της» διαβάζουμε στο οπισθόφυλλο.


Παρουσιάζοντας ένα χρονικό που ξεκινά από τα τέλη του 16ου αιώνα και φτάνοντας ως τις μέρες μας με όσα συμβαίνουν στον ακριτικό Έβρο, ο Δημήτρης Χριστόπουλος επιχειρεί να αναδείξει όλες τις πτυχές ενός δυσεπίλυτου προβλήματος. Ο ίδιος, εδώ και αρκετά χρόνια, στις δημόσιες τοποθετήσεις του παραμένει υπερασπιστής ενός μακροπρόθεσμου σχεδίου ενσωμάτωσης, μακριά από όρους εφήμερης παραμονής των ανθρώπων, διότι, όπως πιστεύει, σε αντίθετη περίπτωση η κοινωνική ένταξη υπονομεύεται και η ασφάλεια απειλείται.

Έτσι, κατά τον συγγραφέα, το βασικότερο κριτήριο αξιολόγησης αυτού του κοινωνικού φαινομένου είναι μόνο μέσω της επίγνωσης, διαφορετικά η αυταπάτη αποδεικνύεται ένας δρόμος πιο ανηφορικός ως προς την κατανόησή του.

Βιβλίο
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Arsenale: Το πιο απρόσμενο βιβλιοπωλείο των Κυκλάδων φτιάχτηκε στην Ανάφη

Βιβλίο / Arsenale: Το πιο απρόσμενο βιβλιοπωλείο των Κυκλάδων φτιάχτηκε στην Ανάφη

Σε ένα νησί που μετρά λιγότερους από 300 μόνιμους κατοίκους, ένα παλιό καραβόσπιτο μεταμορφώθηκε σε ένα καταφύγιο πολιτισμού γεμάτο βιβλία, μουσικές και μικρούς θησαυρούς.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Μαρκ Τουέιν, «Οι περιπέτειες του Χακ Φιν»

Το πίσω ράφι / Το μυθιστόρημα του Μαρκ Τουέιν που έθαψαν οι κριτικοί και το αποθέωσε ο Χέμινγουεϊ

Στις «Περιπέτειες του Χακ Φιν» ο Μαρκ Τουέιν έπλασε τον πιο ελεύθερο ήρωα της αμερικανικής λογοτεχνίας, που αρνήθηκε τους κανόνες της κοινωνίας του και ένωσε την τύχη του με έναν σκλάβο δραπέτη.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Ο Σάχης του Ιράν και η Αμερική που δεν μπορούσε να φανταστεί την ζωή χωρίς αυτόν

Βιβλίο / Ο Σάχης του Ιράν και η Αμερική που δεν μπορούσε να φανταστεί τη ζωή χωρίς αυτόν

Ένα νέο βιβλίο με τίτλο «Βασιλεύς των Βασιλέων», όπως αποκαλούσε τον εαυτό του ο Ρεζά Παχλαβί, εστιάζει στις διαδοχικές κυβερνήσεις των ΗΠΑ που «αποδέχτηκαν πρόθυμα τις φαντασιώσεις του, τόσο για τον εαυτό του όσο και για τη χώρα του».
THE LIFO TEAM
Γωγώ Ατζολετάκη: «Οι άνθρωποι της τρίτης ηλικίας δεν είναι “ληγμένα προϊόντα”»

Βιβλίο / Γωγώ Ατζολετάκη: «Οι άνθρωποι της τρίτης ηλικίας δεν είναι “ληγμένα προϊόντα”»

Σταρ Ελλάς στα νιάτα της, διακρίθηκε ως ηθοποιός, θιασάρχης, ραδιοφωνική παραγωγός, δοκιμάστηκε επίσης στη συγγραφή έχοντας κυκλοφορήσει μέχρι τώρα επτά βιβλία μαζί με το πρόσφατο «Η τρίτη άνοιξη» (εκδ. Επίμετρο), που έδωσε και το έναυσμα γι’ αυτήν τη συνέντευξη.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
O Δημήτρης Γκιώνης, οι ένδοξες μέρες της «Ελευθεροτυπίας» και το σημερινό μιντιακό σούπερ μάρκετ

Οι Αθηναίοι / O Δημήτρης Γκιώνης, οι ένδοξες μέρες της «Ελευθεροτυπίας» και το σημερινό μιντιακό σούπερ μάρκετ

Ο 81χρονος δημοσιογράφος και συγγραφέας που για δεκαετίες διηύθηνε τις πολιτιστικές σελίδες της Ελευθεροτυπίας, αφηγείται τη συναρπαστική καριέρα του στη LiFO
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Κλαίρη Μιτσοτάκη: «Η αξιοπρέπεια και η φιλία είναι τα θεμέλια της ζωής μας»

Βιβλίο / Κλαίρη Μιτσοτάκη: «Η αξιοπρέπεια και η φιλία είναι τα θεμέλια της ζωής μας»

Η σπουδαία μεταφράστρια, που έχει αφιερώσει μεγάλο μέρος της δουλειάς της στον Μαρσέλ Προυστ, μας ξεναγεί στον πολύπλοκο κόσμο του και εκφράζει τον θυμό της για την πανταχού παρούσα απάτη της εποχής μας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Η αλήθεια για τον «Συνταγματάρχη» Πάρκερ, τον διαβόητο μάνατζερ του Έλβις Πρίσλεϊ

Βιβλίο / Η αλήθεια για τον «Συνταγματάρχη» Πάρκερ, τον διαβόητο μάνατζερ του Έλβις Πρίσλεϊ

Ένα νέο βιβλίο με τίτλο «Ο Συνταγματάρχης και ο Βασιλιάς» εξερευνά τη συναρπαστική ζωή ενός ακούραστου κομπιναδόρου που προσπαθούσε απεγνωσμένα να ανακαλύψει εκ νέου τον εαυτό του.
THE LIFO TEAM
Γνώριζαν ή όχι οι Γερμανοί για τα εγκλήματα του Χίτλερ;

Βιβλίο / Γνώριζαν ή όχι οι Γερμανοί για τα εγκλήματα του Χίτλερ;

Πότε ακριβώς χάθηκε ο πόλεμος για τον Άξονα; Ποια ήταν η πιο σημαντική μάχη του πολέμου; Πόσο «συμμέτοχος» ήταν ο Γερμανικός λαός στο ολοκαύτωμα; Σ’ αυτά τα ερωτήματα επιχειρεί να απαντήσει μια νέα ογκώδης έκδοση με τίτλο «Η συνολική ιστορία του Β' Παγκοσμίου Πολέμου».
THE LIFO TEAM
Αudiobooks: Αντί να διαβάσεις το νέο βιβλίο της Σάλι Ρούνεϊ, το ακούς

Βιβλίο / Αudiobooks: Αντί να διαβάσεις το νέο βιβλίο της Σάλι Ρούνεϊ, το ακούς

Είναι νωρίς να πούμε πως αυτά τα ηχητικά λογοτεχνικά αρχεία μπορούν να αντικαταστήσουν το βιβλίο. Είναι όμως μια υπέροχη λύση για όσους θέλουν να διαβάσουν αλλά δεν έχουν χρόνο ή έχουν μπλοκάρει με το κανονικό διάβασμα.
ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΥ
«Στα τέσσερα»: Το πιο καυτό και αμφιλεγόμενο βιβλίο του φετινού καλοκαιριού

Βιβλίο / «Στα τέσσερα»: Το πιο καυτό και αμφιλεγόμενο βιβλίο του φετινού καλοκαιριού

«Κάποιες το λάτρεψαν, άλλες το σιχάθηκαν»: Το βιβλίο της Miranda July για την ερωτική περιπλάνηση μιας γυναίκας στη μέση ηλικία που χαρακτηρίστηκε ως «το πρώτο μεγάλο μυθιστόρημα για την περιεμμηνόπαυση», είναι η λογοτεχνική επιτυχία της χρονιάς.
THE LIFO TEAM
Πατρίτσια Χάισμιθ: «Ο κόσμος και τα μαρτίνι του είναι δικά μου!»

Βιβλίο / Πατρίτσια Χάισμιθ: «Ο κόσμος και τα μαρτίνι του είναι δικά μου!»

Τα πολυσυζητημένα ημερολόγια της Χάισμιθ αποκαλύπτουν κρυφές σκέψεις της συγγραφέως του «Ταλαντούχου κύριου Ρίπλεϊ», τους άγνωστους έρωτες και την εξάρτησή της από τη γραφή και το αλκοόλ.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ