Ήταν η Καμπύλη το πρώτο περιοδικό ανοιχτής γκέι θεματολογίας στην Ελλάδα;

Ήταν η Καμπύλη το πρώτο περιοδικό ανοιχτής γκέι θεματολογίας στην Ελλάδα; Facebook Twitter
Ζήτησα από τον Τάκη Σπετσιώτη, που υπογράφει ως Τάκης ΣΠ., να θυμηθεί το διήγημά του στην «Καμπύλη» – μια ιστορία σχεδόν 40 χρόνια παλιά.
0

 

Ήταν η Καμπύλη το πρώτο περιοδικό ανοιχτής γκέι θεματολογίας στην Ελλάδα; Facebook Twitter
Η ζωή της «Καμπύλης» ήταν βραχεία. Ένα τεύχος και τέρμα.

Μπορεί η Καμπύλη να εμφανίστηκε στο ένα και μοναδικό τεύχος της, που κυκλοφόρησε τον Απρίλιο του ’78, ως μια «έκδοση τέχνης», ήταν όμως ένα περιοδικό με ξεκάθαρη γκέι θεματολογία. Στο περιοδικό συμμετείχε μια ομάδα ανθρώπων, γνωστοί οι περισσότεροι (και τότε, αλλά ιδίως σήμερα) για τις πολλές και ποικίλες δραστηριότητές τους. Αυτοί ήταν…

 

Κατ’ αρχάς ο εκδότης και σκηνοθέτης Νίκος Φατούρος, έπειτα ο ποιητής, συγγραφέας, μεταφραστής και στιχουργός του ελληνικού ροκ (Λήδα-Σπύρος, Βλάσσης Μπονάτσος κ.λπ.) Ανδρέας Αγγελάκης (1940-1991) που υπογράφει ως Α.Α., ο ποιητής, μεταφραστής και άλλα πολλά Λουκάς Θεοδωρακόπουλος (1925-2013), ο Νίκος Παναγιωτόπουλος (ουδεμία σχέση με τον προσφάτως εκλιπόντα σκηνοθέτη ή τον ποιητή του «Σύσσημον ή Τα κεφάλαια»), ο Νίκος Μουρατίδης (με σπουδές σκηνοθεσίας τότε, και αργότερα πρόσωπο της δισκογραφίας, του ραδιοφώνου, της τηλεόρασης, εκδότης κ.λπ.) και ο Τάκης ΣΠ., δηλαδή ο Τάκης Σπετσιώτης, γνωστός επίσης σκηνοθέτης («Μετέωρο και Σκιά»), συγγραφέας και δοκιμιογράφος.

Το περιοδικό ήταν ασπρόμαυρο, μικρού μεγέθους, 32 σελίδων και περιείχε ποιήματα και διηγήματα. Δεν είχε δηλαδή «απόψεις» ή γενικότερα κείμενα «προβληματισμού».

Το περιοδικό τυπωνόταν κατά βάση από μια παρέα, που είχε προέλθει από τη Σχολή Κινηματογράφου του Λυκούργου Σταυράκου, καθώς σπουδαστές της Σχολής ήταν οι Φατούρος, Παναγιωτόπουλος, Μουρατίδης και βεβαίως ο Σπετσιώτης. 

Περαιτέρω, οι Σπετσιώτης και Μουρατίδης είχαν συνεργαστεί (ως σκηνοθέτης ο πρώτος και ως ηθοποιός ο δεύτερος) σε δύο από τις πιο παλαιές avant queer ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου, τις «Η Λίζα και η άλλη» (1976) και «Καλλονή» (1977) –η queer τριάδα της εποχής συμπληρώνεται με την «Όπερα» (1976) του Ανδρέα Βελισσαρόπουλου–, ενώ οι Θεοδωρακόπουλος και Αγγελάκης ήταν από τα ιδρυτικά μέλη του ΑΚΟΕ.

Το περιοδικό ήταν ασπρόμαυρο, μικρού μεγέθους, 32 σελίδων και περιείχε ποιήματα και διηγήματα. Δεν είχε δηλαδή «απόψεις» ή γενικότερα κείμενα «προβληματισμού».

Ήταν η Καμπύλη το πρώτο περιοδικό ανοιχτής γκέι θεματολογίας στην Ελλάδα; Facebook Twitter
Το μισό σχεδόν τεύχος της «Καμπύλης» καταλαμβάνεται από το διήγημα του Τάκη Σπετσιώτη «Μια φιλία».

Ένα από τα ποιήματα του Ανδρέα Αγγελάκη αντιγράφω στη συνέχεια. Είναι το πρώτο από τα ΔΥΟ ΟΝΕΙΡΑ…

 

1.

Όνειρο φριχτό. Στην Αγγλία ίσως,

εγώ κι ένας άλλος (ποιος;) σε κτίριο καινούργιο

σκηνές αποτρόπαιες. Συμπλέγματα γεμάτα

μίσος, μορφές που ανεβοκατέβαιναν

τις σκάλες κι έμπαιναν

σε καμαράκια κρυφογελώντας, κρυφογνέφοντας.

Ένα είδος φίδι ιππόκαμπο σιχαμένο

στη γυαλάδα του έδινε ο ένας στον άλλο

φτύνοντας στο στόμα.

Πέντε είχαν μαζευτεί πίσω απόνα κουρτινάκι

κι έκαναν έρωτα δίχως να κοιτάζονται.

Όλα δίχως διόλου θόρυβο, με κινήσεις

μαθηματικές, σταθερές, επαναλαμβανόμενες.

Ξύπνησα με ανακούφιση,

ψιλοροχάλιζα όπως όταν πιω πολύ.

Είπα να ξορκίσω το κακό με τη σκέψη

πως δεν είμαι μόνος. Πως θα με σκέφτεσαι.

Στύση μαρτυρική. Δεν μπορώ ν’ αυνανιστώ.

Καλόμαθα στον έρωτα. Πώς θα ξεσυνηθίσω;

 

Κι ένα ποίημα του Λουκά Θεοδωρακόπουλου…

ΤΑ ΔΕΝΤΡΑ

 

Θα καταργήσω τον άνεμο και θα γίνω δέντρο.

Δεν θα φοβάμαι τίποτα πια.

Ούτε κι εσύ.

Θ’ ανθίζουμε και θα καρπίζουμε, ακίνητοι, ωραία φρούτα.

Ίσως λιγάκι άνοστα, μα τι πειράζει;

 

Το μισό σχεδόν τεύχος της «Καμπύλης» καταλαμβάνεται από το διήγημα του Τάκη Σπετσιώτη «Μια φιλία». Πρόκειται για μια ωραία αρθρωμένη εφηβική ιστορία, μια ερωτική γνωριμία δύο αγοριών, μαθητών, κάπου στην επαρχία, που καταλήγει σε μιαν άνιση, εκατέρωθεν, διαχείριση. Ο ένας, ο μεγαλύτερος, κάνει βούκινο την περιπέτειά του, εκθέτοντας το φίλο του στους συμμαθητές του, ενώ ο άλλος, ο μικρότερος, την ίδια στιγμή νοιώθει σαν ν’ ανοίγει η γη και να τον καταπίνει…  

Ζήτησα από τον Τάκη Σπετσιώτη, που υπογράφει ως Τάκης ΣΠ., να θυμηθεί το διήγημά του στην «Καμπύλη» – μια ιστορία σχεδόν 40 χρόνια παλιά. Να τι μου είπε:

«Το “Μια φιλία” ήταν το πρώτο διήγημά μου, που δημοσιεύτηκε στην Καμπύλη το 1978. Ήμουν ναύτης ακόμη, είχε προηγηθεί το σκάνδαλο της μικρού μήκους ταινίας μου Καλλονή το ’77 –κόπηκε και απαγορεύτηκε η προβολή της από την επιτροπή λογοκρισίας– κι έπρεπε να είμαι πολύ προσεκτικός με τη νέα μου δημοσίευση, γι’ αυτό και υπογράφω ως Τάκης ΣΠ. και όχι με το πλήρες ονοματεπώνυμό μου.

 

Πολύ σημαντικό για μένα κείμενο, αφού πάνω του στηρίχτηκε το πρώτο μέρος τού σεναρίου μου Πύρινες Χαρές (Fiery Joys) χρηματοδοτημένο από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Σεναρίου. Μάλιστα, είχα προσθέσει κι ένα δεύτερο μέρος στο σπονδυλωτό σενάριο. Παρότι οι ξένοι το γούσταραν πολύ, το έκοψαν οι εδώ κρατούντες τού Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου το 1995. Για να μη μείνει τελικά στο συρτάρι, το μετέτρεψα στο μυθιστόρημα Δελτίον Ταυτότητος, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Άγρα το 2003, προσθέτοντας και τρίτο μέρος. Από το ’78… για βάλε πόσα χρόνια μέχρι το 2003… Είκοσι πέντε χρόνων ιστορία».

Η ζωή της «Καμπύλης» ήταν βραχεία. Ένα τεύχος και τέρμα. Λουκάς Θεοδωρακόπουλος, Ανδρέας Αγγελάκης και Ανδρέας Βελισσαρόπουλος ετοιμάζουν την ίδια εποχή το ΑΜΦΙ, που κυκλοφορεί το πρώτο τεύχος του, με κεφαλίδα «Για την Απελευθέρωση των Ομοφυλόφιλων», την άνοιξη του 1978.

Αν υποθέσει κανείς πως οι Θεοδωρακόπουλος και Αγγελάκης έστρεψαν την προσοχή τους στο νέο, πιο μεγάλο σε διαστάσεις και πιο «γεμάτο» (με φωτογραφίες και με περισσότερες σελίδες) έντυπο, που αποτελούσε και έκφραση του ΑΚΟΕ, και πως η λογοτεχνική/ ποιητική ύλη της Καμπύλης πέρασε κατά μίαν έννοια στις σελίδες του ΑΜΦΙ, τότε μάλλον συνάγεται το συμπέρασμα πως η Καμπύλη (που δεν είχε πλέον λόγο να κυκλοφορεί) υπήρξε κάτι σαν προάγγελος του ΑΜΦΙ και όσων άλλων ανάλογων εντύπων επακολούθησαν. 

Lgbtqi+
0

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ζήτω οι λεσβίες! Το cult περιοδικό KUTT επιστρέφει από τα 00s

Πολιτισμός / Ζήτω οι λεσβίες! Το καλτ περιοδικό KUTT επιστρέφει από τα 00s

Το KUTT, το καλτ λεσβιακό zine που κυκλοφόρησε μόνο τρία τεύχη στις αρχές των 00s, επανεκδίδεται τώρα από την IDEA σε έναν τόμο. Στις σελίδες του εμφανίστηκαν η Chloë Sevigny, η Eileen Myles και η Peaches, με φωτογραφίες των Ryan McGinley, Collier Schorr και Viviane Sassen
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
ΗΠΑ: Μουσείο για την ιστορία των γυναικών κόλλησε επειδή η δεξιά θέλει να αποκλείσει τις τρανς γυναίκες

Διεθνή / Ελληνοαμερικανίδα βουλευτής στο επίκεντρο της μάχης για μουσείο γυναικών χωρίς τρανς γυναίκες στις ΗΠΑ

Η Βουλή των Αντιπροσώπων απέρριψε νομοσχέδιο για το Smithsonian American Women’s History Museum, μετά την προσθήκη διατάξεων που αποκλείουν τις τρανς γυναίκες από την αφήγηση του μουσείου και δίνουν στον Ντόναλντ Τραμπ λόγο για την τελική του τοποθεσία.
THE LIFO TEAM
Δύο τρανς πρόσωπα γράφουν ιστορία στη Σκωτία — και η Βουλή αφαιρεί το φίλτρο φύλου από το site της

Διεθνή / Δύο τρανς πρόσωπα γράφουν ιστορία στη Σκωτία με την εκλογή τους και η Βουλή αφαιρεί το φίλτρο φύλου από το site της

Η Iris Duane και το Q Manivannan έγιναν τα πρώτα ανοιχτά τρανς μέλη του σκωτσέζικου κοινοβουλίου. Λίγες ημέρες αργότερα, το Holyrood αφαίρεσε από την ιστοσελίδα του το φίλτρο αναζήτησης με βάση το φύλο, μετά τις αντιδράσεις για την καταγραφή μιας τρανς γυναίκας και ενός non-binary προσώπου.
THE LIFO TEAM
Το Stonewall μπήκε στη λίστα με τους πιο απειλούμενους ιστορικούς τόπους των ΗΠΑ

Διεθνή / Το Stonewall μπήκε στη λίστα με τους πιο απειλούμενους ιστορικούς τόπους των ΗΠΑ

Το Εθνικό Μνημείο Stonewall στη Νέα Υόρκη περιλαμβάνεται στη φετινή λίστα του National Trust for Historic Preservation, που εστιάζει σε τόπους συνδεδεμένους με αγώνες ισότητας, σε μια περίοδο όπου η ιστορική μνήμη γύρω από τα LGBTQ+ δικαιώματα βρίσκεται ξανά υπό πίεση.
THE LIFO TEAM
Η γαλλική ταινία όπου ένας ιός μετατρέπει τους gay άνδρες σε straight

Πολιτισμός / Η γαλλική ταινία όπου ένας ιός μετατρέπει τους gay άνδρες σε straight

Στο Jim Queen, ένας ιός μετατρέπει τους gay άνδρες σε straight και ένας queer influencer ψάχνει τη θεραπεία στο Παρίσι. Η γαλλική ταινία κινουμένων σχεδίων για ενήλικες έκανε πρεμιέρα στις Κάννες, μετατρέποντας την ετεροφυλοφιλία σε camp ταινία τρόμου για τη gay σκηνή.
THE LIFO TEAM
Η Ολίβια Κόλμαν, ένας γυμνός γκέι πατέρας και η queer οικογένεια που δεν θέλει να ουρλιάξει

Πολιτισμός / Η Ολίβια Κόλμαν, ένας γυμνός γκέι πατέρας και η queer οικογένεια που δεν θέλει να ουρλιάξει

Με αφορμή την κυκλοφορία του Jimpa σε ψηφιακές πλατφόρμες, η Ολίβια Κόλμαν μιλά στον Guardian για την ταινία της Σόφι Χάιντ, τον Τζον Λίθγκοου στον ρόλο ενός γκέι ογδοντάρη πατέρα, τα trans δικαιώματα, τη σεξουαλικότητα στην τρίτη ηλικία και τους καβγάδες που θα ήθελε να είχε αποφύγει με τον δικό της πατέρα.
THE LIFO TEAM
Η Ιαπωνία έκανε ένα μεγάλο βήμα προς τη non-binary νομική αναγνώριση

Διεθνή / Η Ιαπωνία έκανε ένα μεγάλο βήμα προς τη non-binary νομική αναγνώριση

Το Ανώτερο Δικαστήριο της Οσάκα έκρινε ότι το οικογενειακό μητρώο της Ιαπωνίας, που αναγνωρίζει μόνο «άνδρες» και «γυναίκες», παραβιάζει την αρχή της ισότητας. Η απόφαση δεν αλλάζει ακόμη άμεσα το σύστημα, αλλά ανοίγει έναν κρίσιμο δρόμο για τη νομική αναγνώριση non-binary ατόμων στη χώρα.
THE LIFO TEAM
«Υπάρχουν ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα που λίγο πριν από το τέλος “επιστρέφουν στην ντουλάπα”»

ΟΙ ΑΛΛΟΙ / «Οι ηλικιωμένοι ΛΟΑΤΚΙ+ βιώνουν τρομερό ρατσισμό»

Τι σημαίνει να μεγαλώνεις ως ΛΟΑΤΚΙ+ άτομο στην Ελλάδα όταν η μοναξιά, η αρρώστια και ο κοινωνικός αποκλεισμός συναντούν ένα σύστημα ανέτοιμο να σε φροντίσει; Ο ιδρυτής και πρόεδρος της Proud Seniors Greece, Γιάννος Κανελλόπουλος, μιλά για τους ηλικιωμένους ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπους που ζουν αόρατοι, συχνά μόνοι.
ΜΕΡΟΠΗ ΚΟΚΚΙΝΗ
Ο Άλεκ Γκίνες είχε ζητήσει από τον Ίαν ΜακΚέλεν να σωπάσει για το Stonewall, αλλά εκείνος διάλεξε την ορατότητα

Πολιτισμός / Ο Άλεκ Γκίνες είχε ζητήσει από τον Ίαν ΜακΚέλεν να σωπάσει για το Stonewall, αλλά εκείνος διάλεξε την ορατότητα

Πριν γίνει μία από τις πιο αναγνωρίσιμες queer φωνές του βρετανικού θεάτρου και σινεμά, ο Ίαν ΜακΚέλεν άκουσε έναν θρύλο της παλιάς γενιάς να του λέει ότι η στήριξή του στη Stonewall ήταν «απρεπής». Ευτυχώς δεν τον άκουσε, είπε
THE LIFO TEAM
Η μαμά δεν είναι πια εδώ / ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Η Mαμά Δεν Είναι Πια Εδώ / ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

Τρία σώματα, τρεις μηχανές εικόνας, τρεις στιγμές πριν από την οριστική παράδοση. Ο Connor Storrie στο πέρασμα από το δωμάτιο του ξενοδοχείου στο Met Gala, ο Clavicular στο κέντρο μιας Gen Z φαντασίωσης αρρενωπότητας που μετατρέπει την ομορφιά σε αλγόριθμο, και ο Pasolini στις φωτογραφίες του Dino Pedriali, όπου το γυμνό σώμα κοιτάζεται πια με τη γνώση του μετά. Μια σκοτεινή ΟΑΣΗ για την επιθυμία, τη φήμη, το αρχείο και το βλέμμα που δεν ξέρει πάντα πότε να σταματήσει.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Το BUTT Magazine έκανε sexting με τον Ανδρέα Αγγελιδάκη για το ελληνικό περίπτερο στη Βενετία

Πολιτισμός / Το BUTT Magazine έκανε sexting με τον Ανδρέα Αγγελιδάκη για το ελληνικό περίπτερο στη Βενετία

Λίγο μετά τα εγκαίνια του Escape Room στο ελληνικό περίπτερο της Μπιενάλε Βενετίας, το BUTT Magazine δημοσίευσε ένα ροζ, ξεδιάντροπα queer Sexting Andreas Angelidakis. Ανάμεσα σε γονδολιέρηδες, κάνναβη, 22 χρόνια γάμου και το ερώτημα για το καλύτερο μέρος για σεξ στη Βενετία, το ελληνικό περίπτερο γίνεται κάτι παραπάνω από εθνική συμμετοχή: ένα camp, πολιτικό και απολύτως ζωντανό queer γεγονός.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Η Ντομινίκ Τζάκσον ξαναγράφει τον πιο διάσημο μονόλογο του Devil Wears Prada ως μάθημα για το φύλο

Πολιτισμός / Η Ντομινίκ Τζάκσον ξαναγράφει τον πιο διάσημο μονόλογο του Devil Wears Prada ως μάθημα για το φύλο

Η σταρ του Pose εμφανίζεται σε νέο βίντεο του Gender Liberation Movement, που μετατρέπει τον περίφημο cerulean μονόλογο της Μιράντα Πρίστλι σε καυστικό μάθημα για τη σχέση των τρανς δικαιωμάτων με την queer απελευθέρωση.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
*Από πού είσαι πραγματικά; / ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Από πού είσαι πραγματικά; / ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

Τι κοινό μπορεί να έχουν η Κάιλι Μινόγκ που χορεύει εξαντλημένη μετά το Met Gala, η Κέιτ Μπλάνσετ και μια τίγρη μέσα σ’ ένα σούπερ μάρκετ, ο Jonathan Anderson με τα πουκάμισα που έπνιξαν τόσα αγόρια, η Donatella Versace με τακούνια και η Jan Morris που ταξίδεψε παντού για να φτάσει στην καλοσύνη;
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Πρώτη φορά ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ μίλησε για τους LGBTQ+ Καθολικούς - και έβαλε όριο στις ευλογίες

Διεθνή / Πρώτη φορά ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ μίλησε για τους LGBTQ+ Καθολικούς και έβαλε όριο στις ευλογίες

Ο πρώτος Αμερικανός Πάπας δήλωσε ότι η Εκκλησία δεν πρέπει να διχάζεται γύρω από τη σεξουαλικότητα, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι δεν σκοπεύει να πάει πέρα από τη γραμμή του Φραγκίσκου για τις άτυπες ευλογίες ομόφυλων ζευγαριών.
THE LIFO TEAM