Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εμφανίζεται διστακτική στο να ανοίξει ξανά την ευαίσθητη συζήτηση για την οικονομική ενίσχυση της Ουκρανίας. Κι αυτό παρά τις εντεινόμενες αμφιβολίες για το αν το δάνειο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ, που συμφώνησαν οι ηγέτες πέρυσι, θα είναι αρκετό μέχρι το τέλος του 2027, όπως προβλεπόταν αρχικά.
Οι Βρυξέλλες σχεδιάζουν να εκταμιεύσουν 45 δισεκατομμύρια ευρώ φέτος και άλλα 45 δισεκατομμύρια ευρώ το επόμενο έτος. Μέχρι στιγμής έχουν καταβληθεί 3,2 δισεκατομμύρια ευρώ για τη στήριξη του κρατικού προϋπολογισμού και 8,35 δισεκατομμύρια ευρώ σε στρατιωτική βοήθεια.
«Όσον αφορά τη διάρκεια, ο σχεδιασμός προβλέπει την εκταμίευση αυτού του δανείου των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ σε βάθος διετίας», δήλωσε την Τρίτη η επικεφαλής εκπρόσωπος της Κομισιόν, Πάουλα Πίνιο, απαντώντας σε ερώτηση του Euronews.
«Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι οι εκταμιεύσεις αυτές συνδέονται με τις μεταρρυθμίσεις που προωθούνται στην Ουκρανία, κάτι που αποτελεί κομβικό σημείο», πρόσθεσε. «Αυτή τη στιγμή εστιάζουμε σε ένα ήδη πολύ φιλόδοξο πλάνο εκταμιεύσεων, και εκεί παραμένει συγκεντρωμένη η προσοχή μας».
Ωστόσο, η κλιμάκωση της ρωσικής επιθετικότητας ανεβάζει ραγδαία το κόστος.
Ο Ζελένσκι πιστεύει ότι χρειάζονται περισσότερα χρήματα
Η Μόσχα έχει υιοθετήσει μια νέα τακτική αδιάκοπων επιθέσεων με drone, με στόχο να παραλύσει την καθημερινή οικονομική δραστηριότητα και να τρομοκρατήσει τους πολίτες. Παράλληλα, πυκνώνει τα πλήγματα με βαλλιστικούς πυραύλους σε κρίσιμες υποδομές ενόψει του χειμώνα.
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι ζήτησε από τους συμμάχους να καλύψουν ένα κενό 23 δισεκατομμυρίων ευρώ στο Υπουργείο Άμυνας, ώστε η χώρα να πληρώσει για εξοπλισμούς και να διατηρήσει την αποτελεσματικότητά της στα πλήγματα σε μεγάλο βάθος.«Χρειαζόμαστε περισσότερα χρήματα, πολύ περισσότερα», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ο Ζελένσκι.
Ως λύση, ο Ζελένσκι πρότεινε στην ΕΕ να μεταφέρει νωρίτερα ένα μέρος των 45 δισεκατομμυρίων ευρώ που προορίζονται για το επόμενο έτος. Αυτό, βέβαια, θα σημαίνει λιγότερα διαθέσιμα κονδύλια για το 2027.
Η Κομισιόν δεν έχει λάβει ακόμη επίσημο αίτημα από το Κίεβο σχετικά με το ζήτημα.
Τα κράτη μέλη συζήτησαν το θέμα την Τρίτη κατά τη διάρκεια άτυπης υπουργικής συνάντησης στην Ιρλανδία, όπου η στήριξη προς την Ουκρανία βρέθηκε στην κορυφή της ατζέντας.
Μετά το πέρας των συνομιλιών, η Υπουργός Εξωτερικών της Ιρλανδίας, Χέλεν ΜακΕντί, ανέφερε ότι υπήρξε «ομοφωνία στην αίθουσα» για την «επίσπευση της χρηματοδότησης» στο πλαίσιο του τρέχοντος δανείου. Παραδέχτηκε πάντως ότι το ζήτημα απαιτεί περαιτέρω διαβουλεύσεις στις Βρυξέλλες.
Επιστροφή στα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία;
Στο μεταξύ, η Σουηδία, η Ολλανδία, η Ισπανία και η Πολωνία επανέφεραν την ιδέα αξιοποίησης των δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας για την παροχή πρόσθετης στήριξης, προειδοποιώντας ότι το δάνειο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ «δεν θα είναι αρκετό».
Η ΕΕ διακρατά 210 δισεκατομμύρια ευρώ από αυτά τα στοιχεία, τα οποία βρίσκονται υπό καθεστώς κυρώσεων από τον Φεβρουάριο του 2022.
«Αυτό που βλέπουμε είναι ότι η Ουκρανία χρειάζεται περισσότερη στήριξη. Για να είμαστε ειλικρινείς, δεν παρέχουμε αρκετή βοήθεια ούτε διμερώς ούτε μέσω της ΕΕ, οπότε η μόνη επιλογή που απομένει είναι τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία», δήλωσε στο Euronews η Υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας, Μαρία Μάλμερ Στένεργκαρντ.
«Αυτό είναι το δίκαιο για την Ουκρανία, αυτό είναι το δίκαιο και για τους φορολογούμενους», πρόσθεσε.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κινείται με ιδιαίτερη προσοχή σε αυτό το ζήτημα.
Πέρυσι, η Κομισιόν είχε στηρίξει σθεναρά μια ευφάνταστη πρόταση για τη μετατροπή των ρωσικών στοιχείων σε οικονομική «σανίδα σωτηρίας» για το Κίεβο. Ωστόσο, το σχέδιο συνάντησε γρήγορα τη σθεναρή αντίσταση του Βελγίου, το οποίο διακρατά τη συντριπτική πλειονότητα των 210 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Η ιδέα κατέρρευσε οριστικά σε μια κρίσιμη σύνοδο κορυφής τον Δεκέμβριο, όταν οι ηγέτες προτίμησαν τη λύση του κοινού δανεισμού για τη χρηματοδότηση του δανείου των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Στελέχη της Επιτροπής δεν εγκατέλειψαν ποτέ την ιδέα αξιοποίησης των ρωσικών κεφαλαίων, αλλά εμφανίζονται διστακτικοί στο να υποβάλουν νέα πρόταση χωρίς εγγυήσεις επιτυχίας.
Με πληροφορίες από Euronews