Ένα πρωί στην καναδική Αρκτική, περίπου 70 κάτοικοι του Νουναβούτ βγήκαν στους δρόμους κρατώντας πλακάτ που έγραφαν «Στεκόμαστε στο πλευρό της Γροιλανδίας» και «Η Γροιλανδία είναι εταίρος, όχι προϊόν προς πώληση».
Η εικόνα αυτή δεν ήταν απλώς μια πράξη αλληλεγγύης, ήταν μια ηχηρή υπενθύμιση ότι για τους αυτόχθονες λαούς της Αρκτικής, ότι η συζήτηση γύρω από τη Γροιλανδία αγγίζει βαθύτερες πληγές της ιστορίας.
Οι πρόσφατες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με την «αγορά» ή τον έλεγχο της Γροιλανδίας ξύπνησαν μνήμες αιώνων αποικιοκρατίας και ιμπεριαλισμού. Όπως τόνισε ο Νάταν Όμπεντ, πρόεδρος της εθνικής οργάνωσης των Ινουίτ στον Καναδά, οι Ινουίτ έχουν περάσει γενιές προσπαθώντας να διατηρήσουν τον πολιτισμό, την κοινωνία και την αυτοδιάθεσή τους, ενώ άλλοι διεκδικούσαν τη γη και τους πόρους τους.
Πολλοί πίστευαν ότι αυτή η εποχή είχε πια περάσει, ωστόσο η επαναφορά τέτοιων ρητορικών προκαλεί έντονη ανησυχία για μια νέα περίοδο ασέβειας απέναντι στα συλλογικά δικαιώματα των αυτόχθονων λαών.
Ιδιαίτερα ανησυχητική θεωρείται η έμφαση που δίνεται στον ορυκτό πλούτο της Γροιλανδίας και στη στρατηγική της σημασία για την άμυνα. Σύμφωνα με τον Όμπεντ, αυτή η λογική αναπαράγει την παλιά αποικιοκρατική αντίληψη ότι, αν οι αυτόχθονες λαοί δεν «αξιοποιούν» τη γη τους με τα κριτήρια των ισχυρών κρατών, τότε δεν δικαιούνται αυτοδιάθεση. «Οι αποφάσεις για τη γη μας και το μέλλον της ανήκουν αποκλειστικά σε εμάς», υπογράμμισε.
Παρότι ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν θα καταλάβει τη Γροιλανδία διά της βίας, οι ΗΠΑ εξακολουθούν να τη θεωρούν περιοχή ύψιστης στρατηγικής σημασίας.Το γεγονός ότι δημόσιες τοποθετήσεις για το μέλλον του νησιού αγνοούν εντελώς τους αυτόχθονες πληθυσμούς που το κατοικούν εδώ και χιλιάδες χρόνια ενισχύει τον φόβο πως η Αρκτική αντιμετωπίζεται ως «κενός χώρος» ή απλό γεωπολιτικό τρόπαιο. Στη Γροιλανδία, πολλοί κάτοικοι περιγράφουν αυτή τη ρητορική ως επιστροφή σε μια εποχή όπου οι αυτόχθονες γαίες θεωρούνταν εμπορεύσιμα αγαθά και οι Ινουίτ αποκλείονταν από τις αποφάσεις που καθόριζαν τη ζωή τους.
Η Σάρα Όλσβιγκ, επικεφαλής του Περιφερειακού Συμβουλίου των Ινουίτ, τόνισε ότι η Αρκτική δεν είναι άδειος πάγος αλλά πατρίδα, ένας τόπος που συντηρεί τον πολιτισμό, τις οικογένειες και τις επόμενες γενιές. Υπενθύμισε επίσης ότι η Γροιλανδία είναι σήμερα αυτοδιοικούμενη περιοχή και δεν ανήκει σε καμία χώρα ώστε να μπορεί να «πωληθεί».
Καθώς η ένταση μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων αυξάνεται, οι Ινουίτ της Αλάσκας και άλλων αρκτικών περιοχών παρακολουθούν με αγωνία. Πολλοί μιλούν για φόβο, ακόμη και για παιδιά και ηλικιωμένους που ανησυχούν για το ενδεχόμενο εισβολής.
Για τους λαούς αυτούς, η ειρήνη στην Αρκτική δεν είναι αφηρημένη έννοια, αλλά ζήτημα επιβίωσης, προστασίας της γης και του μέλλοντος των παιδιών τους.
Με πληροφορίες από Guardian
