Η Gen Z ξοδεύει τα περισσότερα για τέχνη αλλά δεν θέλει να τη δείχνει σε όλους

347.000 δολάρια τον χρόνο για τέχνη: Ποιοι είναι οι εικοσάρηδες που ξοδεύουν περισσότερα από όλους Facebook Twitter
Επισκέπτρια παρατηρεί ένα γλυπτό αράχνης της Λουίζ Μπουρζουά σε εκθεσιακό χώρο. Η νέα έρευνα της Art Basel και της UBS αναδεικνύει τους εύπορους συλλέκτες της Gen Z ως τους μεγαλύτερους αγοραστές τέχνης μεταξύ των ηλικιακών ομάδων που εξετάστηκαν.
0

Ξοδεύουν εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια για έργα τέχνης, επισκέπτονται εκθέσεις, αναζητούν νέους καλλιτέχνες και χρησιμοποιούν το Instagram για να ανακαλύπτουν όσα θέλουν να αγοράσουν. Όταν όμως αποκτήσουν ένα έργο, δεν βιάζονται να το δείξουν σε όλους. Από όλες τις ηλικιακές ομάδες των εύπορων συλλεκτών, οι εικοσάρηδες είναι εκείνοι που κρατούν συχνότερα τις συλλογές τους μακριά από τα πολλά βλέμματα.

Αυτό είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα της νέας έρευνας «The Art Basel and UBS Survey of Global Collecting 2026», που δημοσιοποιήθηκε την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου. Η μελέτη, την οποία εκπόνησε η Arts Economics υπό τη διεύθυνση της Κλερ ΜακΆντριου, καταγράφει ένα εντυπωσιακό στοιχείο: οι συλλέκτες της Gen Z με μεγάλη προσωπική περιουσία ξοδεύουν για έργα τέχνης περισσότερα από οποιαδήποτε άλλη ηλικιακή ομάδα.

Η Gen Z των εκατομμυριούχων ξοδεύει τα περισσότερα για τέχνη αλλά δεν θέλει να τη δείχνει σε όλους Facebook Twitter
Άποψη από το περίπτερο της γκαλερί James Cohan στην Art Basel της Βασιλείας, τον Ιούνιο του 2026, με έργα ζωγραφικής και γλυπτικής.

Το 2025 η μέση ετήσια δαπάνη των νεότερων συλλεκτών έφτασε τα 347.460 δολάρια, αυξημένη κατά 19% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Το ποσό είναι υπερδιπλάσιο από εκείνο οποιασδήποτε άλλης γενιάς που συμμετείχε στην έρευνα. Στο σύνολο των ερωτηθέντων, η μέση δαπάνη ήταν 124.265 δολάρια. Μάλιστα, μόνο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 οι συλλέκτες της Gen Z δήλωσαν ότι είχαν ήδη ξοδέψει, κατά μέσο όρο, περισσότερα από όσα είχαν δαπανήσει ολόκληρο το 2025.

Οι αριθμοί αφορούν, βέβαια, έναν πολύ συγκεκριμένο κόσμο. Στην έρευνα συμμετείχαν 3.100 συλλέκτες από δέκα αγορές, με προσωπική καθαρή περιουσία τουλάχιστον ενός εκατομμυρίου δολαρίων, χωρίς να συνυπολογίζονται τα ακίνητα και οι συμμετοχές σε μη εισηγμένες επιχειρήσεις. Από αυτούς, μόλις 279 ανήκουν στην Gen Z και είναι ηλικίας 20 έως 29 ετών. Δεν πρόκειται λοιπόν για την αγοραστική συμπεριφορά μιας ολόκληρης γενιάς, αλλά για μια μικρή ομάδα εξαιρετικά εύπορων νέων.

Η οικογένεια παίζει σημαντικό ρόλο στη σχέση τους με την τέχνη. Το 37% των νεαρών συλλεκτών δηλώνει ότι η περιουσία του προέρχεται κυρίως από οικογενειακές πηγές, έναντι 15% στο σύνολο του δείγματος. Για το 40%, η οικογενειακή επιρροή ήταν εκείνη που το έφερε αρχικά σε επαφή με τη συλλογή έργων τέχνης.

Αυτό που ξεχωρίζει τους εικοσάρηδες δεν είναι απαραίτητα ότι αγοράζουν περισσότερα έργα, αλλά ότι πληρώνουν υψηλότερες τιμές. Μόλις το 1% των συμμετεχόντων απέκτησε έργο αξίας άνω του ενός εκατομμυρίου δολαρίων κατά το 2025 και το πρώτο εξάμηνο του 2026. Σχεδόν οι μισοί από αυτούς τους αγοραστές ανήκαν στην Gen Z.

Η μεγάλη έκπληξη, ωστόσο, αφορά το ποιος έχει τη δυνατότητα να δει αυτά τα έργα. Το 39% των συλλεκτών της Gen Z περιορίζει την πρόσβαση στη συλλογή του στα μέλη του νοικοκυριού του, σε στενούς φίλους και συγγενείς, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από εκείνο οποιασδήποτε άλλης γενιάς. Στο διαδίκτυο, το 36% όσων διαθέτουν ψηφιακό υλικό για τη συλλογή τους επιτρέπει την πρόσβαση μόνο σε ιδιωτικούς κύκλους, ενώ το 42% επιλέγει να μοιράζεται σχετικό περιεχόμενο σε κλειστές ομάδες ή μόνο με πρόσκληση.

Η Gen Z των εκατομμυριούχων ξοδεύει τα περισσότερα για τέχνη αλλά δεν θέλει να τη δείχνει σε όλους Facebook Twitter
Οι νεότεροι εκατομμυριούχοι δηλώνουν ότι ξοδεύουν για τέχνη υπερδιπλάσια ποσά από τις μεγαλύτερες γενιές συλλεκτών.

Αυτό δεν σημαίνει ότι οι νέοι συλλέκτες εγκαταλείπουν τα κοινωνικά δίκτυα. Αντιθέτως, τα χρησιμοποιούν για να ενημερώνονται, να επικοινωνούν με καλλιτέχνες και να αγοράζουν έργα. Στο σύνολο των συμμετεχόντων, ανεξαρτήτως ηλικίας, το 38% είχε αγοράσει έργα απευθείας από καλλιτέχνες μέσω Instagram. Η διαφορά βρίσκεται στο ποιος μπορεί να δει όσα τελικά αποκτούν.

Η ΜακΆντριου επισημαίνει ότι η περιορισμένη πρόσβαση δεν μειώνει το κοινωνικό κύρος μιας συλλογής. Μπορεί μάλιστα να το ενισχύει. Η σπανιότητα, η προέλευση και η πρωτοτυπία ενός έργου, όπως και η ίδια η χαρά της ανακάλυψής του, αποκτούν ιδιαίτερη αξία όταν δεν είναι διαθέσιμα στα βλέμματα όλων. Η αποκλειστικότητα, με άλλα λόγια, εξακολουθεί να αποτελεί έναν τρόπο επίδειξης πλούτου και κοινωνικής θέσης.

Η έρευνα δείχνει επίσης ότι οι νεότεροι συλλέκτες είναι πιο πρόθυμοι να ανακαλύψουν άγνωστους καλλιτέχνες. Το 56% της Gen Z αγόρασε έργο δημιουργού που δεν γνώριζε προηγουμένως, έναντι 36% των Baby Boomers. Παράλληλα, το 80% των εικοσάρηδων δήλωσε ότι είχε κάνει αρκετή ή εκτενή προσωπική έρευνα πριν από τις αγορές του.

Στο μεταξύ, όλο και περισσότεροι συλλέκτες στρέφονται και στην τεχνητή νοημοσύνη για πληροφορίες και συμβουλές. Το 22% των ερωτηθέντων ανέφερε ότι χρησιμοποιεί εφαρμογές ή εργαλεία AI για την έρευνά του, έναντι μόλις 4% το 2024. Περισσότεροι από δύο στους τρεις θεωρούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να τους βοηθήσει να ανακαλύψουν καλλιτέχνες και έργα.

Παρά τις αλλαγές, οι γκαλερί και οι έμποροι τέχνης εξακολουθούν να έχουν κυρίαρχη θέση στην αγορά. Το 87% των συλλεκτών αγόρασε έργα μέσω εμπόρων τέχνης κατά την περίοδο της έρευνας, ενώ το 69% πραγματοποίησε και απευθείας αγορές από καλλιτέχνες. Πολλοί, επομένως, συνδυάζουν τους παραδοσιακούς τρόπους αγοράς με την απευθείας επικοινωνία με τους δημιουργούς.

Το ενδιαφέρον για τους νεότερους συλλέκτες αναμένεται να μεγαλώσει καθώς τεράστιες περιουσίες αλλάζουν χέρια από γενιά σε γενιά. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της UBS που περιλαμβάνονται στη μελέτη, περισσότερα από 83 τρισεκατομμύρια δολάρια αναμένεται να μεταβιβαστούν παγκοσμίως μέσα στα επόμενα 20 με 25 χρόνια.

Οι νέοι πλούσιοι συλλέκτες δεν φαίνεται, λοιπόν, να έχουν χάσει το ενδιαφέρον τους για τα παραδοσιακά έργα τέχνης. Αγοράζουν ζωγραφική και γλυπτική, αναζητούν καλλιτέχνες, επισκέπτονται εκθέσεις και συχνά έχουν μυηθεί στον κόσμο των συλλογών από την ίδια τους την οικογένεια. Εκείνο που αλλάζει είναι ο τρόπος με τον οποίο επιλέγουν να μοιράζονται όσα κατέχουν.

Σε μια εποχή όπου σχεδόν κάθε αγορά μπορεί να γίνει ανάρτηση, για ορισμένους από τους νεότερους και πλουσιότερους συλλέκτες η πολυτέλεια βρίσκεται και στη δυνατότητα να αποφασίζουν ποιος θα δει το έργο που κρέμεται στον τοίχο τους.

Με στοιχεία από The Art Newspaper

Πολιτισμός
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Artsy

Εικαστικά / Φαινόμενο Artsy: Το παιχνίδι της παγκόσμιας τέχνης παίζεται πλέον online

«Εκδημοκρατισμός» της παγκόσμιας τέχνης, καθοδήγηση των τάσεων και δημιουργία νέων σχέσεων ανάμεσα στα έργα, τους καλλιτέχνες, το κοινό και τις γκαλερί: Μία εκπρόσωπος της ψηφιακής πλατφόρμας και μία διευθύντρια αθηναϊκής γκαλερί εξηγούν.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Πέγκι Γκούγκενχαϊμ: Η γυναίκα που αγόραζε το μέλλον

Εικαστικά / Πέγκι Γκούγκενχαϊμ: Η γυναίκα που αγόραζε το μέλλον

Μια νέα έκθεση στη Βενετία επιστρέφει στην εποχή όπου η άγουρη ακόμα, αλλά ήδη διορατική και οραματίστρια Πέγκι Γκούγκενχαϊμ έμαθε να εμπιστεύεται τη μοντέρνα τέχνη προτού τη δικαιώσει η ιστορία.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Εικαστικά / Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Μια από τις πιο εξέχουσες συλλέκτριες στην Ευρώπη, η οποία έχει αφήσει το αποτύπωμά της και στην Ύδρα, αποφάσισε να πουλήσει τη συλλογή σουρεαλιστικής και μεταπολεμικής τέχνης που στεγάζει στο σπίτι της στο Λονδίνο -τη μεγαλύτερη αυτού του είδους- σε μια δημοπρασία-ορόσημο.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

ΤΖΕΙΜΙ ΝΤΟΡΝΑΝ ΡΟΛΟΣ ΑΡΑΓΚΟΡΝ ΝΕΟ LORD OF THE RINGS ΕΓΚΡΙΣΗ ΒΙΓΚΟ ΜΟΡΤΕΝΣΕΝ

Πολιτισμός / Τζέιμι Ντόρναν για τον ρόλο του στον «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών»: «Η έγκριση του Μόρτενσεν είναι το μόνο που με ενδιαφέρει»

Ο Τζέιμι Ντόρναν δήλωσε ότι δεν έχει μιλήσει απευθείας με τον Βίγκο Μόρτενσεν για την ανάληψη του ρόλου του Άραγκορν στο «The Lord of the Rings: The Hunt for Gollum», ωστόσο τον ενδιαφέρει η έγκριση του
THE LIFO TEAM
85 απίστευτα ερωτικές εικόνες από το 1817: Το σπάνιο οθωμανικό βιβλίο του σεξ που εκτίθεται στην Κοπεγχάγη

Πολιτισμός / 16 απίστευτα ερωτικές εικόνες από το 1817: Το σπάνιο οθωμανικό βιβλίο του σεξ που εκτίθεται στην Κοπεγχάγη

Άνδρες χορευτές, ομόφυλες ερωτικές συναντήσεις, χαμάμ και πολυτελή δωμάτια. Μια νέα έκθεση παρουσιάζει το χειρόγραφο «Το Δώρο των Βασιλέων», ένα από τα σπανιότερα τεκμήρια της οθωμανικής ερωτικής τέχνης.
THE LIFO TEAM
«Ανοίγω το κλουβί ενός τέρατος»: Ο Πολ Σρέιντερ παραδίδεται στην AI που φοβάται

Πολιτισμός / Ο Πολ Σρέιντερ ετοιμάζει νέα ταινία με AI: «Ανοίγω το κλουβί ενός τέρατος»

Πενήντα χρόνια μετά τον Τράβις Μπικλ, ο Αμερικανός σκηνοθέτης αναγνωρίζει τη δική του συγγραφική φωνή σε ένα σενάριο γραμμένο από AI. Το νέο του κινηματογραφικό σχέδιο ανοίγει ένα παράξενο κεφάλαιο στην καριέρα του.
THE LIFO TEAM
Ο Μαρκ Σαγκάλ και οι άνθρωποι που φτώχαιναν όσο πιο ψηλά πετούσαν

Πολιτισμός / Ο Μαρκ Σαγκάλ και οι άνθρωποι που φτώχαιναν όσο πιο ψηλά πετούσαν

Μια νέα έκθεση, η πρώτη πλήρης αγγλική μετάφραση του κειμένου του «Cirque» και η ιστορία της έκδοσής του από τον Στρατή Ελευθεριάδη-Τεριάντ φωτίζουν τη σκοτεινή πλευρά του πολύχρωμου κόσμου του Σαγκάλ.
THE LIFO TEAM
Μέριλιν Μονρόε, Μάρλον Μπράντο, Ελίζαμπεθ Τέιλορ: Σπάνιες φωτογραφίες των σταρ από τον Ρίτσαρντ Άβεντον

Πολιτισμός / Από τη Μέριλιν Μονρόε και την Τίνα Τέρνερ μέχρι τη Ναστάζια Κίνσκι: Οι συγκλονιστικές φωτογραφίες του Ρίτσαρντ Άβεντον

Η Μέριλιν γελά και ύστερα σωπαίνει, η Ελίζαμπεθ Τέιλορ χάνεται μέσα σε μαύρα φτερά, η Ναστάζια Κίνσκι ποζάρει με έναν πύθωνα. Μια νέα έκθεση μάς δίνει την αφορμή να επιστρέψουμε στο ασπρόμαυρο σύμπαν του Άβεντον.
THE LIFO TEAM
Μπασκιά, Γουόρχολ και Λίχτενσταϊν στη δημοπρασία των 145,9 εκατ. δολαρίων που απογοήτευσε

Πολιτισμός / Μπασκιά, Γουόρχολ και Λίχτενσταϊν στη δημοπρασία των 145,9 εκατ. δολαρίων που απογοήτευσε

Ένας Μπασκιά εμπνευσμένος από τον Λεονάρντο ντα Βίντσι πωλήθηκε για 32,9 εκατομμύρια δολάρια, ενώ έργα των Γουόρχολ, Λίχτενσταϊν και Άλις Νιλ συγκέντρωσαν το ενδιαφέρον. Η τελευταία μεγάλη βραδιά του Christie’s έκλεισε κάτω από τις αρχικές προσδοκίες.
THE LIFO TEAM
Η «Καπέλα Σιξτίνα των Άνδεων»: Σώζουν μια εκκλησία 400 ετών γεμάτη εκπληκτικές τοιχογραφίες

Πολιτισμός / Η «Καπέλα Σιξτίνα των Άνδεων»: Σώζουν μια εκκλησία 400 ετών γεμάτη εκπληκτικές τοιχογραφίες

Δώδεκα τεχνίτες Αϊμάρα επισκευάζουν τη στέγη μιας εκκλησίας στη Βολιβία, όπου οι Τρεις Μάγοι ταξιδεύουν πάνω σε λάμα και ο Άγιος Ιάκωβος συναντά τον θεό της βροντής των Ίνκας. Η αποκατάσταση του μνημείου πλησιάζει στην ολοκλήρωσή της.
THE LIFO TEAM
«Η πέτρα με διάλεξε!»: Χτύπησε 24 φορές την προθήκη της Πέτρας του Πεπρωμένου για να καθίσει πάνω της

Πολιτισμός / «Η πέτρα με διάλεξε!»: Χτύπησε 24 φορές την προθήκη της Πέτρας του Πεπρωμένου για να καθίσει πάνω της

Ο 36χρονος δήλωνε ότι είχε κληρονομικό δικαίωμα να καθίσει στο ιστορικό κειμήλιο της Σκωτίας. Χρειάστηκαν 24 χτυπήματα με σφυρί και η επέμβαση δύο ανθρώπων για να σταματήσει η επίθεση.
THE LIFO TEAM