ΠΑΝΤΑ Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ, δηλαδή οι δημοτικές-λαϊκές μελωδίες και τα τραγούδια, επηρέαζαν τους νεότερους μουσικούς. Και το ’60 συνέβαινε αυτό, και το ’90, και σήμερα. Ιδίως στις μέρες μας η «επιστροφή στις ρίζες», όπως διαχέεται αυτή στα καλοκαιρινά πανηγύρια και τις συναυλίες, δίνει συνεχή τροφή στη δημιουργία, με νέες προσεγγίσεις σε όλων των ειδών τα πλαίσια. Από τα τζαζ έως και τα περισσότερο λαϊκά...
YIORGOS BERERIS: Sea in Common
[Private Pressing]
Ο πιανίστας της jazz και ethnic-jazz σκηνής Γιώργος Μπερερής μας είναι γνωστός και από τις πιο προσωπικές ηχογραφήσεις του, μα και από την παρουσία του στο γκρουπ Merem, που κινείται σε ethnic-folk-jazz τραγουδιστικούς δρόμους. Το νέο άλμπουμ του Μπερερή αποκαλείται “Sea in Common”, είναι δικής του παραγωγής, με μερική οικονομική κάλυψη από το ολλανδικό ίδρυμα amarte fonds, και περιλαμβάνει οκτώ νέες συνθέσεις του, τις οποίες αποδίδουν πέντε μουσικοί. Σημειώνουμε τα ονόματά τους: Yiorgos Bereris πιάνο, Lambros Papanikolaou κοντραμπάσο, Ektoras Remsak ντραμς, Yvonne Melissa βιολί, βιόλα και Caner Malkoç κλαρινέτο.
Yiorgos Bereris - Tamtalidiko
Το άλμπουμ του Μπερερή είναι πολύ καλό και τεχνικά ακούγεται, όπως πρέπει – σαν μία πρώτης τάξης παραγωγή εννοώ. Οι συνθέσεις, που καταγράφονται εδώ, είναι εύγλωττες, ευφραδείς, λυρικές, συναισθηματικές και όσον αφορά τα επιμέρους ηχοχρώματά τους αρκετά προσεγμένες, με πολλές και ωραία ενταγμένες αναφορές πρώτα και κύρια από τη δική μας παράδοση. Δεν είναι τυχαία, εξάλλου, η εκτίμηση που τρέφει ο Μπερερής για συνθέτες όπως ο αείμνηστος Κυριάκος Σφέτσας, ο οποίος υπογράφει κιόλας ένα σημείωμα, για τον νέο πιανίστα, στο triple folded digipak.
To “Sea in Common” είναι, οπωσδήποτε, συμπαγές σαν άκουσμα, έχει ενότητα ύφους, ουσιαστικές συνθέσεις που δεν καταχρώνται τον χρόνο, δημιουργικά παιξίματα και μια φαινομενική απλότητα, όσον αφορά την εξέλιξή του, που υποκρύπτει, όμως, σοβαρή δουλειά σε όλα τα επίπεδα.
Βρείτε το album “Sea in Common” εδώ.
STELIOS PETRAKIS: Lyric / Λυρικόν
[Buda Musique]
“Lyric” ή «Λυρικόν» αποκαλείται το νέο άλμπουμ του λυράρη (και ανά περίπτωση λαουτιέρη) Στέλιου Πετράκη, που σηματοδοτεί, μαζί με ό,τι άλλο και μια ευρύτερη σύναξη μουσικών – τα ονόματα των οποίων καλό είναι να τα αναφέρουμε. Έτσι, στην ηχογράφηση του «Λυρικόν» παίρνουν μέρος οι: Στέλιος Πετράκης λύρα λαούτο, Γιώργης Ξυλούρης τραγούδι, Bijan Chemirani διάφορα κρουστά, Sylvain Barou διάφορα πνευστά (γκάιντες, ζουρνάς, καβάλ, φλάουτο κ.λπ.), Maëlle Duchemin άρπα, Παύλος Σπυρόπουλος κοντραμπάσο, Sakir Ozan Uygan νταούλι, Μιχάλης Κονταξάκης μαντολίνο, Mattia Manco Gregoriadis ακορντεόν, Samuel Mele κιθάρα, Αντώνης Βουμβουλάκης κιθάρα και Efrén López μαντολίνο, cuatro, νταούλι.
Η σύναξη επιφέρει βεβαίως και τα ανάλογα αποτελέσματα. Οι μουσικοί είναι όλοι πρώτης κλάσης και εγνωσμένης αξίας, ενώ και το υλικό που καλούνται να αποδώσουν είναι και αυτό πολύ καλό. Είναι γνωστό το ύφος της μουσικής του Πετράκη, εννοώ, που συνδυάζει ήχους της Κρήτης, προφανώς, σε συνομιλίες με ήχους της ευρύτερης ανατολικής Μεσογείου και άλλων περιοχών – φέρνοντας σε επικοινωνία παραδόσεις, που οπωσδήποτε έχουν τομές και κοινά στοιχεία, στις ηχητικές αποτυπώσεις τους.
Έτσι, και με τη βοήθεια ενός ποικίλου ρεπερτορίου, αποτελούμενου από επώνυμες συνθέσεις (του Πετράκη και άλλων), από παραδοσιακά (δικά μας, μικρασιάτικα, έως και από την Valencia), μα και από απρόβλεπτες διασκευές (το “Nothing else matters” των Metallica) η ομάδα αυτή, υπό τον Πετράκη, αγγίζει πολλές φορές το τέλειο, δηλαδή έναν συνδυασμό απόλαυσης και συγκίνησης, καταγράφοντας δυο-τρία πρώτης κλάσης tracks, όπως και άλλα πολύ ενδιαφέροντα – σ’ ένα άλμπουμ έξτρα περιποιημένο, περιέχον και πολυσέλιδο τρίγλωσσο booklet.
Stelios Petrakis - Aglianico
Μένω προς ώρας στα “Aglianico” (Στέλιος Πετράκης), «Αγριλός» (Bijan Chemirani-Στέλιος Πετράκης-Γιάννης Πετράκης), όπως και στη διασκευή του τραγουδιού των Metallica (που μόνο έτσι, προσωπικά, μπορώ να το ακούσω), τονίζοντας, για μια ακόμη φορά, πως έχουμε να κάνουμε μ’ έναν αληθινά ξεχωριστό δίσκο.
Βρείτε το album "Lyric / Λυρικόν" εδώ.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΤΟΝΙΑΣ: 20 Χρόνια με Βάρκα την Καρδιά
[Όγδοο]
Ο Θοδωρής Κοτονιάς εδώ και μια 25ετία περίπου αποτελεί μία περίπτωση για το σύγχρονο ελληνικό τραγούδι. Είτε με το σχήμα Μακρινά Ξαδέρφια (εμφανίστηκαν το 2003) είτε μόνος του, στην προσωπική δισκογραφία του, γνωρίζει την επιτυχία – μια επιτυχία που καταδεικνύεται και από την πάνδημη συμμετοχή στα live του. Τούτο φαίνεται και από το τελευταίο live άλμπουμ του, ένα double LP, μονού εξωφύλλου, που κυκλοφορεί τώρα από το Όγδοο και που έχει τίτλο «20 Χρόνια με Βάρκα την Καρδιά / Ζωντανή Ηχογράφηση». Λέμε για δύο βινύλια, στα οποία καταγράφονται 22 tracks, όλα ζωντανά ηχογραφημένα στην Τεχνόπολη, στο Γκάζι, στις 4 Ιουνίου 2024.
Επειδή είδα και τα σχετικά βίντεο στο YouTube, πέραν της ακρόασης των δίσκων, επιβεβαιώνω όχι μόνο το πάνδημο, αλλά και την ενεργή συμμετοχή, τη μέθεξη και την εκτροπή του live προς το λαϊκό-παραδοσιακό πανηγύρι – όπως συχνά συνέβαινε και συμβαίνει με τις εκδηλώσεις ανάλογων σχετικών καλλιτεχνών. Ποιών καλλιτεχνών; Μα των νεο-παραδοσιακών, όλων εκείνων που από την εποχή του Νίκου Παπάζογλου, του Παντελή Θαλασσινού κ.ά. ανακατεύουν βιολιά, μπουζούκια, λύρες, ηλεκτρικές κιθάρες κ.λπ. δημιουργώντας ένα... θαλασσινό ηχητικό σκηνικό.
Γιατί η θάλασσα, με όλα τα σχετικά της, πρωταγωνιστεί κι εδώ – όχι μόνο στους σκοπούς και τις μελωδίες, αλλά και στα λόγια, και στους τίτλους των τραγουδιών, και ακόμη στον τίτλο του άλμπουμ. «Με βάρκα την καρδιά», «Ναυαγός», «Η αγάπη μου είναι θάλασσα», «Το σκαρί» κι ένα σωρό κι ακόμη τραγούδια με θαλασσινό περιεχόμενο αποτυπώνονται στις τέσσερις πλευρές των βινυλίων, δημιουργώντας αυτό το κλίμα της γιορτής.
Η αλήθεια είναι πως αν τύχει να βρεθείς σ’ ένα τέτοιο live δύσκολα θα μείνεις αμέτοχος, καθώς είναι σίγουρο πως θα γίνεις «ένα» με το πλήθος, όσες θεωρητικές επιφυλάξεις κι αν έχεις από πριν. Δύσκολα, εννοώ, θα μπορέσεις να αντισταθείς στα κύματα που προκαλούν τραγούδια σαν «Το άρωμα / Hala hala» για παράδειγμα και σχεδόν κάθε ένα απ’ όλα τα υπόλοιπα.
Θοδωρής Κοτονιάς, Haig Yazdjian - Το άρωμα, Hala Hala | Live στην Τεχνόπολη
Το σημαντικότερο όλων, δε, είναι πως εδώ ο Κοτονιάς δεν είναι ένας απλός διασκεδαστής και μεταπράτης της παράδοσης, αλλά ένας αξιοπρόσεκτος τραγουδοποιός, που έχει καταφέρει, αυτή την 25ετία, να δώσει πολλά επιτυχημένα πρωτότυπα τραγούδια στο εν λόγω ιδίωμα, εμπλουτίζοντάς το. Με υλικό δικό του λοιπόν –καθώς υπάρχουν μόνο δύο διασκευές, στο «Γράμμα σε έναν ποιητή» (Δημήτρης Ζερβουδάκης-Νίκος Καββαδίας) και στο «Όταν ανθίζουν οι πασχαλιές» (Σταύρος Κουγιουμτζής)–, με την παρουσία πάμπολλων καλεσμένων (Βιολέτα Ίκαρη, Μίλτος Πασχαλίδης, Δημήτρης Ζερβουδάκης, Παντελής Θαλασσινός, Γιώργος Νταλάρας, Haig Yazdjian, Βασίλης Σκουλάς, Σοφία Παπάζογλου κ.ά.) και με μια επαγγελματική ορχήστρα, που ξέρει την αποστολή της, ο Κοτονιάς στήνει ένα πανηγύρι στο Γκάζι, που έχει τον τρόπο να λειτουργεί και στη δισκογραφία.
Βρείτε το album «20 Χρόνια με Βάρκα την Καρδιά» εδώ.
VASILIS KOSTAS: Léna
[Artsyndesis / General Music]
Τον λαουτίστα Βασίλη Κώστα τον γνωρίζουμε, βασικά, από τα κοινά άλμπουμ του με τον κλαρινίστα Πετρολούκα Χαλκιά (1934-2025) – λέμε για τους δύο τόμους “The Soul of Epirus” από το 2019 και το 2023. Ο Κώστας έχει μεταπτυχιακό από το Berklee College of Music, ενώ ανάμεσα στα πολλά (μουσικά) που κάνει καταγράφεται και η παρουσία του στους Global Messengers, του διάσημου παναμέζου πιανίστα της jazz και της latin-jazz Danilo Pérez.
Ο Κώστας μπορεί να έζησε για κάποια χρόνια στην Αμερική, όμως, πλέον έχει για βάση του τη χώρα μας, διδάσκοντας λαούτο στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και παρουσιάζοντας ταυτόχρονα την ελληνική μουσική και τα δικά του projects σε συναυλιακούς χώρους και ακαδημαϊκά ιδρύματα διεθνώς. Το πιο νέο, προσωπικό αυτή τη φορά, CD του Βασίλη Κώστα, αποκαλείται “Léna”, περιλαμβάνει δέκα δικές του συνθέσεις, διαρκεί περίπου μία ώρα και είναι αφιερωμένο στη μνήμη της μητέρας του.
Οι σπουδές του Κώστα στο εξωτερικό, η επαφή του με μέλη της διεθνούς jazz και ethnic-jazz σκηνής και βεβαίως το ταλέντο και οι γνώσεις του πάνω στο συνταίριασμα των παραδόσεων τού παρέχουν την άνεση να δημιουργήσει ένα άλμπουμ, πλημμυρισμένο από τις δικές του αναφορές-επιρροές, που μετουσιώνονται σε μια σειρά ελκυστικότατων συνθέσεων.
Συνθέσεις απαιτητικές, δαιδαλώδεις κάποιες φορές, με τις μελωδίες να στριφογυρνούν γύρω από τα κέντρα ισορροπίας τους, φέρνοντας στη μνήμη τους τρόπους των μουσικών της ανατολικής Μεσογείου και ήχους σαν εκείνους του Rabih Abou-Khalil, του Anouar Brahem κ.ά. – προσαρμοσμένους βεβαίως προς τη δική μας αισθητική πραγματικότητα, αφού οι αναφορές στην εγχώρια δημοτική παράδοση είναι εκείνες που υπερτερούν.
Vasilis Kostas – Andi and Danielle's Dream | Léna
Και τα πιο μεγάλα κομμάτια σε διάρκεια όπως είναι το 13λεπτο “Kalesma”, αλλά και τα μικρότερα, σαν το 6λεπτο “Eliocharis” ή το 3λεπτο “Andi and Danielle’s dream”, έχουν τον τρόπο να διαμορφώνουν το δικό τους ηχητικό περιβάλλον και βεβαίως να ελκύουν με τις άλλοτε ζωηρές και άλλοτε μινόρε μελωδίες τους. Προφανώς και η συμβολή των πολλών και καλών μουσικών που συμμετέχουν στην ηχογράφηση (Σωκράτης Σινόπουλος, Αιμιλία Χαλκιά, Ian Ashby, George Lernis κ.ά.) είναι καίρια, όσον αφορά το τελικό edit του CD, με το, συν τοις άλλοις, πολύ περιποιημένο digipak.
