Διαμάχη έχει ξεσπάσει μεταξύ της περιφερειακής κυβέρνησης της Μαδρίτης και της περιφερειακής κυβέρνησης της Χώρας των Βάσκων στην Ισπανία, λόγω του αιτήματος της τελευταίας να φιλοξενηθεί προσωρινά η Guernica, το πιθανώς πιο διάσημο έργο του Πικάσο, στο Μουσείο Γκούγκενχαϊμ του Μπιλμπάο, με αφορμή την 90ή επέτειο του βομβαρδισμού της βασκικής πόλης.
Το έργο εκτίθεται στο Εθνικό Μουσείο - Κέντρο Τέχνης «Βασίλισσα Σοφία» της Μαδρίτης από το 1992 και επανειλημμένα αιτήματα για τη μεταφορά του στη Χώρα των Βάσκων έχουν απορριφθεί.
Το τελευταίο αίτημα οδήγησε την Ισαβέλ Ντίας Αγιούσο, την ειλικρινή και συντηρητική πρόεδρο της Μαδρίτης, και τον Αϊτόρ Εστεμπάν, ηγέτη του βασκικού εθνικιστικού κόμματος, σε ανταλλαγή προσβολών, με τον καθένα να κατηγορεί τον άλλον ότι είναι «επαρχιώτης».
Πολιτικός διχασμός για το μέλλον της Guernica στην Ισπανία
«Δεν έχει νόημα να επιστρέφονται όλα στην προέλευσή τους», δήλωσε η Αγιούσο. «Σε αυτή την περίπτωση θα έπρεπε να στείλουμε όλα τα έργα του Πικάσο στη Μάλαγα», αναφερόμενη στην πόλη όπου γεννήθηκε.
«Αυτό αντιπροσωπεύει μια επαρχιακή νοοτροπία, ενώ ο πολιτισμός είναι παγκόσμιος», είπε, προσθέτοντας ότι το μουσείο επέμεινε ότι η μετακίνηση της Guernica ενέχει τον κίνδυνο να υποστεί ζημιά το έργο.
Ο Εστεμπάν απάντησε ότι αν κάποιος ήταν επαρχιώτης, αυτή ήταν η Αγιούσο, της οποίας η ιδέα για την εθνική ταυτότητα «είναι να πίνει μπύρα στη βεράντα ενός μπαρ», μια αναφορά στην επιμονή της προέδρου της Μαδρίτης να κρατήσει τα μπαρ ανοιχτά κατά τη διάρκεια της πανδημίας.
Ο Ιμανόλ Πραντάλες, πρόεδρος της Χώρας των Βάσκων, ρώτησε: «Έχει το θάρρος η ισπανική κυβέρνηση να μεταφέρει τη Guernica; Έβγαλαν τον Φράνκο από τον τάφο του και δεν είναι σε θέση να μεταφέρουν έναν πίνακα από τη Μαδρίτη στην Εουσκάντι [τη Χώρα των Βάσκων]; Η μπάλα είναι στο γήπεδό τους».
Η βασκική κυβέρνηση επιθυμεί ο πίνακας να εκτεθεί στο Μουσείο Γκούγκενχαϊμ από την 1η Οκτωβρίου έως τις 30 Ιουνίου, για να τιμήσει την 90ή επέτειο του βομβαρδισμού της Guernica.
Η ιστορία πίσω από το έργο του Πικάσο
Το ασπρόμαυρο αριστούργημα του Πικάσο απεικονίζει τη βία της επίθεσης που πραγματοποίησε η ιταλική πολεμική αεροπορία στις 26 Απριλίου 1937, κατά τη διάρκεια του ισπανικού εμφυλίου πολέμου. Η Ιταλία ήταν σύμμαχος του ισπανού στρατηγού Φρανθίσκο Φράνκο και η επίθεση αποτέλεσε ένα πρώιμο πείραμα σε αυτό που σύντομα θα γινόταν συνηθισμένη πρακτική του πολέμου: τον αεροπορικό βομβαρδισμό αμάχων.
Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των νεκρών στη Guernica ποικίλλουν σημαντικά, από 126 έως 1.654, αλλά σε κάθε περίπτωση το έργο του Πικάσο έγινε διεθνές σύμβολο των φρικαλεοτήτων του πολέμου.
Το ζωγράφισε λίγο μετά το συμβάν και εκτέθηκε στη Διεθνή Έκθεση του Παρισιού το 1937. Στη συνέχεια, το έργο περιόδευσε στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ και, καθώς ο Πικάσο αντιτάχθηκε στην επιστροφή του στην Ισπανία κατά τη διάρκεια της δικτατορίας του Φράνκο, για πολλά χρόνια παρέμεινε στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης (MoMA) της Νέας Υόρκης.
Το 2000, το Εθνικό Μουσείο - Κέντρο Τέχνης «Βασίλισσα Σοφία» απέρριψε ένα αίτημα του MoMA για δανεισμό της Guernica, δηλώνοντας ότι «το μεγάλο σύμβολο του μουσείου μας πρέπει να παραμείνει, χωρίς εξαίρεση, εκτός της πολιτικής δανεισμού έργων σε άλλα μουσεία».
Με πληροφορίες από Guardian
