Τα τελευταία δεδομένα για την πανδημία του κορωνοϊού, δεν αφήνουν μεγάλα περιθώρια αμφιβολιών πως η νόσος Covid-19 αποτελεί στατιστικά μεγαλύτερο κίνδυνο για τους άνδρες.
«Είναι όμως βιολογικοί ή κοινωνικοί λόγοι;» αναρωτιέται ο Philip Ball, επιστημονικός συγγραφέας του Guardian, που αναλύει τα νεότερα δεδομένα.
Κατά μέσο όρο οι άνδρες πεθαίνουν σε μικρότερη ηλικία και διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο από δυνητικά θανατηφόρες ασθένειες που σχετίζονται με καρδιοπάθειες και πολλές μορφές καρκίνου. «Ο Sars-Cov-2 φαίνεται να ακολουθεί το ίδιο μοτίβο», επισημαίνει ο Ball, παραπέμποντας στα συγκεντρωτικά στοιχεία έξι χωρών που, έως τις 20 Μαρτίου, κατέγραφαν πολύ περισσότερους θανάτους ανδρών σε σύγκριση με τις απώλειες γυναικών από κορωνοϊό. Μάλιστα σε Κίνα, Γαλλία, Ιταλία και Νότια Κορέα, τα ποσοστά των θανάτων μεταξύ των ανδρών ήταν 50% υψηλότερα από τα αντίστοιχα στις γυναίκες.
Η νόσος Covid-19 είναι πιο σοβαρή για ανθρώπους με υφιστάμενα προβλήματα υγείας, ειδικά καρδιαγγειακά και αναπνευστικά, ή σχετιζόμενα με την υπέρταση και, όλα αυτά τα προβλήματα, επηρεάζουν δυσανάλογα περισσότερους άνδρες. Αν και ακόμα δεν έχει αποσαφηνιστεί το γιατί, δεν είναι απαραίτητο πως αυτή η διαφορά αντικατοπτρίζει αποκλειστικά βιολογικές διαφορές.
Εν μέρει οφείλεται στη συμπεριφορά: κατά μέσο όρο, οι άνδρες έχουν σε μεγαλύτερο βαθμό σε συνήθειες που καταστρέφουν την υγεία, όπως το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ. Το κάπνισμα, θεωρείται μάλιστα ένας από τους βασικούς λόγους για το αυξημένο ρίσκο. Στη Νότια Κορέα, όπου ο λόγος των θανάτων ανδρών - γυναικών από Covid-19 είναι 2:1, ο δείκτης καπνίσματος στους άνδρες είναι ο υψηλότερος μεταξύ των χωρών του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ). Αντίθετα οι γυναίκες στη Νότια Κορέα καπνίζουν, κατά μέσο όρο, λιγότερο από τις γυναίκες σε οποιοδήποτε άλλο κράτος του ΟΟΣΑ.
«Είναι πιθανό και άλλες διαφορές στην συμπεριφορά να παίζουν τον ρόλο τους, όπως για παράδειγμα η συμμόρφωση με την συμβουλή για πλύσιμο των χεριών».
Στην Ελλάδα, από τα 1.832 καταγεγραμμένα κρούσματα το 55% είναι άνδρες (στοιχεία 7η Απριλίου) ενώ από τους 81 νεκρούς, οι 23 ήταν γυναίκες και οι 58 άνδρες. Από τους 90 ασθενείς που παρέμεναν μέχρι χθες διασωληνωμένοι, οι 71 ήταν άνδρες και οι 19 γυναίκες.
«Είναι καλύτερο να μην εμπιστευόμαστε τα ακριβή νούμερα: κάποια από τα δεδομένα μπορούν να επηρεαστούν από την διαφορά στο εύρος των εξετάσεων και στον τρόπο που καταγράφονται και αναφέρονται οι θάνατοι», σχολιάζει ο Ball προσθέτοντας ωστόσο πως φαίνεται πως υπάρχει λογική πίσω από την αποδοχή της γενικής τάσης: «ο κορωνοϊός χτυπά τους άνδρες σκληρότερα».
«Οι βιολογικές διαφορές μπορεί επίσης να παίζουν ρόλο. Οι άνδρες έχουν πιο αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα και είναι πιο ευάλωτοι σε μία σειρά κολλητικών ασθενειών, όπως αυτά που προκαλούνται από βακτήρια. Μια πιθανή εξήγηση είναι πως οι ορμόνες των ανδρών και των γυναικών εμπλέκονται στον τρόπο που το ανοσοποιητικό σύστημα προκαλεί μια φλεγμονώδη απόκριση σε παθογόνους παράγοντες».
Με την γνώση από προηγούμενες πανδημίες, «θα περιμέναμε ότι ο SARS-CoV-2 θα μπορούσε να αποτελεί μεγαλύτερο κίνδυνο για τους άνδρες». Άλλωστε ο συγκεκριμένος κορωνοϊός σχετίζεται στενά με το ιό Sars του 2003, όπου η θνητότητα μεταξύ των ανδρών ήταν πολύ μεγαλύτερη. Στο Χονγκ Κονγκ για παράδειγμα, το 21,9% των ανδρών που νόσησαν πέθαναν, ενώ στις γυναίκες το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 13,2%.
Και σε αυτή την περίπτωση, το υψηλότερο ποσοστό καπνιστών μεταξύ των ανδρών είναι πιθανό να έπαιξε ρόλο αλλά μία έρευνα σε ποντίκια, κατέγραψε υψηλότερο ποσοστό θανάτων από τον Sars και στα αρσενικά ποντίκια που... δεν καπνίζουν, ενισχύοντας την θεωρία ότι οι διαφορές μεταξύ των φύλων συνδέονται με την ανοσοποιητική απόκριση.
«Υπάρχουν ακόμη πολλά που δεν κατανοούμε για τις διαφορές μεταξύ των φύλων στην Covid-19. Αλλά είναι πολλά και όσα πρέπει να αναλογιστούμε. Οι διαφορές των φύλων απέναντι στον κορωνοϊό και άλλες απειλητικές ασθένειες διαμορφώνονται από κοινωνικές νόρμες και πρακτικές. Από την μία πλευρά, δοκιμές φαρμάκων συχνά παραβλέπουν τις γυναίκες (καθώς και τα θηλυκά πειραματόζωα), ορισμένες φορές με επιχείρημα ότι οι ορμονικοί κύκλοι τους θα μπορούσαν να περιπλέξουν τα αποτελέσματα, με αποτέλεσμα κάποια από τα φάρμακα που εγκρίνονται να έχουν δυσανάλογες και απρόβλεπτες παρενέργειες σε γυναίκες», σημειώνει ο Guardian.
«Από την άλλη πλευρά, επιμένουμε να παρουσιάζουμε τους άνδρες ως το πιο ανθεκτικό φύλο, και η αναζήτηση ιατρικής βοήθειας είναι συχνά σημάδι αδυναμίας - μέχρι που ξαφνικά είναι πια αργά. Οι κοινωνίες συχνά φαίνονται αποφασισμένες να ενθαρρύνουν αυτές τις ανομοιότητες. Το μάρκετινγκ των τσιγάρων, τουλάχιστον μέχρι την δεκαετία του 80, στόχευε στους άνδρες, με στερεοτυπικό τρόπο για τους σκληρούς, ανεξάρτητους άνδρες. Σήμερα, το κάπνισμα στην Κίνα και άλλες ασιατικές χώρες δεν είναι απλώς ανδρικόαλλά σχεδόν ουσιώδες στις επαγγελματικές σχέσεις και στην σύσφιξη δεσμών. Αν και πολλά προβλήματα για τις ανισότητες στην παγκόσμια υγεία προκύπτουν από την υπο-εκπροσώπηση των γυναικών σε όλους τους τομείς, η ενίσχυση αυτών των στερεοτύπων προκαλεί προβλήματα και στα δύο φύλα».
Και παρότι η υγεία των ανδρών φαίνεται να είναι στατιστικά πιο βεβαρυμένη, είναι επίσης λιγότερο πιθανό να κάνουν κάτι για αυτό. Πολλές μελέτες δείχνουν ότι οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να ζητήσουν ιατρικές συμβουλές. Αν και οι άνδρες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για πολλές μορφές καρκίνου, μια πρόσφατη αμερικανική μελέτη δείχνει ότι μόνο όσοι άνδρες που έχουν ήδη διαγνωστεί με καρκίνο χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες υγείας εξίσου συχνά με τον μέσο όρο των γυναικών.
«Οι διαφορές των φύλων στην ευαισθησία απέναντι στον Covid-19, μας υπενθυμίζουν ζητήματα που γνωρίζαμε από καιρό, αλλά δεν καταφέρνουμε να αντιμετωπίσουμε. Ακόμα και οι ιδιαιτέρως ελλιπείς στατιστικές σε αυτές τις διαφορές, αντικατοπτρίζουν την αποτυχία να αναγνωρίζουμε τις συμβουλές του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για ξεχωριστές στατιστικές ανά φύλο, ώστε τα αίτια και οι αποκρίσεις να κατανοηθούν καλύτερα. Πιθανόν τόσο για βιολογικούς όσο και κοινωνικούς λόγος, άνδρες και γυναίκες συχνά επηρεάζονται διαφορετικά από την ασθένεια. Αλλά μέχρι να καταλάβουμε το γιατί, εμείς θα είμαστε οι χαμένοι».
Με πληροφορίες από Guardian
σχόλια