Από το πρωί της Κυριακής, οι Τούρκοι ψηφίζουν σε ένα ιστορικής σημασίας δημοψήφισμα για μια συνταγματική αναθεώρηση, η οποία έχει στόχο την ενίσχυση των εξουσιών του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

 

Με το δημοψήφισμα οι πολίτες καλούνται να αποφασίσουν αν θα αλλάξει το πολίτευμα από κοινοβουλευτική σε προεδρική δημοκρατία, με υπερεξουσίες στον πρόεδρο.

 

Τα πρώτα από τα συνολικά 167.140 εκλογικά τμήματα άνοιξαν πριν στις 07:00, στο ανατολικό τμήμα της χώρας. Περίπου 55,3 εκατομμύρια ψηφοφόροι θα μπορούν να ψηφίζουν έως τις 16:00 (ώρα Ελλάδας) στην ανατολική Τουρκία και έως τις 17:00 (ώρα Ελλάδας) στην υπόλοιπη χώρα. Το αποτέλεσμα προαναγγέλλεται με μικρή διαφορά. 

 

Το δημοψήφισμα, το οποίο πραγματοποιείται εννιά μήνες μετά το αποτυχημένο στρατιωτικό πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου, έχει μεγάλο πολιτικό βάρος. Η κυβέρνηση επιμένει να χαρακτηρίζει τη μεταρρύθμιση του πολιτικού συστήματος εκ των ων ουκ άνευ για να διασφαλιστεί η σταθερότητα της χώρας και να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις στα πεδία της ασφάλειας και της οικονομίας. Η αντιπολίτευση καταγγέλλει από την πλευρά της την αυταρχική παρέκκλιση ενός ηγέτη τον οποίο κατηγορεί πως προσπαθεί να φιμώσει κάθε επικριτική φωνή, ειδικά μετά το αποτυχημένο στρατιωτικό πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου. 

 

Σύμφωνα με τη Deutsche Welle, οι τελευταίες δημοσκοπήσεις, που είδαν χθες το φως της δημοσιότητας, παρουσιάζουν μεγάλες αποκλίσεις. Η εταιρεία AG του Αντίλ Γκιούρ που προέβλεψε τη νίκη του κόμματος του Ερντογάν στις εκλογές τον Νοέμβριο του 2015, έδωσε 60,8% στο «ναι», έναντι 39,2% στο «όχι». Η εταιρεία Themis όμως έδειξε χθες άνοιγμα του «όχι» με 53,9%, με το «ναι» να περιορίζεται στο 46,1%.

 

 

 

Παρότι ακόμη τα κόμματα έκαναν χθες την τελευταία τους προσπάθεια να προσελκύσουν τους -πολλούς, κατά τις δημοσκοπήσεις- αναποφάσιστους, λίγο πριν κλείσει η προεκλογική εκστρατεία στις 18:00 (τοπική ώρα και ώρα Ελλάδας), ο Ερντογάν εμφανίστηκε αισιόδοξος. «Τα αποτελέσματα προμηνύονται καλά», διαβεβαίωσε. «Αλλά αυτό δεν πρέπει να μας κάνει ληθαργικούς. Ένα δυνατό "ναι" θα είναι ένα μάθημα για τη Δύση», πρόσθεσε, έπειτα από μια προεκλογική εκστρατεία κατά τη διάρκεια της οποίας καταφέρθηκε επανειλημμένα εναντίον της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

 

Ο Ερντογάν έχει διαμηνύσει ότι η υποψηφιότητα της Τουρκίας προς ένταξη στην ΕΕ, η οποία βρίσκεται σε τέλμα εδώ και χρόνια, θα μπει «στο τραπέζι» μετά το δημοψήφισμα. Έχει επίσης επαναφέρει στον δημόσιο διάλογο το ζήτημα της επαναφοράς της θανατικής ποινής, κάτι που αποτελεί κόκκινη γραμμή για τις Βρυξέλλες.

 

Για τον αρχηγό του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, η επιλογή που έχει μπροστά της η Τουρκία είναι η εξής: «θέλετε να συνεχίσετε να έχετε μια κοινοβουλευτική δημοκρατία ή να αποκτήσετε ένα σύστημα διακυβέρνησης μόνο ενός ανδρός;» είπε χθες στην τελευταία συγκέντρωση του κόμματός του κοντά στην πρωτεύουσα, παρομοιάζοντας το προεδρικό σύστημα που θέλει να εγκαθιδρυθεί το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) με ένα «τρένο χωρίς φρένα» του οποίου ο προορισμός «είναι άγνωστος».

 

Η ψηφοφορία διεξάγεται υπό καθεστώς έκτακτης ανάγκης, δηλαδή με περιορισμούς στις κινήσεις και εκδηλώσεις των πολιτών κάτι που τελικά φαίνεται να ίσχυσε κυρίως για τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Η αντιπολίτευση και μη κυβερνητικές οργανώσεις επέκριναν τις τελευταίες εβδομάδας μια εντελώς άνιση προεκλογική εκστρατεία, στην οποία το κυβερνητικό μήνυμα κυριάρχησε στους δρόμους και στα ΜΜΕ.

 

Η Τουρκία βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης από τον περασμένο Ιούλιο. Περίπου 47.000 άνθρωποι έχουν συλληφθεί και 100.000 έχουν καθαιρεθεί ή τεθεί σε διαθεσιμότητα εξαιτίας των φερόμενων σχέσεών τους με τους πραξικοπηματίες.