Υπήρχε ένας μυστικός «κώδικας» στον τρόπο που ο Κεβόρκ και ο Wemson αντάλλασσαν ματιές μέσα στη μεγάλη αίθουσα-θεατράκι των Κεντρικών Φυλακών, στη Λευκωσία, κατά τη διάρκεια του συμφώνου συμβίωσης που υπέγραψαν την Παρασκευή 10 Ιανουαρίου: ήταν εκείνο το αδιόρατο που τους έδεσε κάτω από «περίεργες» –πολύ δύσκολες– συνθήκες ζωής και που, σπάζοντας τα στερεότυπα, θέλησαν να επισφραγίσουν για πάντα – αποφασισμένοι να το «παλέψουν» ακόμη και στις μεγαλύτερες αντιξοότητες που θα συναντήσουν μετά την αποφυλάκισή τους, σε έξι μήνες.
Δεν ήταν, ωστόσο, καθόλου εύκολο να γίνει πράξη το συγκεκριμένο σύμφωνο συμβίωσης –το δεύτερο πανευρωπαϊκά, ύστερα από εκείνο του Mikhail Gallatinov και του Marc Goodwin, το 2015, στο Λονδίνο– αφού οι δυσκολίες ήταν πολλές – κυρίως γραφειοκρατικές. Χάρις, όμως, στην Άννα Αριστοτέλους, διευθύντρια του Τμήματος Φυλακών Κύπρου, στην Αθηνά Δημητρίου, αναπληρώτρια ανώτερη λειτουργό του Τμήματος Φυλακών στο νησί, στον αρχιδεσμοφύλακα Σωτήρη Δαλίτη, στη δικηγόρο Μαρία Σαββίδου, στον Κώστα Γαβριηλίδη της ΛΟΑΤ κοινότητας στην Κύπρο, αλλά και στην πρεσβεία της Βραζιλίας, όλα έγιναν εφικτά σε μία σεμνή τελετή – «πρωτότυπη» στο πλαίσιο του εξωτερικού «περιβάλλοντος», απολύτως φυσική για τους ίδιους.
Η φυλακή είναι το σπίτι μας. Αυτό νιώθουμε. Και αυτό επιδιώκουμε να γίνει όσο είμαστε μέσα εκτίοντας την ποινή μας. Πρέπει να καταφέρουμε να νιώσουμε καλά με το περιβάλλον γύρω μας – άλλωστε, δεν έχουμε άλλη επιλογή.
Ο Κεβόρκ γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Κύπρο, αν και οι γονείς του κατάγονται από τον Λίβανο και την Αρμενία. Γνωρίστηκε με τον Βραζιλιάνο Wemson μέσα στις φυλακές, πριν από πέντε χρόνια – στη διάρκεια ενός παιχνιδιού τόμπολας που διεξάγεται συχνά μεταξύ των κρατουμένων. Αργότερα, έκαναν αίτηση για να συγκατοικήσουν στο ίδιο κελί, κάτι που έγινε δεκτό από τη διεύθυνση των φυλακών πριν από ενάμιση χρόνο.
«Μας συνδέει η συντροφικότητα και η αγάπη, είμαστε μαζί "οικογένεια"!» μου λέει ο 34χρονος Κεβόρκ. Η ιστορία του είναι ιδιαίτερη: αν και είχε γίνει δεκτή η αποφυλάκισή του, λόγω αναστολής ποινής του δεκαπενταύγουστου πριν από την ολοκλήρωση της ποινής του, εντούτοις έκλεψε χρήματα από ένα εστιατόριο, αφήνοντας επίτηδες τα αποτυπώματά του, προκειμένου να τον συλλάβουν και να επιστρέψει στην φυλακή – «μόνο και μόνο για να είμαι μαζί με τον Wemson», όπως μου εξηγεί.
«Όσο ήμουν έξω, η κοινωνία δεν με δέχτηκε. Χτύπησα πολλές πόρτες. Οι γονείς μου με εγκατέλειψαν. Ενώ ένιωθα αγάπη και στοργή μέσα στις φυλακές. Γι' αυτό πήγα στον ίδιο τόπο, στο ίδιο εστιατόριο που είχα διαρρήξει και την προηγούμενη φορά, το 2018, για να τους είναι πιο εύκολο να με συλλάβουν. Τι να έκανα; Να έμενα στον δρόμο; Προτίμησα να είμαι μέσα στη φυλακή, μαζί με τον Wemson. Διότι ποτέ μου δεν κατάλαβα για ποιο λόγο θα έπρεπε να με πετάξουν στον δρόμο οι δικοί μου, λόγω της "ιδιαιτερότητάς" μου ή λόγω των κλοπών. Όλοι κάνουμε λάθη. Και έχω μετανιώσει για τα παραπτώματά μου», μου λέει τονίζοντάς μου πόσο έχουν αλλάξει πια οι συνθήκες διαβίωσης στις Κεντρικές Φυλακές της Κύπρου, από τότε που ανέλαβε τη διεύθυνσή τους η Άννα Αριστοτέλους.
«Τα πράγματα έχουν γίνει πιο ανθρώπινα πια. Η φυλακή δεν είναι η φυλακή όπως την ξέραμε παλιά ή όπως την βλέπουμε σε ταινίες – στη φυλακή σωφρονίζεσαι: μπορείς να μιλήσεις με ανθρώπους, υπάρχουν γυμναστήρια, σχολεία, άνθρωποι που συνεχίζουν τις σπουδές τους εδώ ή μαθαίνουν ξένες γλώσσες» συμπληρώνει.
«Πάντως αλλάζουν πολλά πράγματα μετά το σύμφωνο συμβίωσης που κάναμε πριν από τρεις βδομάδες περίπου: η ψυχολογία μου, το ότι δεν θα είμαι μόνος μου, το γεγονός ότι θα έχω για πάντα έναν άνθρωπο στη ζωή μου. Αυτό μου δίνει την αίσθηση της οικογένειας που δεν έχω. Έχω έναν άνθρωπο που θα με σκεφτεί, που θα μου πει μια "καλημέρα", που θα μου φέρει ένα πιάτο φαγητό όταν θα είμαι άρρωστος – πράγματα ανθρώπινα. Κι όλα αυτά, μέσα στη φυλακή» καταλήγει συγκινημένος.
Οι μέρες τους στις φυλακές είναι η δική τους «καθημερινότητα»: ξυπνάνε καθημερινά στις 7:30, πηγαίνουν στις εργασίες τους, στο σχολείο τους για να παρακολουθήσουν μαθήματα, στο γυμναστήριο των φυλακών το απόγευμα, το βράδυ θα παρακολουθήσουν τηλεόραση ή θα δουν κάποια ταινία στο DVD. «Η φυλακή είναι το σπίτι μας. Αυτό νιώθουμε. Και αυτό επιδιώκουμε να γίνει όσο είμαστε μέσα, εκτίοντας την ποινή μας. Πρέπει να καταφέρουμε να νιώσουμε καλά με το περιβάλλον γύρω μας – άλλωστε, δεν έχουμε άλλη επιλογή» μου εξηγούν και οι δύο.
Σε πέντε μήνες που θα αποφυλακιστούν θέλουν να ταξιδέψουν μαζί στην Βραζιλία, τη χώρα καταγωγής του Wemson. «Εκεί ίσως είναι καλύτερα τα πράγματα και για τους δυο μας» μου λέει ο 30χρονος Βραζιλιάνος. «Εκεί είναι η οικογένειά μου και νομίζω πως θα βοηθηθούμε».
Ο ίδιος βρέθηκε στη φυλακή το 2014, λόγω μιας υπόθεσης ναρκωτικών. Είχε συλληφθεί στο αεροδρόμιο. «Όσο ήμουν στη Βραζιλία, πολλές φορές, προκειμένου να επιβιώσω, εκδιδόμουν. Είχα φτάσει να τρώω φαγητό ακόμη και μέσα από τα σκουπίδια, κάποιες φορές. Ήμουν σε άθλια κατάσταση. Τότε ήταν που με προσέγγισαν κάποια άτομα, μου είπαν πως η γιαγιά μου –με την οποία δεν είχα επαφή, αλλά τη λυπήθηκα– είχε άμεση ανάγκη κάποια χρήματα για λόγους υγείας κι εγώ, το μόνο που θα έκανα, θα ήταν να μεταφέρω ναρκωτικά στην Κύπρο. Ήταν λάθος μου! Με συνέλαβαν στο αεροδρόμιο. Το μετάνιωσα. Αλλά ήμουν τόσο απελπισμένος... Τώρα μας περιμένουν τα αδέλφια μου στην Βραζιλία για να ξεκινήσουμε μία νέα ζωή, μαζί με τον Κεβόρκ. Θα τα καταφέρουμε!» καταλήγει.
«Σεβόμαστε πλήρως τη διαφορετικότητα, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τον σεξουαλικό προσανατολισμό του κάθε ανθρώπου. Οι αναχρονιστικές αντιλήψεις μικρού αριθμού –θέλω να πιστεύω– ανθρώπων δεν αποτελούν εμπόδιο για την ίση μεταχείριση» θα μου πει, αμέσως μετά την υπογραφή του συμφώνου συμβίωσης, η Άννα Αριστοτέλους, διευθύντρια του Τμήματος Φυλακών Κύπρου, ενώ ο αρχιδεσμοφύλακας Σωτήρης Δαλίτης, θα συμπληρώσει: «Έπρεπε να αντιμετωπίσουμε διάφορα γραφειοκρατικά προβλήματα – αρχικά με τις άδειες παραμονής, και το αρχείο πληθυσμού και μετανάστευσης. Δεν περίμενα να καθυστερήσουμε τόσο. Ακόμη και σήμερα που έγινε πια η διαδικασία και τελειώσαμε, δυσκολεύομαι να το πιστέψω. Αρκετές φορές πάντως, ζήτησα και τη βοήθεια του Κώστα Γαβριηλίδη που, με την ιδιότητά του, βοήθησε στο να ξεπεραστούν κάποια θέματα».
Από τα ηχεία ακούγονται μουσικές, οι φίλοι τους χορεύουν, νέα ζευγάρια, φιλίες και έρωτες φαίνεται να δημιουργούνται – δεν έχουν κανένα πρόβλημα να ποζάρουν όλοι μαζί στον φωτογραφικό φακό. Κόβουν την σοκολατένια τούρτα και εύχονται στα κρυφά – «για το γούρι της συμβολικής μέρας».
«Ο Κεβόρκ μου έδωσε δύναμη» θα μου πει αποχαιρετώντας με ο Wemson δύο ώρες αργότερα, πεπεισμένος πως η ζωή του –με κάτι τυπικό, αλλά ουσιαστικό για εκείνον– έχει ήδη αλλάξει. «Ο σύντροφός μου είναι ο καλύτερός μου φίλος, είναι τα πάντα μου – δεν μπορώ πια να φανταστώ τη ζωή μου χωρίς εκείνον! Είναι το άλλο μου μισό. Σιγά σιγά το όνειρό μου έγινε πραγματικότητα. Ποτέ δεν πίστευα πως θα κατάφερνα να νιώσω αληθινή αγάπη στη ζωή μου. Να, όμως, που συνέβη. Κι είμαι πολύ ευτυχισμένος γι' αυτό».
