Τα απολιθώματα ενός δεινοσαύρου που μοιάζει με πουλί στη Μοντάνα προσφέρουν στους ερευνητές μια σπάνια εικόνα της ανάπτυξης από το έμβρυο έως την ενήλικη ηλικία.
Τα οστά συμβάλλουν επίσης στην επίλυση ενός μακροχρόνιου προβλήματος στην ταξινόμηση των δεινοσαύρων.
Ο Ντέιβιντ Βαρρίκιο του Κρατικού Πανεπιστημίου της Μοντάνα και ο Χιθ Κάλντγουελ του Κρατικού Πανεπιστημίου της Βόρειας Καρολίνας μελέτησαν απολιθώματα της λεκάνης και των οπίσθιων άκρων που σχετίζονται με τον Troodon formosus. Τα ευρήματα δημοσιεύτηκαν στο PLOS One στις 9 Σεπτεμβρίου 2026.
Τι εντόπισε η έρευνα για τον δεινόσαυρο
Οι Troodon ήταν φτερωτά θηριόποδα με μακριά πόδια, μεγάλα μάτια και σχετικά μεγάλους εγκεφάλους. Απολιθώματα από την Ύστερη Κρητιδική περίοδο δείχνουν ότι αυτοί οι δεινόσαυροι ζούσαν σε διάφορες περιοχές της Βόρειας Αμερικής. Οι επιστήμονες δυσκολεύονταν εδώ και καιρό να κατανοήσουν τη βιολογία τους, καθώς τα περισσότερα γνωστά απομεινάρια είναι αποσπασματικά.
Το νέο δείγμα προέρχεται από τη δυτική Μοντάνα, από πετρώματα του σχηματισμού Two Medicine. Κατά τη διάρκεια του Campanian, περίπου 75 έως 78 εκατομμύρια χρόνια πριν, η περιοχή αποτελούσε μέρος μιας παράκτιας πεδιάδας. Τα απολιθώματα προέρχονται από διάφορα στάδια ανάπτυξης, από έμβρυα έως πλήρως ώριμα ζώα.
Συνολικά, τα απολιθώματα παρέχουν μια σχεδόν πλήρη εικόνα της ανάπτυξης της λεκάνης και των οπίσθιων άκρων του T. formosus. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ευρεία συνέπεια στο σχήμα των οστών καθ’ όλη τη διάρκεια της ανάπτυξης. Τα περισσότερα βασικά χαρακτηριστικά του σκελετού εμφανίζονται σε όλη τη σειρά, ακόμη και στα νεαρά ζώα.
Ωστόσο, παρατηρήθηκαν ορισμένες αλλαγές καθώς οι δεινόσαυροι μεγάλωναν. Η αντοχή των οστών, η υφή της επιφάνειάς τους και η συνένωση των σκελετικών τμημάτων μεταβάλλονταν σε συγκεκριμένα στάδια. Επίσης, το μηριαίο οστό γινόταν σχετικά μακρύτερο σε σύγκριση με την κνήμη στους ενήλικες. Τέτοια μοτίβα υποδηλώνουν μια σταθερή διαδικασία ανάπτυξης με περιορισμένες επιδράσεις από τις μεταβαλλόμενες συνθήκες.
Τα απολιθώματα παρουσιάζουν επίσης διακυμάνσεις μεταξύ των ενήλικων ζώων. Ορισμένα απομεινάρια υποδηλώνουν διαφορετικά μεγέθη σώματος στα ενήλικα όντα εντός του είδους. Τέτοιες διαφορές ενδέχεται να σχετίζονται με ατομικές διακυμάνσεις ή με το φύλο, αν και το δείγμα των απολιθωμάτων δεν επιλύει το ζήτημα της αιτίας.
Στο δείγμα ξεχωρίζουν τραυματισμοί στα πόδια και άλλες οστικές αλλαγές. Πολλά οστά από τα πόδια παρουσιάζουν ενδείξεις πιθανών παθολογικών προβλημάτων. Παρόμοια προβλήματα στα πόδια εμφανίζονται συχνά και σε άλλα απολιθώματα Troodon. Ο υψηλός ρυθμός αυτών των αλλαγών αποτελεί ένα ακόμη στοιχείο που υποδηλώνει συχνές κακώσεις στα πόδια εντός της ομάδας.
Η επίλυση μακροχρόνιων ερωτημάτων
Η μελέτη έχει επίσης σημασία για το όνομα «Troodon». Για δεκαετίες, ένα μόνο δόντι χρησίμευε ως τυπικό δείγμα για το Troodon formosus. Ένα τυπικό δείγμα αποτελεί το κύριο σημείο αναφοράς για το όνομα ενός είδους.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν την αντικατάσταση του δοντιού με ένα σύνολο απολιθωμάτων της λεκάνης και των οπίσθιων άκρων από νεαρά και ενήλικα ζώα. Ένα μεγαλύτερο δείγμα οστών παρέχει στους επιστήμονες περισσότερα ανατομικά χαρακτηριστικά για τη σύγκριση μελλοντικών απολιθωμάτων. Μια τέτοια αλλαγή θα μπορούσε επίσης να συμβάλει στην επίλυση μακροχρόνιων ερωτημάτων σχετικά με το αν το «Troodon» αποτελεί έγκυρο γένος.
Η προτεινόμενη ταξινομική αλλαγή εξακολουθεί να εκκρεμεί μέχρι να ληφθεί απόφαση από τη Διεθνή Επιτροπή Ζωολογικής Ονοματολογίας. Μέχρι τότε, η νέα σειρά απολιθωμάτων παρέχει μια πιο ισχυρή βάση για τη μελέτη του T. formosus.
Τα οστά προσφέρουν επίσης ένα σημείο εκκίνησης για μελλοντική έρευνα σχετικά με τον τρόπο κίνησης αυτών των δεινοσαύρων. Οι ερευνητές θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν την ανατομία της λεκάνης και των άκρων για να μελετήσουν το περπάτημα, το τρέξιμο, τους τραυματισμούς στα πόδια και τη μηχανική του σώματος. Η εκτεταμένη σειρά ανάπτυξης παρέχει στους παλαιοντολόγους μια σπάνια ευκαιρία να συσχετίσουν τη μορφή του σκελετού με την ηλικία σε έναν Troodon της Βόρειας Αμερικής.
Με πληροφορίες από PLOS One και Archaeology News Online Magazine