Το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά με σταθερό ρυθμό στην εκπόνηση των απαραίτητων μελετών για την κατασκευή του Αρχαιολογικού Μουσείου Αρχανών στην Κρήτη.
Το έργο υλοποιείται μέσω Προγραμματικής Σύμβασης Πολιτισμικής Ανάπτυξης μεταξύ του Υπουργείου Πολιτισμού, της Περιφέρειας Κρήτης και του Δήμου Αρχανών–Αστερουσίων, με την επιστημονική συνδρομή του Πολυτεχνείου Κρήτης. Ο συνολικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε 730.000 ευρώ και χρηματοδοτείται από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης και την Περιφέρεια Κρήτης.
Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, τόνισε ότι η αξιοποίηση του παλαιού βιομηχανικού κτηρίου του πρώην αγροτικού συνεταιρισμού θα δημιουργήσει έναν νέο πολιτιστικό πυρήνα για την περιοχή. Όπως ανέφερε, η μουσειολογική προσέγγιση βασίζεται στην ιδέα «Ἐν ἀρχῇ ἦν… ο Τόπος», με στόχο την ανάδειξη της σχέσης του φυσικού τοπίου με την ιστορική εξέλιξη των Αρχανών από την προϊστορία έως σήμερα.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το μουσείο θα στεγαστεί στο πρώην εμφιαλωτήριο οίνου του Συνεταιρισμού Αρχανών, σε ακίνητο συνολικής έκτασης 20.900 τ.μ. που ανήκει στον Δήμο Αρχανών–Αστερουσίων. Το κτήριο βρίσκεται εντός παραδοσιακού οικισμού και θα μετατραπεί σε σύγχρονη μουσειακή εγκατάσταση.
Το νέο μουσείο θα αναπτυχθεί σε συνολική επιφάνεια 6.330 τ.μ. και θα περιλαμβάνει μόνιμη και περιοδικές εκθέσεις, εκπαιδευτικούς χώρους, αίθουσες συνεδρίων, εργαστήρια, αποθηκευτικούς χώρους αρχαιοτήτων και υποδομές για το κοινό.
Η μόνιμη έκθεση θα καταλαμβάνει περίπου 900 τ.μ. και θα παρουσιάζει περίπου 1.000 αντικείμενα, από αγγεία και λάρνακες έως κοσμήματα και σφραγίσματα.
Η έκθεση θα οργανώνεται σε θεματικές ενότητες που αναδεικνύουν την ιστορία της περιοχής: από τη σημασία των υδάτινων πόρων και τον ρόλο της αρχαίας Αρχάνας ως διοικητικού κέντρου, έως τη νεκρόπολη, τον ιερό Γιούχτα και τις οικονομικές δραστηριότητες, με έμφαση στην αγροτική παραγωγή και το ελαιόλαδο.
Σε αρχιτεκτονικό επίπεδο, το σχέδιο προβλέπει την επανάχρηση του βιομηχανικού κελύφους με διατήρηση στοιχείων της ιστορικής του ταυτότητας και ενσωμάτωσή τους στη μουσειακή λειτουργία. Παράλληλα, θα πραγματοποιηθούν παρεμβάσεις για την ενίσχυση της λειτουργικότητας, της προσβασιμότητας και της ενεργειακής απόδοσης, καθώς και η δημιουργία εσωτερικών διαδρομών με μεταλλικές ράμπες.
Οι επεμβάσεις περιλαμβάνουν επίσης την αξιοποίηση παλαιών δεξαμενών ως εκθεσιακών στοιχείων, την αναδιαμόρφωση της στέγης για καλύτερη σύνδεση με το περιβάλλον και την ανανέωση των όψεων με σεβασμό στον βιομηχανικό χαρακτήρα του κτηρίου.