Υπέρ των προτάσεων για αλλαγή του συντάγματος της χώρας, τάχθηκαν χθες σε συμβουλευτικό δημοψήφισμα τα 2/3 των Ισλανδών. Ουσιαστικά οι κάτοικοι της Ισλανδίας, παραδίδοντας μαθήματα άμεσης δημοκρατίας με τη βοήθεια των social media, ψήφισαν για αλλαγές στο σύνταγμα τους, στον απόηχο της τραπεζικής κρίσης του 2008 και τάχθηκαν υπέρ του μεγαλύτερου κρατικού ελέγχου στους φυσικούς πόρους, όπως τα αλιεύματα και η γεωθερμική ενέργεια.
Η κατάρρευση των υπερχρεωμένων τραπεζών του νησιού οδήγησε σε αιτήματα για αλλαγή μετά από κατηγορίες για ευνοιοκρατία από την πλευρά της πολιτικής ελίτ και των επιχειρήσεων.
Το αίτημα για αλλαγή του συντάγματος βασίστηκε στην πρόταση 25 πολιτών και δέχτηκε βελτιώσεις και προτάσεις από άλλους πολίτες μέσω facebook και Twitter. Στο δημοψήφισμα του Σαββάτου τα 2/3 των πολιτών απάντησαν «ναι» στις αλλαγές με την προσέλευση στις κάλπες να καταμετράται στο 49%, ανάμεσα στους 235.000 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους της Ισλανδίας.
Το δημοψήφισμα δεν είναι δεσμευτικό, αλλά οι υποστηρικτές του υποστηρίζουν ότι θα είναι δύσκολο να το αγνοήσουν οι πολιτικοί.
"Αυτό είναι ένα πολύ σαφές μήνυμα για το κοινοβούλιο. Η πλειοψηφία των ψηφοφόρων θέλουν αλλαγές σε όλα τα θέματα σχετικά με τα οποία ρωτήθηκαν», δήλωσε στο Reuters ο Thorolfur Matthiasson, οικονομολόγος στο Πανεπιστήμιο της Ισλανδίας. Σημείωσε ότι το 80 τοις εκατό ψήφισαν ώστε να μην μπορούν να θεωρηθούν οι φυσικοί πόροι, τίποτα άλλο εκτός από εθνική περιουσία, να μην μπορούν δηλαδή να ιδιωτικοποιηθούν.
Ο έλεγχος των φυσικών πόρων του νησιού παραμένει ένα ευαίσθητο θέμα. Κινέζος μεγιστάνας που αγόρασε μεγάλες εκτάσεις γης για να τις αξιοποιήσει, μπλοκαρίστηκε από την κυβέρνηση ενώ καναδική εταιρία η οποία το 2011 προσπάθησε να ελέγξει γεωθερμική εταιρία ενέργειας, αναγκάστηκε μετά από διαμαρτυρίες με επικεφαλής την Bjork να μειώσει το μερίδιο της.
Το σχέδιο του Συντάγματος περιλαμβάνει διατάξεις που επιτρέπουν στο 10% των ψηφοφόρων να πραγματοποιήσουν τα δικά τους δημοψηφίσματα. Για να καταρτιστεί και να τεθεί σε δημοψήφισμα η πρόταση, ελήφθησαν υπόψη 3.600 σχόλια και 370 εισηγήσεις που έγιναν στην ιστοσελίδα των 25.
