Ο απερχόμενος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν επικράτησε στον χθεσινό, πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών στη Γαλλία, ακολουθούμενος από την επικεφαλής της γαλλικής ακροδεξιάς Μαρίν Λε Πεν, με την οποία θα αναμετρηθεί στον δεύτερο και καθοριστικό γύρο της 24ης Απριλίου, μάχη αναμένεται πολύ πιο αμφίρροπη από ό,τι το 2017.
Με το 97% των ψήφων καταμετρημένο, ο Μακρόν συγκεντρώνει 27,35% έναντι 23,97% της Λε Πεν. Μόλις έκλεισαν οι κάλπες, οι δύο αντίπαλοι κάλεσαν αμέσως σε συσπείρωση. Ο Μακρόν ευχαρίστησε όσους εκ των ηττημένων υποψιών κάλεσαν τους ψηφοφόρους τους να εγγυηθούν ότι η άκρα δεξιά θα ηττηθεί στον επόμενο γύρο. Η Λε Πεν κάλεσε «όλους όσοι δεν ψήφισαν» τον απερχόμενο κεντρώο φιλελεύθερο πρόεδρο να «συνταχθούν» με εκείνη.
Ο Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε έτοιμος να δημιουργήσει νέα δομή, για να συσπειρωθεί ένα «ευρύ πολιτικό κίνημα ενότητας και δράσης», ανεξαρτήτως «διαφορών».
«Ο Μακρόν πρόεδρος!», φώναζαν, ανεμίζοντας γαλλικές και ευρωπαϊκές σημαίες, κάπου χίλιοι ενθουσιώδεις υποστηρικτές του χθες βράδυ, ανακουφισμένοι από την επίδοση του προέδρου, μετρώντας «και ένα, και δύο, και πέντε χρόνια ακόμα».
Ο υποψήφιος της ριζοσπαστικής αριστεράς Ζαν-Λικ Μελανσόν ήρθε τρίτος, με ποσοστό γύρω στο 20%, όχι πολύ χαμηλότερο από αυτό της Μαρίν Λε Πεν, κατά εταιρείες ερευνών.
Ενόψει δεύτερου γύρου, οι πρώτες δημοσκοπήσεις, χθες βράδυ, φέρουν τον κ. Μακρόν να επικρατεί, είτε οριακά (51-49% κατά το IFOP-Fiducial), είτε καθαρά (54-46% σύμφωνα με το Ipsos), ωστόσο, σε κάθε περίπτωση, πολύ λιγότερο θριαμβευτικά από το 2017, όταν έλαβε πάνω από το 66% των ψήφων.
«Αυτό που κρίνεται την 24η Απριλίου είναι μια επιλογή για την κοινωνία και τον πολιτισμό», αναμετρώνται «δύο οράματα» για το «μέλλον» της χώρας, σχολίασε η Μαρίν Λε Πεν, δεσμευόμενη να «αποκαταστήσει την εθνική κυριαρχία της Γαλλίας» και να «ξαναφέρει την τάξη». «Ας μην παρασυρόμαστε, τίποτε δεν κρίθηκε», προειδοποίησε από την πλευρά του ο κ. Μακρόν, «ο διάλογος που θα κάνουμε τις επόμενες 15 ημέρες θα είναι αποφασιστικός για τη χώρα μας και την Ευρώπη».
Οι δύο αντίπαλοι έχουν μπροστά τους δυο μεγάλες προκλήσεις. Η πρώτη είναι η αποχή, που πλησίασε το 30%. Η δεύτερη είναι η προσέλκυση των ψήφων των αναποφάσιστων, την ώρα που πολλοί Γάλλοι αντιμετωπίζουν με δυσπιστία ως αγανάκτηση την πολιτική του κ. Μακρόν, για κάποιους εξ αυτών του «προέδρου των πλουσίων».
Η γαλλική αριστερά χωρίς εξαίρεση τάχθηκε εναντίον της υποψήφιας της άκρας δεξιάς, με πρώτο τον κ. Μελανσόν. «Δεν πρέπει να πάει ούτε μια ψήφος στη Μαρίν Λε Πεν», επανέλαβε τρεις φορές στους υποστηρικτές του. Κομμουνιστές, σοσιαλιστές, οικολόγοι απηύθυναν την ίδια έκκληση, ομοίως η υποψήφια της παραδοσιακής δεξιάς Βαλερί Πεκρές (4,8%), παρότι κατ’ αυτή «ο Εμανουέλ Μακρόν έπαιξε με τη φωτιά».
Θεωρητικά, οι ψηφοφόροι δύο υποψηφίων μπορούν να θεωρούνται δεξαμενή για την Μαρίν Λε Πεν, με σημαντικότερο τον Ερίκ Ζεμούρ (γύρω στο 7%). Ο ακροδεξιός υποψήφιος, που για ορισμένους αναλυτές έκανε «πιο εκλέξιμη» την κόρη του Ζαν-Μαρί Λε Πεν, κάλεσε τους υποστηρικτές του χθες «να ψηφίσουν την Μαρίν Λε Πεν». Ο δεύτερος είναι ο εθνικιστής Νικολά Ντιπόν-Ενιάν (γύρω στο 2%), που απηύθυνε την ίδια έκκληση στους οπαδούς του.
Ωστόσο, το πόσο θα εισακουστούν οι εκκλήσεις των υπολοίπων υποψηφίων που έμειναν εκτός κούρσας στους ψηφοφόρους τους να φράξουν τον δρόμο της Λε Πεν μένει να αποδειχθεί, δεδομένου ότι ο Μακρόν «δεν προκαλεί ακριβώς συμπάθεια στους υποστηρικτές της αριστεράς». Για τη Σαντρίν Ρουσό των Πρασίνων, ο πρόεδρος καλά θα έκανε «να ψάξει τους ψηφοφόρους της αριστεράς και των οικολόγων έναν προς έναν». Ο πολιτολόγος Πασκάλ Περινό υπερθεματίζει: η κυρία Λε Πεν μοιάζει ικανή να φθάσει πολύ πιο μακριά από ό,τι το 2017, επομένως ο κ. Μακρόν «πρέπει να κινητοποιηθεί για να προσελκύσει ψήφους υποστηρικτών του Ζαν-Λικ Μελανσόν», τόνισε στο τηλεοπτικό δίκτυο ARTE.
Μία επικράτηση της Μαρίν Λε Πεν θα είχε μεγάλο διεθνή αντίκτυπο -έχει παρομοιαστεί με το Brexit, ή την επικράτηση του Ντόναλντ Τραμπ το 2016 στις ΗΠΑ- με δεδομένες τις θέσεις της, τη διακηρυγμένη εχθρότητά της έναντι της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης ή την πρόθεσή της να αποσύρει τη Γαλλία από το στρατιωτικό σκέλος του NATO, για παράδειγμα. Θα ήταν διπλή «πρωτιά»: θα σηματοδοτούσε την πρώτη επικράτηση ακροδεξιάς υποψήφιας στις κάλπες και την πρώτη ανάδειξη γυναίκας στην προεδρία. Ο Λουί Αλιό του Εθνικού Συναγερμού (Rassemblement national, RN), του κόμματός της, είπε ενθουσιωδώς «ξεκινάει νέα εκλογική διαδικασία».
Στιγμή-κλειδί του επόμενου δεκαπενθημέρου προεξοφλείται πως θα είναι η παραδοσιακή τηλεμαχία των δύο υποψηφίων την 20ή Απριλίου.
Το 2017, ο κ. Μακρόν σάρωνε το γαλλικό πολιτικό σκηνικό και την αντίπαλό του (66,1% στον δεύτερο γύρο), όμως φέτος η κόρη του Ζαν-Μαρί Λε Πεν -του πρώτου υποψήφιου της άκρας δεξιάς που πέρασε στον δεύτερο γύρο προεδρικών εκλογών στη Γαλλία, το 2002- φάνηκε καλύτερα προετοιμασμένη. Επικέντρωσε την προεκλογική της εκστρατεία στην αγοραστική δύναμη και το βιοτικό επίπεδο των Γάλλων -τη βασική ανησυχία του εκλογικού σώματος, κατά τις δημοσκοπήσεις- την ώρα που ο κ. Μακρόν, σε μεγάλο βαθμό αφοσιωμένος στη διπλωματία εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία, δεν φάνηκε να δίνει την απαιτούμενη βαρύτητα στον πρώτο γύρο. Το άνετο προβάδισμά του, που έφθανε ως και τις 10 μονάδες κατά ορισμένες δημοσκοπήσεις μόλις έναν μήνα πριν από τις εκλογές, συρρικνώθηκε θεαματικά.
Για τον Αντριάν Τιερί, 23χρονο υποστηρικτή του Εμανουέλ Μακρόν, η Μαρίν Λε Πεν γύρισε όλη τη Γαλλία στην προεκλογική της εκστρατεία και απέδειξε ότι «ξέρει πώς να μιλήσει στον κόσμο για τα χειροπιαστά προβλήματά του. Τις επόμενες δύο εβδομάδες, εκείνος (ο πρόεδρος Μακρόν) θα χρειαστεί να στρέψει πιο πολύ την προσοχή του σε όσα συμβαίνουν στη Γαλλία, να κάνει διάλειμμα από τη διπλωματία».
Μόνη βεβαιότητα είναι πως η χθεσινή ψηφοφορία επιβεβαίωσε την κατάρρευση των δύο παραδοσιακών κομμάτων εξουσίας στη Γαλλία, με την κυρία Πεκρές των Ρεπουμπλικανών να μην ξεπερνά καν το 5% και την Αν Ινταλγκό, την υποψήφια των Σοσιαλιστών του πρώην προέδρου Φρανσουά Ολάντ, να καταγράφει ακόμη πιο απογοητευτική επίδοση, μένοντας κάτω από το 2% (στο 1,7%).
