Σκοπός του διαγωνισμού είναι η δημιουργία ενός μοναδικού για την Ελλάδα Μουσείου Ενάλιων Αρχαιοτήτων.
Η ανάπτυξη ενός αστικού υπαίθριου δημόσιου χώρου με ταυτότητα, μέσα στην καρδιά του λιμανιού, πυρήνα παιδείας, τέχνης και αναψυχής , σε διασύνδεση με τον αστικό ιστό και τους πολίτες. Ο διαγωνισμός για το ΣΙΛΟ, έρχεται να καλύψει ένα μεγάλο κενό στον μουσειακό χάρτη της χώρας -μιας χώρας με μοναδική σε ποσότητα και σε βάθος χρόνου ναυτική ζωή- και να παρουσιάσει στο ευρύ κοινό τμήματα της ιστορίας του εκθέτοντας ένα πλήθος σημαντικών ευρημάτων που σήμερα είτε βρίσκονται διάσπαρτα σε διάφορα μουσεία είτε έχουν αποθηκευτεί στερούμενα δυνατότητα εκθέσεως.
Οι χώροι του νέου μουσείου θα στεγαστούν σε ένα εμβληματικό βιομηχανικό κτίριο, για το λιμάνι και την πόλη του Πειραιά της δεκαετίας του '30, το οποίο μέχρι πρόσφατα λειτουργούσε σαν διαμετακομιστικός και αποθηκευτικός χώρος σιτηρών (ΣΙΛΟ).
Η άμεση γειτνίαση του κτιρίου με την θάλασσα, η ιστορία και ο ρόλος που έχει παίξει στη ζωή του λιμανιού, τα ιδιαίτερα αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά του καθιστούν το χώρο ιδανικό για την μετατροπή του σε Μουσείο Ενάλιων Αρχαιοτήτων.
Ο στόχος της ανάπλασης είναι να δώσει μια νέα ποιότητα στον δημόσιο χώρο και να αναβαθμίσει τις υπαίθριες δραστηριότητες των κατοίκων με την δημιουργία καινοτόμων χώρων και δραστηριοτήτων πολιτισμού και ψυχαγωγίας που λείπουν από το θαλάσσιο μέτωπο της πόλης.
Να αναμορφώσει την τρέχουσα αντίληψη για το λιμάνι – περιοχή αποκομμένη από την καθημερινότητα των κατοίκων – με την μετατροπή του σε ένα χώρο ελκυστικό και ιδιαίτερο, τοποθετώντας τον πολιτισμό στην καθημερινότητά του, όχι μόνο για τους μόνιμους κατοίκους της περιοχής, αλλά και για τους πολυπληθείς επισκέπτες ( απλοί τουρίστες, τουρίστες κρουαζιέρας, κάτοικοι άλλων γύρω περιοχών).
Να επιδιώξει την εφαρμογή σύγχρονων και πρωτοπόρων μεθόδων για την δημιουργία αειφόρων συνθηκών ανάπτυξης για όλη την Πολιτιστική Ακτή και να προάγει τον Πειραιά σε πρότυπο λιμάνι βιοκλιματικού σχεδιασμού.
Η περιοχή μελέτης περιλαμβάνει όλη την υπαίθρια, παραλιακή έκταση της Πολιτιστικής Ακτής νότια της λεωφόρου Κέκροπος. Εξελίσσεται σε δύο διακεκριμένες επάλληλες χρονικές φάσεις με αντίστοιχους περιορισμούς και δεδομένα, για την παράλληλη και απρόσκοπτη λειτουργία του λιμανιού, που θα παρουσιαστούν με τις αντίστοιχες μεταβατικές προτάσεις.
Η σημασία του Μουσείου σαν ένα από τα ελάχιστα παγκόσμια αντίστοιχα μονοθεματικά μουσεία και ο εξειδικευμένος χαρακτήρας του, η γειτνίαση και άμεση σχέση του κτιρίου με τον ευρύτερο υπαίθριο χώρο της Πολιτιστικής Ακτής του Ο.Λ.Π. και η θέληση για αναβάθμιση όλου αυτού του δημόσιου χώρου, οδήγησαν στην από κοινού αντιμετώπιση του Σχεδιασμού των δύο ενοτήτων –μουσείου και ευρύτερού υπαίθριου χώρου- και στην προκήρυξη ενός ενιαίου Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού Προσχεδίων.
Σύντομη περιγραφή της πρότασης
Η ανάπλαση της παράκτιας ζώνης του Λιμένα Πειραιά αποκαθιστά την αποκομμένη σχέση της πόλης με τη θάλασσα. Παραλαμβάνει χρήσεις αναψυχής και πολιτισμού με ποικίλες ποιότητες και αναφορές, αντανακλώντας στο πνεύμα του σχεδιασμού της, τη μετέωρη θέση της Ηετιώνιας ακτής μεταξύ στεριάς και νερού, αστικού και θαλασσινού τοπίου, τοπικού και υπερτοπικού χαρακτήρα. Οι ροές της πόλης έρχονται να συναντηθούν με τις ροές των θαλασσινών δρόμων που συρρέουν στο λιμάνι. Αστικά θραύσματα, πράσινο και όχθες είναι τα βασικά εργαλεία που συνθέτουν τη τυπολογία της νέας ακτής. Ο σχεδιασμός της παρέμβασης επιδιώκει να επαναπροσδιορίσει τη δραστηριότητα και κλίμακα του ανθρώπου στη συγκεκριμένη περιοχή, χωρίς να αποκρύπτει τις μεγάλες αντιθέσεις που ήδη εμπεριέχει η φυσιογνωμία του εμπορικού λιμανιού.
Το νέο Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων επανακαθορίζει και ενισχύει την αυτοσήμανσή του ιστορικού κτιρίου Σιλό ως εδραιωμένου τοπόσημου υπερτοπικού χαρακτήρα.
Σύγχρονα αρχιτεκτονικά ιδιώματα συνδιαλέγονται με την παλαιά τυπολογία, εμπλουτίζουν τη φυσιογνωμία του και αντανακλούν προς τα έξω τη νέα λειτουργία. Το αυστηρό εσωστρεφές κτίριο-μηχανή του παρελθόντος διεκδικεί την επαφή του με τον ανοιχτό χώρο, αποκαλύπτοντας κλειστές πλευρές του στη πόλη και "αδειάζοντας" ανεμπόδιστα το εσωτερικό του προς τη θάλασσα.
Το περιεχόμενο του κτιρίου παίρνει τη μορφή οργανικής φόρμας που ρέει προς τα έξω, ως υπόμνηση σκαριού πλοίου ή θαλασσινού κήτους.
Η πλαστικότητα και ο σύγχρονος χαρακτήρας της μεταλλικής αυτής μορφής αντιπαραβάλλεται διαλεκτικά με την καρτεσιανή αυστηρότητα του μονολιθικού όγκου σκυροδέματος του υφιστάμενου κτιρίου.
Το εσωτερικό της νέας φόρμας φιλοξενεί και καλύπτει με τους πλέον σύγχρονους τρόπους τελευταίας τεχνολογίας μια πλήρη περιήγηση στην ιστορία της σχέσης του ανθρώπου με τη θάλασσα στον Ελλαδικό και ευρύτερο χώρο, διατηρώντας στο τμήμα της που βρίσκεται εντός του παλαιού κτιρίου την εσωστρέφεια του βυθού και προσφέροντας σταδιακά, την οπτική του ανοιχτού ορίζοντα στο μέτωπο της προς τη θάλασσα.
Οι προσθήκες μικρότερων επιμέρους κτιριακών όγκων που εξυπηρετούν τις ιδιαίτερες υποστηρικτικές απαιτήσεις του Μουσείου, ακολουθούν διακριτικά τη μικροκλίμακα του ανθρώπου και διαμορφώνουν διαφορετικές ποιότητες υποδοχής στα μέτωπα από την πόλη, την παραλία και τις διαμορφώσεις του Πολιτιστικού πάρκου.
16.
σχόλια