Με την ΗΠΑ του Τραμπ να κάνει πλέον πίσω βήματα στο θέμα της κλιματικής προόδου και τους επιστήμονες ανά τον κόσμο να δημοσιεύουν όλο και πιο δυσοίωνες προβλέψεις για τον επιταχυνόμενο ρυθμό και τις εκτεταμένες επιπτώσεις της υπερθέρμανσης του πλανήτη, η πιθανότητα να βγούμε από την κλιματική κρίση μέσω της γεωμηχανικής εξελίσσεται σε ελκυστική επιλογή.
Η γεωμηχανική, επί της ουσίας ένα σχετικά καινούργιο περιβαλλοντικό κίνημα που αναφέρεται στην καταπολέμηση του φαινομένου του θερμοκηπίου με τεχνητά μέσα, είναι η πιο αμφιλεγόμενη από όλες τις λύσεις που προτείνονται για την κλιματική αλλαγή.
Στην πραγματικότητα, δεν πρόκειται ακριβώς για λύση, αφού επί της ουσία δεν λύνει το πρόβλημα αλλά μάλλον το καμουφλάρει, όπως ένα αντιπυρετικό που κατεβάζει μεν τη θερμοκρασία του σώματος, αλλά δεν μπορεί να καταπολεμήσει την αιτία που τον προκαλεί.
H διεξαγωγή ερευνών στον τομέα της γεωμηχανικής -και πόσο μάλλον η διεξαγωγή δοκιμών πεδίου- συναντά αντιδράσεις, με πολλούς να επισημαίνουν τους ηθικούς και φυσικούς κινδύνους που απορρέουν από τέτοια σχέδια. Παρότι οι επικρίσεις δεν έχουν κοπάσει, οι επιστήμονες αποφάσισαν να προχωρήσουν στην υλοποίηση του μεγαλύτερου προγράμματος γεωμηχανικής που έχει εφαρμοστεί ποτέ.
Στις 15 Απριλίου, το μεγαλύτερο πρόγραμμα γεωμηχανικής στην ιστορία του πλανήτη ξεκίνησε επίσημα στο πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ.
Το πρόγραμμα, προϋπολογισμού περίπου 15 εκατομμυρίων δολαρίων, θα περιλαμβάνει μια δοκιμαστική φάση κατά τη διάρκεια της οποίας οι επιστήμονες θα ψεκάσουν μικροσκοπικά, αντανακλαστικά σωματίδια σε ύψος άνω των 7 μιλίων πάνω από την έρημο της Αριζόνα, προκειμένου να δοκιμάσουν την αποτελεσματικότητα μιας από τις πιο γνωστές μεθόδους γεωμηχανικής, τη διαχείριση της ηλιακής ακτινοβολίας.
Οι επιστήμονες ευελπιστούν ότι τα σωματίδια αυτά θα εμποδίσουν την εισχώρηση μέρους της ηλιακής ακτινοβολίας στην ατμόσφαιρα της Γης, βοηθώντας έτσι στη συνολική μείωση της θερμοκρασίας του πλανήτη. Αυτό θα είναι το πρώτο πραγματικό τεστ τέτοιου είδους που έχει γίνει ποτέ.
Και μπορεί, σύμφωνα με το Mashable, η διαχείριση της ηλιακής ακτινοβολίας με μικροσκοπικά αντανακλαστικά σωματίδια να μοιάζει βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας, δεν πρόκειται, ωστόσο για σύγχρονη εφεύρεση. Τα ηφαίστεια, για παράδειγμα, κάνουν το ίδιο πράγμα εδώ και χιλιάδες χρόνια εξάγοντας τεράστιες ποσότητες αερίων και σωματιδίων στην ατμόσφαιρα, μπλοκάροντας τον ήλιο και καθηλώνοντας τις θερμοκρασίες του πλανήτη για χρόνια μετά από μια μεγάλη έκρηξη.
Το πιο πρόσφατο παράδειγμα ήταν η έκρηξη του ηφαιστείου Πινατούμπο στις Φιλιππίνες το 1991. Περίπου 20 εκατομμύρια τόνοι διοξειδίου του θείου που εκλύθηκαν στην ατμόσφαιρα, δημιούργησαν μια ομπρέλα γύρω από τον πλανήτη που αντανακλούσε μέρος τη θερμότητας του ήλιου προς το διάστημα. Το αποτέλεσμα ήταν η θερμοκρασία της Γης να μειωθεί κατά μισό βαθμό, καθυστερώντας για έναν περίπου χρόνο τις επιπτώσεις από την υπερθέρμανση του πλανήτη.
Τώρα, το κατά πόσο είναι λογικό οι επιστήμονες να θέλουν να μιμηθούν την συμπεριφορά των ηφαιστείων είναι μεγάλο θέμα συζήτησης.
Εκτός από τις δοκιμές πεδίου, το πρόγραμμα του Χάρβαρντ, στους χρηματοδότες του οποίου συμπεριλαμβάνεται ο ιδρυτής της Microsoft Μπιλ Γκέιτς, θα κληθεί, επίσης, να αντιμετωπίσει σημαντικά ηθικά, νομικά και γραφειοκρατικά προβλήματα γύρω από τα θέματα της γεωμηχανικής.
Για παράδειγμα: Εάν μια χώρα χρηματοδοτήσει προγράμματα γεωμηχανικής και αλλάξει ακούσια τις καιρικές συνθήκες ενός άλλου κράτους, προκαλώντας ξηρασία ή ακόμη και έναν λοιμό, θα πρέπει η πρώτη χώρα να θεωρείται υπεύθυνη;
Ο Gernot Wagner, εκτελεστικός διευθυντής του προγράμματος του Χάρβαρντ και οικονομολόγος, λέει ότι η ηλιακή γεωμηχανική θα πρέπει να θεωρείται ως ένα ακόμη στοιχείο σε ένα ευρύτερο φάσμα λύσεων για το κλίμα.
«Λαμβάνω τους δισταγμούς πολλών περιβαλλοντολόγων όταν ακούνε πρώτη φορά για την ηλιακή γεωμηχανική», δήλωσε.
«Δεν μου αρέσει το γεγονός ότι κάθομαι εδώ και μιλάω για τη γεωμηχανική. Με τρομάζει, αλλά η αδιάκοπη υπερθέρμανση του πλανήτη με τρομάζει ακόμα περισσότερο », εξήγησε.
Οι προβλέψεις για το κλίμα δείχνουν ότι ακόμη και με μεγάλες μειώσεις στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, οι μέσες παγκόσμιες θερμοκρασίες θα σκαρφαλώσουν κατά 2 βαθμούς κελσίου ή 3,6 βαθμούς Φαρενάιτ πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα μέχρι το 2100. «Η ηλιακή γεωμηχανική», υποστήριξε ο Wanger «μπορεί να περιορίσει την αύξηση της θερμοκρασίας».
Αναφερόμενος στους φόβους γύρω από την γεωμηχανική καθώς και στις ανησυχίες γύρω από τους «ηθικούς κινδύνους» τους αποκάλεσε κατανοητούς.
«Είναι υγιές να φοβάσαι την τεχνολογία», τόνισε. Ένας από τους φόβους είναι πως οι διαμορφωτές της πολιτικής γύρω από το κλίμα θα αντιμετωπίσουν την γεωτεχνική ως μία τεχνική, φτηνή λύση εν συγκρίσει με τον επαναπρογραμματισμό ολόκληρης της οικονομίας ώστε να μην εξαρτάται π.χ. από τα ορυκτά καύσιμα.
Αξίζει, επίσης, να σημειωθεί, ότι αναφορικά με τις ανησυχίες γύρω από τις μεθόδους της γεωμηχανικής, η Διάσκεψη του ΟΗΕ για την Βιοποικιλότητα υιοθέτησε ορισμένες μη δεσμευτικές αποφάσεις που απαγορεύουν την πραγματοποίηση πειραμάτων γεωμηχανικής σε μεγάλα οικοσυστήματα. Επειδή όμως οι αποφάσεις αυτές δεν πέρασαν στις εθνικές νομοθεσίες των χωρών μελών πρακτικά δεν υπάρχει κανένας περιορισμός σε επιστήμονες ή επιχειρηματίες που προσπαθούν να παίξουν με το κλίμα του πλανήτη.
Με πληροφορίες από Mashable
