Η ψωριασική αρθρίτιδα είναι μια επώδυνη φλεγμονώδης αυτοάνοση νόσος που παρουσιάζει ετερογένεια και εμφανίζεται με πολλές μορφές, όπως μονοαρθρίτιδα, ασύμμετρη ολιγαρθρίτιδα ή συμμετρική πολυαρθρίτιδα. Η αιτιολογία της δεν είναι γνωστή, ενώ γενετικοί, περιβαλλοντικοί και ανοσολογικοί παράγοντες έχουν ενοχοποιηθεί. Η ψωρίαση συνήθως προηγείται της αρθρίτιδας κατά πολλά έτη στο 70% των ασθενών, στο 15% εμφανίζεται ταυτόχρονα, ενώ στο 10% προηγείται η αρθρίτιδα. Το 10-30% των ασθενών με ψωρίαση θα αναπτύξει αρθρίτιδα, η οποία συνήθως εμφανίζεται στην ηλικία των 30-55 ετών (ο επιπολασμός της νόσου ανέρχεται στο επίπεδο του 0,17% των ενηλίκων). Κύρια συμπτώματα της νόσου είναι ο πόνος και η δυσκαμψία σε μικρές και μεγάλες αρθρώσεις, η οσφυαλγία, η ψωρίαση δέρματος και ονύχων, το πρήξιμο στα δάχτυλα χεριών και ποδιών και το επώδυνο οίδημα τενόντων, ενώ μπορεί να προσβληθούν κι άλλα όργανα, όπως το μάτι.
Τα άτομα με πιο σοβαρές μορφές ψωριασικής αρθρίτιδας έχουν συντομότερο προσδόκιμο επιβίωσης, καθώς διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών επεισοδίων, οφθαλμικής φλεγμονής, υψηλής αρτηριακής πίεσης, παχυσαρκίας και διαβήτη.
Η ψωριασική αρθρίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμες βλάβες των αρθρώσεων και να προκαλέσει αναπηρία. Τα συμπτώματα και η βλάβη που προκαλούνται είναι εξουθενωτικά και οδηγούν σε μείωση της λειτουργικότητας, αύξηση της θνησιμότητας, ενώ επηρεάζει και την κοινωνικότητα του ασθενή. Σχεδόν τα 2/3 των πασχόντων δεν είναι σε θέση να παραμείνουν σωματικά δραστήρια και το 47% διαπιστώνει ότι μειώνεται η ικανότητά του για εργασία. Η μείωση στην παραγωγικότητα και στη λειτουργικότητα είναι παρόμοια με εκείνη στους ασθενείς που πάσχουν από καρκίνο, καρδιακή νόσο και διαβήτη. Επειδή οι ασθενείς δεν μπορούν να αναλάβουν πλέον αποτελεσματικά καθημερινές δραστηριότητες, πολλοί βιώνουν αισθήματα κατάθλιψης, άγχους και κοινωνικής απομόνωσης. Η ποιότητα ζωής στα άτομα με ψωριασική αρθρίτιδα είναι σημαντικά χαμηλότερη απ' ό,τι σε άλλες παθήσεις, καθώς η κατάστασή τους συχνά επιδεινώνεται από τις αρνητικές επιδράσεις της ψωρίασης. Τα άτομα με πιο σοβαρές μορφές ψωριασικής αρθρίτιδας έχουν συντομότερο προσδόκιμο επιβίωσης, καθώς διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών επεισοδίων, οφθαλμικής φλεγμονής, υψηλής αρτηριακής πίεσης, παχυσαρκίας και διαβήτη. Λόγω των υψηλών επιπέδων αναπηρίας και του μειωμένου προσδόκιμου επιβίωσης, η ψωριασική αρθρίτιδα δεν επηρεάζει μόνο τους πάσχοντες και τις οικογένειές τους αλλά αποτελεί και μια σημαντική οικονομική επιβάρυνση για την κοινωνία.
Ακρογωνιαίος λίθος της αποτελεσματικής θεραπείας είναι η έγκαιρη διάγνωση. Για την ψωριασική αρθρίτιδα μπορεί να μην υπάρχει πλήρης ίαση, αλλά υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπείες που προσφέρουν αναστολή της εξέλιξης της νόσου και ποιότητα ζωής. Περίπου οι μισές περιπτώσεις θεραπεύονται με τα λεγόμενα παραδοσιακά (ή συμβατικά) συνθετικά φάρμακα (όπως η μεθοτρεξάτη) και οι υπόλοιπες με τα πιο σύγχρονα, που περιλαμβάνουν τους βιολογικούς παράγοντες ή τα λεγόμενα στοχευμένα συνθετικά φάρμακα. Τα φάρμακα αυτά είναι ασφαλή και θεραπεύουν εκατομμύρια ασθενών με ψωριασική ή άλλες αυτοάνοσες αρθρίτιδες σε όλο τον κόσμο. Όταν χρειάζεται, οι ασθενείς θα πρέπει να παραπέμπονται για φυσιοθεραπεία, εργασιοθεραπεία και ψυχολογική υποστήριξη.
*Ρευματολόγο, Επιμελήτρια Α' ΕΣΥ στην Πανεπιστημιακή Κλινική Παθολογικής Φυσιολογίας του ΠΓΝ Αθηνών «Λαϊκό»
