ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΜΙΑ επικρατούσα εκδοχή, η φετινή χρονιά σηματοδοτεί την 50ή επέτειο από τη γέννηση του hip-hop, όταν σ’ ένα καλοκαιρινό house party στο Μπρονξ της Νέας Υόρκης τον Αύγουστο του 1973 ο DJ Kool Herc επέδειξε για πρώτη φορά ενώπιον του κοινού τις αλχημείες του στα πλατό. Μισό αιώνα αργότερα, η επέτειος εορτάζεται με μια σειρά από εκδόσεις, παραστάσεις και ποικίλα ντοκιμαντέρ.
Μια τέτοια παραγωγή είναι και το Ladies First: A Story of Women In Hip-Hop, ένα ντοκιμαντέρ του Netflix απλωμένο σε τέσσερα 45λεπτα επεισόδια που έχει ως στόχο να επιβεβαιώσει και να κατοχυρώσει πέρα από κάθε αμφισβήτηση τη σημασία των γυναικών MCs, DJs και παραγωγών στο είδος, καθώς και των γυναικών που εργάστηκαν στο παρασκήνιο, ως δημιουργοί, δημοσιογράφοι ή εκπρόσωποι δισκογραφικών εταιρειών.
Ο τίτλος της σειράς (Ladies First) προέρχεται από το ομώνυμο κομμάτι του 1989 που είχε προκύψει από τη συνεργασία δύο φοβερών κυριών της «παλιάς σχολής» hip-hop, της Queen Latifah και της Monie Love,
Ο τίτλος της σειράς (Ladies First) προέρχεται από το ομώνυμο κομμάτι του 1989 που είχε προκύψει από τη συνεργασία δύο φοβερών κυριών της «παλιάς σχολής» hip-hop, της Queen Latifah και της Monie Love, οι οποίες εμφανίζονται ως «ομιλούσες κεφαλές» στο ντοκιμαντέρ, μεταξύ διάφορων άλλων γυναικών – από τη Roxanne Shanté στη δεκαετία του ’70, την MC Lyte και τις Salt-N-Pepa στα ‘80s μέχρι σύγχρονες σταρ του είδους όπως η Kash Doll, η Latto, η Saweetie και η Cardi B – που άφησαν και αφήνουν έντονο το αποτύπωμά τους σε ένα είδος που είχε κι αυτό το μερίδιό του στον σεξισμό και τον μισογυνισμό που χαρακτήριζε την μουσική βιομηχανία.
Εντύπωση πάντως προκαλεί η απουσία (ποιος ξέρει για ποιον λόγο ακριβώς) από την αφήγηση της πιο γνωστής ίσως σύγχρονης ράπερ, της Nicki Minaj, ενώ απούσες επίσης είναι επιφανείς σταρ του παρελθόντος όπως η Missy Elliott και η Lauryn Hill.
«Σύμφωνα με την παραδοσιακή ιστορική καταγραφή του είδους, οι γυναίκες αντιμετωπίζονται ως εκείνες οι εξαιρέσεις που τα κατάφεραν παρά τις αντιξοότητες μέσα σ’ έναν ανδροκρατούμενο χώρο», λέει στο πρώτο επεισόδιο η δρ. Joan Morgan, συγγραφέας και διευθύντρια προγράμματος του Center for Black Visual Culture Κέντρου του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης (NYU).
Το Ladies First όμως δείχνει μέσω εντυπωσιακού αρχειακού υλικού και μαρτυριών ότι οι γυναίκες ήταν εκεί από την αρχή, «ζούσαν και ανέπνεαν την κουλτούρα», όπως λέει η Morgan, τόσο επί σκηνής όσο και στο παρασκήνιο.
«Ξαφνικά, όλες οι δυνατότητες για τις Μαύρες γυναίκες αυτήν τη στιγμή διευρύνονται», εξηγεί στο ντοκιμαντέρ η συγγραφέας Brittney Cooper. «Το hip-hop είναι ένα κρίσιμο κομμάτι αυτής της συζήτησης. Αν είσαι εκεί έξω και κάνεις μουσική, αυτό πυροδοτεί νέες αφηγήσεις για το ποιες μπορούν να είναι οι Μαύρες γυναίκες στο σύγχρονο περιβάλλον».
Ladies First A Story of Women in Hip Hop Official Trailer Netflix [2023]
