Δύο εβδομάδες στην απομακρυσμένη Ικαρία

Δύο εβδομάδες στην απομακρυσμένη Ικαρία Facebook Twitter
"Festival-goers dance during the Feast of Our Lady at Lagada, Ikaria. (Photo: Spyros Staveris/)"
4

 

Της Anna Hestler, από την Washington Post

Απόδοση για το LIFO.gr: Λένα Φουτσιτζή

Σε ένα μίνι μάρκετ της Ικαρίας, μελετώ τις ετικέτες διάφορων προϊόντων, προσπαθώντας να αποκρυπτογραφήσω το νόημά τους. Έχουν περάσει τρεις μέρες από τότες που άφησα πίσω τον Έλληνα άντρα μου στη Νέα Υόρκη και έπεσα με τα μούτρα σε ένα τοπικό φροντιστήριο γλώσσας. Νιώθω λίγο έξω από τα νερά μου. Όμως τότε εμφανίζεται μια ηλικιωμένη γυναίκα και με σώζει, εξηγώντας μου τι είναι αυτά που κοιτάω. Μετά από μια σύντομη αλλά και ενδιαφέρουσα συνομιλία στα ελληνικά, φεύγω με μια σακούλα με λαχανικά – και με μια συνταγή της νέας μου φίλης για φάβα. Αρχίζω να νιώθω σαν στο σπίτι μου.

Μήνες πριν, όταν ανακοίνωσα στους Έλληνες συγγενείς μου ότι θα πήγαινα στην Ικαρία για μαθήματα γλώσσας δύο εβδομάδων, προκλήθηκε μεγάλη αναταραχή.

Ο κουνιάδος μου πετάχτηκε από την καρέκλα, άρπαξε έναν χάρτη και έδειξε με το δάχτυλό του μια μικρή μάζα γης στο ανατολικό Αιγαίο. «Είναι απομακρυσμένα», είπε.

Η πεθερά μου αγανάκτησε. «Δεν είναι και οι καλύτερες παραλίες», αναφώνησε. «Και οι συνήθειές τους είναι παράξενες».

Ο πεθερός μου είχε τον τελευταίο λόγο: «Α, αλλά όταν φτάσει, δε θα θέλει να φύγει».

Πόσο δίκιο είχε. Αυτό το νησί που πήρε το όνομά του από τον Ίκαρο της μυθολογίας, ο οποίος πέταξε υπερβολικά κοντά στον ήλιο, με αποτέλεσμα να λιώσουν τα φτερά του, φτιαγμένα από κερί, και να καταποντιστεί στη θάλασσα, κατάφερε να με γοητεύσει.

Ένα απομακρυσμένο νησί

Το άγριο τοπίο και η έλλειψη φυσικών λιμανιών είχε κάποτε απομονώσει την Ικαρία από το υπόλοιπο της Ελλάδα, μου είπε ο πεθερός μου. «Γι' αυτό οι κάτοικοι έγιναν ανθεκτικοί και αυτάρκεις. Εγκαταστάθηκαν βαθιά στα βουνά και έκρυβαν τα σπίτια τους, τα οποία ήταν κατασκευασμένα από φυσικά υλικά, προκειμένου να προστατευθούν από τους πειρατές του Αιγαίου», πρόσθεσε. Αυτές οι συνθήκες δημιούργησαν έναν απομονωμένο πληθυσμό με ισχυρή αίσθηση της κοινότητας, καθώς και ισχυρές οικογενειακές αξίες και παραδόσεις.

Η Ικαρία έγινε μέρος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας τον 16ο αιώνα και παρέμεινε μέχρι τις 17 Ιουλίου 1912, όταν οι κάτοικοι έδιωξαν τους Οθωμανούς και δημιούργησαν ένα βραχύβιο ανεξάρτητο κράτος. Μετά την ένταξη του νησιού στην Ελλάδα, που έγινε μήνες αργότερα, ο τόπος χρησιμοποιήθηκε από τις επόμενες κυβερνήσεις ως χωματερή για πολιτικούς αντιφρονούντες. Κατά τη διάρκεια του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου (1946-49), χιλιάδες κομμουνιστές εξορίστηκαν στην Ικαρία. Το νησί είναι γνωστό για τις αριστερές πεποιθήσεις και για το ανεξάρτητο πνεύμα του μέχρι σήμερα.

Είναι επίσης γνωστό για την ασυνήθιστα μεγάλη διάρκεια ζωής των κατοίκων του, ένα γεγονός που έχει τραβήξει την προσοχή των ερευνητών και εμφανίζεται στη δεύτερη έκδοση του βιβλίου του εξερευνητή του National Geographic, Dan Buettner, "The Blue Zones", το οποίο περιγράφει κοινότητες με μακροζωία σε όλον τον κόσμο.

Προσθέστε σε όλα αυτά και το γεγονός ότι λέγεται ότι είναι η γενέτειρα του Διονύσου, του Θεού του κρασιού, και τη φήμη ότι παράγει ακόμα δυνατά κόκκινα κρασιά. «Προσοχή στο τοπικό κρασί», με προειδοποίησε ο πεθερός μου.

Οι έλληνες Θεοί έκαναν το θαύμα τους.

Στην πτήση προς Ικαρία, οπλισμένη με ένα βιβλίο με τις βασικές εκφράσεις στα ελληνικά, κάθομαι δίπλα στη Loles, μια κοινωνική Ισπανίδα που κατευθύνεται επίσης στο φροντιστήριο ελληνικών στην Ικαρία. Συζητάμε στα ελληνικά. Ξέρω τα βασικά της γλώσσας, αλλά καταλαβαίνω ότι αυτή είναι η τέταρτη επίσκεψη της Loles. Τα βρίσκουμε αμέσως και συζητάμε σε όλη τη διάρκεια της πτήσης. Οι έλληνες Θεοί έκαναν το θαύμα τους.

Στο μικροσκοπικό αεροδρόμιο της Ικαρίας με συναντά ένας άντρας με πλατύ χαμόγελο και ατίθασες μπούκλες. Μου δίνει κλειδιά και με οδηγεί σε ένα ταλαιπωρημένο Chevy. Όταν τον ρωτάω σχετικά με το συμβόλαιο ενοικίασης αυτοκινήτου, σηκώνει τους ώμους. «Το γραφείο είναι κλειστό τις Κυριακές», λέει. «Πέρνα όποτε έχεις χρόνο».

Η Loles με διαβεβαιώνει ότι αυτός είναι ο τρόπος της Ικαρίας για να γίνονται δουλειές. Τα χέρια μου πιάνουν το τιμόνι οδηγώντας για μια ώρα, διασχίζοντας τα βουνά, κατεβαίνοντας πευκόφυτες πλαγιές μέσα από στροφές-φουρκέτες. Το τοπίο είναι ανεμοδαρμένο και άγριο μέχρι που φτάνουμε στον προορισμό μας, στην Αρεθούσα. Πρόκειται για ένα μαγικό σημείο με φόντο το βουνό και θέα προς τη θάλασσα. Ο αέρας μυρίζει άγρια ρίγανη και ο μόνος ήχος είναι οι καμπάνες από τις κατσίκες.

Την επόμενη μέρα ξυπνάω πριν από την ανατολή του ήλιου. Την ώρα που εκτελώ τους χαρετισμούς στον ήλιο στην ταράτσα που είναι ντυμένη με βουκαμβίλιες, ο ήλιος κρυφοκοιτάζει από το βουνό. Μέχρι τις 7 έχει φωτίσει το τοπίο με τη χρυσή του λάμψη. Οδηγώντας στο βουνό, προσπερνώ κατσίκες που αναζητούν τροφή και μια εύθυμη ηλικιωμένη γυναίκα που μαζεύει κλαδιά από την άκρη του δρόμου. Μου κάνει νόημα να σταματήσω. «Καλημέρα παιδί μου», μου λέει. «Πού πας;» Όταν της εξηγώ στα σπαστά μου ελληνικά, χαμογελάει. «Η θάλασσα είναι πολύ όμορφη σήμερα».

*Ολόκληρο το περίφημο φωτορεπορτάζ του Σπύρου Στάβερη από την Ικαρία >> εδώ

Αρχείο
4

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Μετά την πανδημία του κορωνοϊού, η ανισότητα θα αυξηθεί»

Σωτήρης Ντάλης / «Μετά την πανδημία του κορωνοϊού, η ανισότητα θα αυξηθεί»

Ο αναπληρωτής καθηγητής στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου και επικεφαλής της Μονάδας Έρευνας για την Ευρωπαϊκή και Διεθνή Πολιτική σχολιάζει τον αντίκτυπο της πανδημίας και της εκλογής Μπάιντεν στην Ευρώπη.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Επί Τραμπ οι μειοψηφίες κατέστησαν πλειοψηφίες»

Σωτήριος Σέρμπος / «Επί Τραμπ οι μειοψηφίες κατέστησαν πλειοψηφίες»

Τι σηματοδοτεί η εποχή Μπάιντεν και τι αφήνει πίσω του ο απερχόμενος Πρόεδρος; Απαντά στη LiFO ο Σωτήριος Σέρμπος, αναπληρωτής καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής στο Δημοκρίτειο Παν/μιο Θράκης και Ερευνητής στο ΕΛΙΑΜΕΠ.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Θεοκλής Ζαούτης: «Είναι αρκετά πιθανόν να έχουμε τρίτο κύμα πανδημίας»

Ελλάδα / Θεοκλής Ζαούτης: «Είναι αρκετά πιθανόν να έχουμε τρίτο κύμα πανδημίας»

Ο καθηγητής Παιδιατρικής και Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια και μέλος της Επιτροπής των Λοιμωξιολόγων του υπουργείου Υγείας μιλά για τα τελευταία δεδομένα της πανδημίας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ο γυμνός βασιλιάς, το Καπιτώλιο και η επόμενη μέρα

Νικόλας Σεβαστάκης / Ο γυμνός βασιλιάς, το Καπιτώλιο και η επόμενη μέρα

Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι ένας Γουίλι Σταρκ της εποχής μας. Υπάρχει κάτι σημαντικό που χωρίζει τη λαϊκιστική φαντασία των χρόνων του Μεσοπολέμου –όπως την αναπλάθει το μυθιστόρημα του Γουόρεν– από τα πλήθη που είδαμε να βγαίνουν από τα μεσαιωνικά σπήλαια των social media για να ορμήσουν προς το Καπιτώλιο.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Ευάγγελος Μανωλόπουλος: «Να μάθουμε να ζούμε με τις μάσκες, γιατί θα αργήσουμε να τις βγάλουμε»

Ελλάδα / Ευάγγελος Μανωλόπουλος: «Να μάθουμε να ζούμε με τις μάσκες, γιατί θα αργήσουμε να τις βγάλουμε»

Ο καθηγητής Φαρμακολογίας, Φαρμακογονιδιωματικής και Ιατρικής Ακριβείας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Φαρμακολογίας, Ευάγγελος Μανωλόπουλος, μιλά στη LiFO για τα εμβόλια και τις φαρμακευτικές αγωγές που εξετάζονται. Απαντά για το δεύτερο κύμα της πανδημίας, εξηγεί ποια είναι η αλήθεια για τις ΜΕΘ, πότε θα αποχωριστούμε τις μάσκες αλλά και πότε προβλέπεται η επάνοδος στην κανονικότητα.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Γιατί η ασφάλεια του εμβολίου είναι υψηλού βαθμού; Ο καθηγητής της Οξφόρδης Πέτρος Λιγοξυγκάκης εξηγεί

Τech & Science / Γιατί η ασφάλεια του εμβολίου είναι υψηλού βαθμού; Ο καθηγητής της Οξφόρδης Πέτρος Λιγοξυγκάκης εξηγεί

Τι θα σημάνει η γενική χρήση των εμβολίων; Θα εφαρμοστούν νέοι κανόνες σχετικά με τον εμβολιασμό; Πότε προσδιορίζεται η έναρξή του; Και τι γίνεται με τους αρνητές;
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Η ενδοχώρα της άρνησης και το εμβόλιο

Νικόλας Σεβαστάκης / Η ενδοχώρα της άρνησης και το εμβόλιο

Η όποια στρατηγική για τον εμβολιασμό χρειάζεται να είναι σκληρή με τον νεοφασισμό των fake news και της ωμής παραπλάνησης. Την ίδια στιγμή, όμως, πρέπει να εντάξει τις ανησυχίες, τις αντιρρήσεις και τις δεύτερες σκέψεις πολλών ανθρώπων.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Ευάγγελος Καϊμακάμης: «Έχουν πεθάνει πολλοί σαραντάρηδες στα χέρια μας χωρίς προβλήματα υγείας»

Ελλάδα / Ευάγγελος Καϊμακάμης: «Έχουν πεθάνει πολλοί σαραντάρηδες στα χέρια μας χωρίς προβλήματα υγείας»

Ο πνευμονολόγος-εντατικολόγος στο νοσοκομείο Παπανικολάου μιλά για την κατάσταση που επικρατεί σήμερα στις ΜΕΘ και τις μελλοντικές ανησυχίες του σχετικά με την πανδημία.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Θεόδωρος Βασιλακόπουλος: «Ακόμη κι αν είχαμε 10.000 κλίνες ΜΕΘ, αν γέμιζαν όλες, θα θρηνούσαμε 4.000 θανάτους»

Ελλάδα / Θεόδωρος Βασιλακόπουλος: «Ακόμη κι αν είχαμε 10.000 κλίνες ΜΕΘ, αν γέμιζαν όλες, θα θρηνούσαμε 4.000 θανάτους»

Ο καθηγητής Πνευμονολογίας-Εντατικής Θεραπείας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών σχολιάζει όλες τις τελευταίες εξελίξεις στο μέτωπο της πανδημίας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ

σχόλια

4 σχόλια
> In the days that follow, I never pass a soul who doesn’t acknowledge me with a wave and a smile or a few kind words. > Ikaria turns out to be the perfect place to combine a vacation with education, because the locals are open-hearted and patient.> “We’re not rich in Ikaria, but we have time for family and friends; we share our happiness and our hardship.” I’m struck by the strong sense of community in Ikaria.> They speak slowly and don’t seem to mind my limited Greek.> the Ikarians are renowned for their odd timekeeping. I don’t need a watch here, because nobody’s in a hurry and there’s no pressure for punctuality. Everything happens in its own time.> It’s also acceptable to disappear for several hours in the afternoon for a siesta — everyone does it. This custom is taken to the extreme in the village of Christos Raches, where residents come to life after sunset and stores stay open well into the early-morning hours. Until recently, the baker left loaves of bread and an honesty box in the bakery so that he could snooze uninterrupted.> There’s nothing like Ikaria’s panygiria, religious festivals that occur almost daily between May and October in villages across the island. These are exhilarating occasions where you leave your inhibitions at home and dance all night.> I came to learn a language and I’ve discovered a way of life. When I return home, I vow, I’ll make more time for the people who cross my path.
> a local language immersion courseΜάλλον εννοεί «total immersion», δηλαδή χρήση μόνο των Ελληνικών και καμιάς άλλης γλώσσας.> I’m feeling a tad out of my depth. But then an elderly lady comes to my rescue, explaining what it is that I’m looking at. After a brief but challenging exchange in Greek, I leave with a bag of groceries — and my new friend’s recipe for fava, a split-pea puree. I’m beginning to feel at home.Αυτό μ' αρέσει στους Έλληνες!> “They settled deep in the mountains and hid their homes by constructing them from natural materials to protect themselves from Aegean pirates,” he added.Και απ' τους πειρατές και απ' τους φορατζήδες.> We chat in Greek. My grasp of the language is only basic, but I manage to catch that this is Loles’s fourth visit to the school. We hit it off and chatter for the rest of the flight. The Greek gods are at work.Ακριβώς αυτό είναι το είδος τουρισμού που πρέπει ν' αναπτύξει η Ελλάδα!> I perform sun salutationsΑυτό είναι μια άσκηση γιόγκα [Surya Namaskara](http://bit.ly/YWKF5i). Λέγεται και στα Ελληνικά «χαιρετισμός προς τον ήλιο»;Μόνο το μισό άρθρο μεταφράστηκε στα Ελληνικά, γι' αυτό και τελειώνει κάπως απότομα. Το υπόλοιπο εδώ: [page 2](http://bit.ly/14Vsopl).