ADVERTORIAL
Mε αφορμή την παγκόσμια ημέρα περιβάλλοντος, ο δημόσιος διάλογος γύρω από το περιβάλλον γεμίζει συχνά με έννοιες όπως «στόχοι», «δεσμεύσεις» και «μελλοντικά ορόσημα». Ωστόσο, η πραγματική αξία δεν βρίσκεται στις εξαγγελίες αλλά στις πράξεις που ήδη διαμορφώνουν το σήμερα. Στις πρωτοβουλίες που δεν περιμένουν το μέλλον για να φέρουν αλλαγή αλλά το χτίζουν από τώρα.
Σε μια εποχή που η κλιματική κρίση μετατρέπει την απανθρακοποίηση από στόχο σε αναγκαιότητα, η πρόκληση δεν αφορά μόνο την παραγωγή «καθαρής» ενέργειας αλλά και το τι γίνεται με τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα που εξακολουθούν να παράγονται από βιομηχανικούς κλάδους οι οποίοι δύσκολα μπορούν να μηδενίσουν το ανθρακικό τους αποτύπωμα.
Ακριβώς εδώ έρχεται η τεχνολογία Carbon Capture & Storage, γνωστή ως CCS. Δηλαδή, η δέσμευση και η μόνιμη αποθήκευση CO2 βαθιά στο υπέδαφος, ώστε να μην καταλήγει στην ατμόσφαιρα.
Η EnEarth, θυγατρική της Energean, επενδύει στρατηγικά σε αυτή την κατεύθυνση μέσα από το έργο Prinos CO2, μια από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα στην Ευρώπη και την πρώτη στη Νότια Ευρώπη που λαμβάνει άδεια αποθήκευσης σύμφωνα με την ευρωπαϊκή οδηγία για το CCS.
Το ενδιαφέρον εδώ δεν είναι μόνο τεχνολογικό. Είναι και βαθιά συμβολικό. Για δεκαετίες, ο Πρίνος υπήρξε συνδεδεμένος με την εξόρυξη πετρελαίου, αποτελώντας το μοναδικό πεδίο παραγωγής υδρογονανθράκων στην Ελλάδα. Σήμερα όμως, ο ίδιος τόπος αποκτά έναν εντελώς διαφορετικό ρόλο.
Από πεδίο εξόρυξης μετατρέπεται σε περιβαλλοντική υποδομή, αξιοποιώντας τις υπάρχουσες εγκαταστάσεις και την τεχνογνωσία δεκαετιών για έναν νέο σκοπό: την ασφαλή και μόνιμη αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα. Με άλλα λόγια, ένας τόπος που κάποτε παρήγε ενέργεια από ορυκτά καύσιμα καλείται τώρα να λειτουργήσει ως μέρος της λύσης απέναντι στην κλιματική αλλαγή.
Το έργο αναπτύσσεται στη θαλάσσια περιοχή του κόλπου Καβάλας- Θάσου και αποτελεί ένα από τα μόλις τρία έργα στην Ευρωπαϊκή Ένωση που διαθέτουν άδεια αποθήκευσης CO2 σύμφωνα με την ευρωπαϊκή οδηγία 2009/31/ΕΚ. Παράλληλα, έχει χαρακτηριστεί ως Έργο Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος (PCI), γεγονός που αναδεικνύει τη στρατηγική του σημασία για την ευρωπαϊκή ενεργειακή και περιβαλλοντική πολιτική.
Και δεν πρόκειται για ένα θεωρητικό σχέδιο ή μια μελλοντική υπόσχεση. Η συνολική επένδυση ξεπερνά το 1 δισ. ευρώ, ενώ έχουν ήδη εξασφαλιστεί σημαντικές χρηματοδοτήσεις από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους. Παράλληλα, το ενδιαφέρον της αγοράς αποτυπώνεται και στα δεκαπέντε μη δεσμευτικά μνημόνια συνεργασίας που έχουν ήδη υπογραφεί, αντιστοιχώντας σε συνολική ζήτηση άνω των 6 εκατομμυρίων τόνων CO2 ετησίως.
Στην πράξη, το Prinos CO2 δημιουργεί μια ολοκληρωμένη αλυσίδα διαχείρισης εκπομπών. Το διοξείδιο του άνθρακα θα συλλέγεται, θα υγροποιείται, θα μεταφέρεται μέσω ειδικών υποδομών και τελικά θα αποθηκεύεται μόνιμα και με ασφάλεια περίπου 3.000 μέτρα κάτω από τον βυθό.
Γιατί όμως είναι τόσο σημαντική μια τέτοια υποδομή;
Η απάντηση βρίσκεται κυρίως στη βιομηχανία. Υπάρχουν κλάδοι, όπως η τσιμεντοβιομηχανία και η διύλιση, όπου ακόμη και οι πιο σύγχρονες «πράσινες» τεχνολογίες δεν επαρκούν για τον πλήρη μηδενισμό των εκπομπών CO2. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το CCS λειτουργεί ως αναγκαίο εργαλείο μετάβασης.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της EnEarth, ο Πρίνος θα μπορεί στην πλήρη ανάπτυξή του να αποθηκεύει περίπου 2,8 εκατομμύρια τόνους CO2 ετησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο 25%-30% των εκπομπών από ενεργοβόρους βιομηχανικούς κλάδους υψηλού ανθρακικού αποτυπώματος στην Ελλάδα.
Και η σημασία του έργου δεν περιορίζεται μόνο στο περιβάλλον. Η ανάπτυξη της αλυσίδας CCS εκτιμάται ότι μπορεί να δημιουργήσει περίπου 30.000 θέσεις εργασίας, ενισχύοντας παράλληλα την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής βιομηχανίας σε μια εποχή όπου η μείωση των εκπομπών μετατρέπεται σε βασικό όρο επιβίωσης για την ευρωπαϊκή παραγωγή.
Σε μια συγκυρία όπου η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος συνοδεύεται συχνά από μεγάλες εξαγγελίες και γενικές δεσμεύσεις, έργα όπως το Prinos CO2 λειτουργούν ως υπενθύμιση ότι η πράσινη μετάβαση δεν αφορά μόνο το μέλλον. Εξελίσσεται ήδη στο παρόν, μέσα από πραγματικές υποδομές, νέες τεχνολογίες και διαφορετικούς τρόπους αξιοποίησης όσων ήδη υπάρχουν.
Ίσως τελικά αυτό να είναι και το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της ιστορίας του Πρίνου. Ότι η βιωσιμότητα δεν χτίζεται πάντα πάνω σε κάτι εντελώς καινούργιο. Μερικές φορές ξεκινά ακριβώς από εκεί που κάποτε ξεκινούσε η παραγωγή.
