Οι χάκερ δεν χρειάζεται πλέον να αποκτήσουν πρόσβαση σε έναν υπολογιστή για να προκαλέσουν ζημιές. Ένα ψυγείο, μια κάμερα ασφαλείας ή ένας θερμοστάτης που συνδέεται στο διαδίκτυο μπορεί επίσης να γίνει στόχος κυβερνοεπίθεσης.
Αυτό έδειξε και η πρόσφατη επίθεση σε εκατοντάδες σούπερ μάρκετ στη Γαλλία. Οι δράστες άλλαξαν από απόσταση τις ρυθμίσεις των συστημάτων ψύξης, με αποτέλεσμα να καταστραφούν μεγάλες ποσότητες τροφίμων και οι επιχειρήσεις να υποστούν ζημιές εκατομμυρίων ευρώ.
Ανάλογα κενά ασφαλείας μπορούν να υπάρχουν και σε συσκευές καθημερινής χρήσης, από τις έξυπνες κλειδαριές μέχρι τα αυτοκίνητα που συνδέονται στο ίντερνετ. Το Reuters εξηγεί ποιες συσκευές είναι πιθανό να παραβιαστούν, τι μπορούν να κάνουν οι χάκερ αν αποκτήσουν πρόσβαση και πώς μπορεί να περιοριστεί ο κίνδυνος.
Μπορεί να παραβιαστεί ένα έξυπνο ψυγείο;
Ναι, εφόσον συνδέεται στο διαδίκτυο και διαθέτει κενό ασφαλείας που μπορεί να εκμεταλλευτεί κάποιος.
Το 2015, ερευνητές παρουσίασαν σε συνέδριο στο Λας Βέγκας μια τέτοια επίθεση σε έξυπνο ψυγείο της Samsung. Κατάφεραν να παραβιάσουν τη συσκευή και να υποκλέψουν μέρος της διαδικτυακής επικοινωνίας της.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα τα συνδεδεμένα ψυγεία είναι εύκολο να παραβιαστούν. Ο κίνδυνος εξαρτάται από το λογισμικό, τις ρυθμίσεις ασφαλείας και το αν ο κατασκευαστής εξακολουθεί να παρέχει ενημερώσεις.
Ο στόχος μιας επίθεσης δεν είναι απαραίτητα η ίδια η λειτουργία της συσκευής. Ένα ψυγείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την υποκλοπή δεδομένων ή ως μέσο πρόσβασης σε άλλες συσκευές του ίδιου δικτύου.
Ποιες οικιακές συσκευές κινδυνεύουν;
Στις συσκευές που μπορούν να παραβιαστούν περιλαμβάνονται κάμερες ασφαλείας, κουδούνια με βίντεο, συναγερμοί, έξυπνες κλειδαριές και θερμοστάτες.
Πιθανοί στόχοι είναι επίσης τα πλυντήρια, οι φούρνοι και τα ψυγεία που συνδέονται στο διαδίκτυο. Ακόμη και ορισμένες ηλεκτρικές οδοντόβουρτσες διαθέτουν πλέον σύνδεση με εφαρμογές.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η ασφάλεια του ρούτερ, καθώς μέσω αυτού συνδέονται στο διαδίκτυο οι υπόλοιπες συσκευές ενός σπιτιού.
Σύμφωνα με στοιχεία του κλάδου της κυβερνοασφάλειας που επικαλείται το Reuters, πάνω από τα τρία τέταρτα των επιθέσεων σε συνδεδεμένες συσκευές έχουν στόχο τα ρούτερ και όχι τις ίδιες τις οικιακές συσκευές.
Η παραβίαση ενός ρούτερ μπορεί να επιτρέψει στους χάκερ να παρακολουθήσουν μέρος της διαδικτυακής κίνησης και να επιχειρήσουν επιθέσεις σε άλλες συσκευές που χρησιμοποιούν το ίδιο δίκτυο.
Τι μπορεί να κάνει ένας χάκερ;
Οι δυνατότητες εξαρτώνται από τη συσκευή που παραβιάζεται.
Μια κάμερα ασφαλείας μπορεί να αποκαλύψει εικόνες από το εσωτερικό ενός σπιτιού. Μια συσκευή με μικρόφωνο ενδέχεται να επιτρέψει την υποκλοπή ήχου, ενώ ένα παραβιασμένο ρούτερ μπορεί να εκθέσει πληροφορίες που μεταφέρονται μέσω του δικτύου.
Σε άλλες περιπτώσεις, οι δράστες μπορούν να ενεργοποιούν και να απενεργοποιούν συσκευές, να αλλάζουν τις ρυθμίσεις τους ή να αποκλείουν τους ιδιοκτήτες από τους λογαριασμούς τους.
Ένας χάκερ που αποκτά τον έλεγχο συνδεδεμένου θερμοστάτη θα μπορούσε να επηρεάσει τη θέρμανση ενός κτιρίου. Αντίστοιχα, ένα κενό ασφαλείας σε έξυπνο ψυγείο ή καταψύκτη θα μπορούσε να επιτρέψει αλλαγές στις ρυθμίσεις ψύξης.
Υπάρχουν και επιθέσεις που δεν γίνονται αμέσως αντιληπτές. Μια ανεπαρκώς προστατευμένη συσκευή μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αποκτήσουν οι δράστες πρόσβαση σε προσωπικά δεδομένα ή σε άλλους υπολογιστές του ίδιου δικτύου.
Μπορούν οι χάκερ να ελέγξουν ένα αυτοκίνητο από απόσταση;
Ερευνητές έχουν αποδείξει ότι είναι τεχνικά δυνατό, εκμεταλλευόμενοι κενά ασφαλείας σε συγκεκριμένα μοντέλα.
Το 2015, κατάφεραν να αποκτήσουν εξ αποστάσεως τον έλεγχο ενός Jeep ενώ βρισκόταν εν κινήσει, μέσω του συστήματος ψυχαγωγίας του οχήματος, το οποίο συνδεόταν στο διαδίκτυο.
Η αποκάλυψη οδήγησε στην ανάκληση περίπου 1,4 εκατομμυρίων αυτοκινήτων, ώστε να εγκατασταθούν οι απαραίτητες διορθώσεις.
Σχεδόν μία δεκαετία αργότερα, ερευνητές εντόπισαν κενό ασφαλείας που τους επέτρεπε να εντοπίζουν, να ξεκλειδώνουν και να εκκινούν ορισμένα αυτοκίνητα Kia, γνωρίζοντας μόνο τον αριθμό της πινακίδας κυκλοφορίας τους.
Η εταιρεία ενημερώθηκε και διόρθωσε το πρόβλημα μέσα στους επόμενους μήνες. Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι το συγκεκριμένο κενό χρησιμοποιήθηκε σε πραγματικές επιθέσεις.
Τα σύγχρονα αυτοκίνητα διαθέτουν πάντως συστήματα ασφαλείας και εφεδρικούς μηχανισμούς που περιορίζουν τις συνέπειες μιας ενδεχόμενης παραβίασης.
Οι κυβερνοεπιθέσεις μπορούν να στοχεύσουν και μεγαλύτερες υποδομές, όπως δίκτυα ηλεκτροδότησης και ύδρευσης.
Σε αυτές τις εγκαταστάσεις, όμως, εφαρμόζονται συνήθως περισσότερα μέτρα ασφαλείας, υπάρχουν συστήματα παρακολούθησης και ισχύουν αυστηρότεροι κανόνες λειτουργίας.
Οι υποδομές αυτές δεν είναι απρόσβλητες, αλλά η παραβίασή τους είναι γενικά δυσκολότερη από μια επίθεση σε οικιακή συσκευή με πρόσβαση στο ίντερνετ.
Πώς περιορίζεται ο κίνδυνος κυβερνοεπίθεσης;
Οι ειδικοί στην κυβερνοασφάλεια συνιστούν την αντικατάσταση των εργοστασιακών κωδικών πρόσβασης με ισχυρούς, διαφορετικούς κωδικούς για κάθε συσκευή.
Όπου υποστηρίζεται, η ταυτοποίηση δύο παραγόντων προσφέρει επιπλέον προστασία, καθώς απαιτεί δεύτερη επιβεβαίωση για τη σύνδεση σε έναν λογαριασμό.
Εξίσου σημαντικές είναι οι ενημερώσεις λογισμικού, οι οποίες συχνά διορθώνουν κενά ασφαλείας. Οι παλιές συσκευές που δεν λαμβάνουν πλέον ενημερώσεις χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αντικατάσταση.
Οι ειδικοί προτείνουν επίσης να περιορίζεται η πρόσβαση των συσκευών στο διαδίκτυο όταν δεν είναι απαραίτητη. Πολλές μπορούν να λειτουργούν μόνο μέσα στο τοπικό δίκτυο ενός σπιτιού, χωρίς να είναι προσβάσιμες από οπουδήποτε στον κόσμο.
Το βασικό συμπέρασμα είναι απλό. Όσο αυξάνονται οι συσκευές που συνδέονται στο διαδίκτυο, αυξάνονται και τα πιθανά σημεία εισόδου για τους χάκερ. Η συνδεσιμότητα προσφέρει ευκολίες, αλλά δεν είναι απαραίτητη για κάθε συσκευή.
Με πληροφορίες από Reuters