Ο Δεκαπενταύγουστος δεν είναι μόνο μία από τις σημαντικότερες θρησκευτικές γιορτές της Ελλάδας, αλλά και μια ημέρα άρρηκτα συνδεδεμένη με το μεγάλο οικογενειακό τραπέζι.
Η Κοίμηση της Θεοτόκου, που συχνά αποκαλείται και «Πάσχα του καλοκαιριού», γιορτάζεται από άκρη σε άκρη της χώρας με πανηγύρια, τοπικά έθιμα και, φυσικά, παραδοσιακές συνταγές.
Μετά τη νηστεία που προηγείται της μεγάλης γιορτής, στις 15 Αυγούστου το κρέας επιστρέφει στο τραπέζι. Αρνί, κατσίκι, χοιρινό, κόκορας και μοσχάρι μαγειρεύονται με διαφορετικό τρόπο ανάλογα με τον τόπο, αποτυπώνοντας τη γαστρονομική παράδοση κάθε περιοχής.
Δεκαπενταύγουστος: Από τη γουρουνοπούλα μέχρι την παστιτσάδα
Για παράδειγμα, στη Μεσσηνία, πρωταγωνίστρια των καλοκαιρινών πανηγυριών είναι η γουρουνοπούλα. Ψήνεται για ώρες σε χαμηλή φωτιά, ώστε το κρέας να παραμένει ζουμερό. Συνήθως συνοδεύεται από πατάτες και χωριάτικη σαλάτα, ενώ το γεύμα μπορεί να ολοκληρωθεί με παραδοσιακές δίπλες και μέλι.
Στην Κέρκυρα, από την άλλη, θέση στο γιορτινό τραπέζι έχει η περίφημη παστιτσάδα. Παραδοσιακά παρασκευάζεται με κόκορα, ντομάτα και αρωματικά μπαχαρικά και σερβίρεται με χοντρά μακαρόνια. Σήμερα συναντάται συχνά και η εκδοχή με μοσχάρι.
Ιδιαίτερα πλούσιο είναι και το τραπέζι στην Κρήτη. Σε Χανιά και Ρέθυμνο συναντάμε το χαρακτηριστικό κρητικό πιλάφι, με κρέας που βράζει για ώρες και ρύζι που μαγειρεύεται μέσα στον ζωμό του. Αρνί στη θράκα, μπουρέκι, λουκουμάδες και τσικουδιά συμπληρώνουν το γιορτινό σκηνικό, ενώ σε περιοχές του Ηρακλείου συναντάται και το καπρικό, χοιρινό που ψήνεται αργά μέχρι να αποκτήσει τραγανή πέτσα.
Στη Ρόδο, το κατσίκι με πλιγούρι και ντομάτα αποτελεί μία από τις χαρακτηριστικές επιλογές, ενώ στη Λέσβο ξεχωρίζει το κεσκέκι, ένα χορταστικό φαγητό από σπασμένο σιτάρι και πρόβειο κρέας που σιγομαγειρεύεται για πολλές ώρες. Στη Χίο συνηθίζεται ο κοκκινιστός κόκορας με πατάτες ή μακαρόνια, ενώ στην Αστυπάλαια το γιορτινό τραπέζι μπορεί να περιλαμβάνει γεμιστό αρνί με ρύζι και συκωτάκια, ψημένο παραδοσιακά στον ξυλόφουρνο.
Στην Κεφαλονιά συναντάμε το μοσχάρι «προκάδο», αρωματισμένο με γαρίφαλο, σκόρδο και μαϊντανό και σιγομαγειρεμένο σε σάλτσα ντομάτας, ενώ στη Θάσο ξεχωρίζει το μοσχάρι στιφάδο. Στον Οξύλιθο της Εύβοιας, μάλιστα, το στιφάδο αποτελεί μέρος ενός παλιού εθίμου στο πανηγύρι της Παναγίας Πετριώτισσας, όπου μαγειρεύεται σε μεγάλες ποσότητες για τους επισκέπτες.
