«Κύριε Πρόεδρε, εμείς, οι καλλιτέχνες που συγκεντρωθήκαμε στην Αβινιόν, σας απευθύνουμε σήμερα έκκληση για το θέατρο, τον χορό, το τσίρκο, τη μουσική, το κουκλοθέατρο και την περφόρμανς, που εδώ και μήνες δέχονται επιθέσεις πρωτοφανούς βιαιότητας».
Με αυτά τα λόγια, εννέα δημιουργοί ανέβηκαν το βράδυ της Κυριακής στην Cour d’honneur, την «Αυλή της Τιμής» του Παλατιού των Παπών και πιο συμβολική σκηνή του Φεστιβάλ της Αβινιόν, για να απευθυνθούν δημόσια στον Εμανουέλ Μακρόν σχετικά με τις περικοπές που απειλούν δεκάδες πολιτιστικούς οργανισμούς στη Γαλλία.
Η παρέμβαση έγινε μετά την τελευταία παράσταση του «Maldoror», μπροστά σε περίπου 2.000 θεατές. Γύρω από τους εννέα καλλιτέχνες στάθηκαν ακόμη σαράντα δημιουργοί, ενώ στο πλευρό τους βρισκόταν ο διευθυντής του φεστιβάλ, Τιάγκο Ροντρίγκες.
«Οι επαναλαμβανόμενες περικοπές και όσες ακόμη μας ανακοινώνονται μας αναγκάζουν να φωνάξουμε, τόσο επείγουσα είναι η κατάσταση», ανέφεραν στο κείμενό τους.
Οι καλλιτέχνες περιέγραψαν ένα πολιτιστικό πεδίο στο οποίο παραστάσεις ακυρώνονται, προγράμματα περικόπτονται την τελευταία στιγμή, καλλιτεχνικές, τεχνικές και διοικητικές ομάδες επισφαλοποιούνται και εξαντλούνται, ενώ θέατρα και άλλοι οργανισμοί αναγκάζονται να εγκαταλείψουν ακόμη και βασικές αποστολές τους.
«Είναι αυτό το τοπίο ερειπίων που θέλετε να αφήσετε πίσω σας;» ρώτησαν τον Γάλλο πρόεδρο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που κυκλοφορούν στην Αβινιόν, τουλάχιστον 28 πολιτιστικοί οργανισμοί πλήττονται από το πρόσθετο πάγωμα των κρατικών επιχορηγήσεων. Το Théâtre Gérard-Philipe στο Σεν Ντενί χάνει 296.000 ευρώ, το Εθνικό Θέατρο της Βρετάνης στη Ρεν 618.000 ευρώ και το Nanterre-Amandiers σχεδόν 800.000 ευρώ.
Στη Μασσαλία, το Εθνικό Δραματικό Κέντρο La Criée κινδυνεύει να χάσει 465.000 ευρώ, εφόσον το κράτος δεν αποδεσμεύσει τα χρήματα. Ο διευθυντής του, Ρομπέν Ρενουτσί, προειδοποίησε ότι ενδέχεται να ακολουθήσει και το διαμέρισμα Μπους-ντι-Ρον, αφαιρώντας ακόμη 95.000 ευρώ.
Η υπουργός Πολιτισμού Κατρίν Πεγκάρ, η οποία επισκέφθηκε την Αβινιόν στις αρχές Ιουλίου, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο αποδέσμευσης μέρους των κονδυλίων, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η τελική απόφαση βρίσκεται στα χέρια του υπουργείου Οικονομικών.
Εάν το πάγωμα διατηρηθεί, καλλιτέχνες και διευθυντές πολιτιστικών οργανισμών προειδοποιούν για κλείσιμο χώρων, θέσεις εργαζομένων σε μερική ανεργία, ακυρώσεις προγραμματισμένων παραστάσεων και πιθανή περαιτέρω αποχώρηση των τοπικών αρχών από τη χρηματοδότηση.
«Δεν πρόκειται μόνο για την επιβίωση των χώρων, αλλά για την επιβίωση της τέχνης μέσα στους δημόσιους πολιτιστικούς οργανισμούς της Γαλλίας», δήλωσε ο σκηνοθέτης Ζυλιέν Γκοσλέν, ένας από τους καλλιτέχνες που απευθύνθηκαν στον Μακρόν.
Ο Γκοσλέν διευθύνει το Odéon–Théâtre de l’Europe στο Παρίσι, το οποίο δεν έχει ακόμη πληγεί από τις περικοπές. Όπως σημείωσε, όμως, η κρίση αφορά ολόκληρη την αλυσίδα της καλλιτεχνικής δημιουργίας: από τα μεγάλα θέατρα και τις ανεξάρτητες ομάδες μέχρι το κοινό, που θα έχει τελικά πρόσβαση σε λιγότερες παραστάσεις.
Η Ζιλί Ντελικέ, η οποία διευθύνει πλέον το Εθνικό Θέατρο La Colline, αποκάλυψε ότι ο οργανισμός θα παρουσιάσει μόλις δέκα παραστάσεις την επόμενη σεζόν, τον μικρότερο αριθμό από την ίδρυσή του.
Την ίδια ώρα, η ιδέα μιας απεργίας κερδίζει έδαφος. Η CGT-Spectacle κάλεσε τους εργαζομένους να ξεκινήσουν άμεσα τη σχετική συζήτηση, ενώ δημιουργοί που συμμετέχουν στο φεστιβάλ δηλώνουν ότι το ενδεχόμενο να κατέβουν οι αυλαίες δεν αποτελεί πλέον ταμπού.
Η χορογράφος Ματίλντ Μονιέ, η οποία είχε συμμετάσχει στο απεργιακό κίνημα των εργαζομένων του θεάματος το 2003, υποστήριξε ότι οι σημερινές συνθήκες είναι διαφορετικές, αλλά «το επίπεδο κινδύνου είναι το ίδιο».
Η παρέμβαση ολοκληρώθηκε με μια ευθεία προειδοποίηση προς τον Μακρόν για την πολιτιστική κληρονομιά που θα αφήσει όταν αποχωρήσει από το Ελιζέ το 2027.
«Έχετε συχνά υπενθυμίσει ότι το αποτύπωμα των μεγάλων πολιτικών μετριέται και από την πολιτιστική κληρονομιά που αφήνουν πίσω τους», ανέφεραν οι καλλιτέχνες. «Ήρθε η ώρα να επιλέξετε σε ποια πλευρά της Ιστορίας θέλετε να βρεθείτε. Μην είστε αυτός που κατέστρεψε τα πάντα».
Οι περίπου 2.000 θεατές άκουσαν σιωπηλά και στη συνέχεια σηκώθηκαν όρθιοι και χειροκρότησαν. «Κινηματογραφήστε μας και διαδώστε το βίντεο όσο περισσότερο μπορείτε, ώστε να φτάσει στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας», ζήτησε η περφόρμερ Φία Μενάρ.
Με στοιχεία από Le Monde
