Λίγες ώρες αφότου το «NAZA» απέσπασε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, ο υπουργός Πολιτισμού του Ισραήλ, Μίκι Ζοχάρ, δήλωσε ότι θα κινηθεί για να αφαιρεθεί η ισραηλινή υπηκοότητα από τους δύο δημιουργούς του ντοκιμαντέρ, Γιουβάλ Άμπραχαμ και Ρέιτσελ Ζορ, κατηγορώντας τους για «προδοσία κατά του κράτους».
Σε ανάρτησή του στο X την Κυριακή, ο Ζοχάρ χαρακτήρισε το «NAZA» «αποτρόπαιο» και υποστήριξε ότι οι δύο δημιουργοί είναι πρόθυμοι να «βλάψουν την πατρίδα τους για να αποσπάσουν το χειροκρότημα αντισημιτών σε όλο τον κόσμο». «Ως υπουργός Πολιτισμού θα ενεργήσω αμέσως για την αφαίρεση της ισραηλινής υπηκοότητας από αυτούς τους αξιοκαταφρόνητους δημιουργούς για προδοσία κατά του κράτους», έγραψε.
Στην επίθεση εναντίον τους προστέθηκε και ο ακροδεξιός υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, ο οποίος τους χαρακτήρισε «ντροπή» για το Ισραήλ και τους κάλεσε να φύγουν από τη χώρα. Εναντίον της ταινίας τοποθετήθηκε και ο πρώην υπουργός Άμυνας Αβίγκντορ Λίμπερμαν, κάνοντας λόγο για «συκοφαντίες» κατά του Ισραήλ και του στρατού.
Το «NAZA» βασίζεται στις μαρτυρίες 24 Ισραηλινών στρατιωτικών και στελεχών των υπηρεσιών πληροφοριών που συμμετείχαν σε επιχειρήσεις επιτήρησης, επιλογής στόχων και βομβαρδισμών στη Γάζα. Οι μαρτυρίες περιγράφουν, μεταξύ άλλων, τη χρήση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης για την επιλογή στόχων και τον υπολογισμό των αναμενόμενων απωλειών αμάχων. Ο τίτλος της ταινίας προέρχεται από στρατιωτικό ακρωνύμιο που χρησιμοποιείται για τον αριθμό των αμάχων που εκτιμάται ότι θα σκοτωθούν σε ένα πλήγμα. Σε μία από τις μαρτυρίες αναφέρεται ότι είχε δοθεί έγκριση για τον θάνατο έως και 500 αμάχων προκειμένου να σκοτωθεί ένα μέλος της Χαμάς.
Το ντοκιμαντέρ απέσπασε το Σάββατο το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής της 83ης Μόστρα της Βενετίας. Η πρώτη προβολή του είχε ολοκληρωθεί με σχεδόν 25 λεπτά χειροκροτήματος. Ο Άμπραχαμ και η Ζορ είχαν ήδη κερδίσει το Όσκαρ Καλύτερου Ντοκιμαντέρ το 2025 ως συνδημιουργοί του «No Other Land», μαζί με τους Παλαιστίνιους Μπάζελ Άντρα και Χαμντάν Μπαλάλ.
Μετά τη βράβευση στη Βενετία, ο Άμπραχαμ δήλωσε ότι για τους δημιουργούς του «NAZA» είναι ιδιαίτερα σημαντικό να προβληθεί η ταινία στο Ισραήλ. Οι στρατιωτικοί και τα στελέχη που εμφανίζονται στο ντοκιμαντέρ, είπε, επέλεξαν να μιλήσουν στα εβραϊκά ακριβώς επειδή ήθελαν οι Ισραηλινοί να ακούσουν όσα είχαν να πουν για τις επιχειρήσεις στη Γάζα.
Ο ισραηλινός στρατός έχει απορρίψει τις κατηγορίες που διατυπώνονται στο «NAZA», υποστηρίζοντας ότι οι μαρτυρίες είναι ανώνυμες και ότι δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί ούτε η ταυτότητα ούτε ο ακριβής ρόλος των ανθρώπων που εμφανίζονται στην ταινία.
Η αφαίρεση της υπηκοότητας προβλέπεται από την ισραηλινή νομοθεσία σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως ο υπουργός Πολιτισμού δεν μπορεί να την επιβάλει ο ίδιος. Για να προχωρήσει μια τέτοια διαδικασία απαιτείται αίτημα του υπουργού Εσωτερικών, έγκριση του υπουργού Δικαιοσύνης και τελικά δικαστική απόφαση.
Με στοιχεία από The Guardian, Le Monde, El País
