Η Prada επιστρέφει εκεί όπου άρχισαν όλα.
Στη Galleria Vittorio Emanuele II του Μιλάνου, στο σημείο όπου οι αδελφοί Μάριο και Μαρτίνο Πράντα άνοιξαν το πρώτο κατάστημα Fratelli Prada το 1913, ο οίκος ολοκληρώνει μια ριζική επέκταση του ιστορικού του συγκροτήματος. Ο νέος Prada Galleria απλώνεται σε οκτώ ορόφους και συνδυάζει καταστήματα, τέχνη, εστίαση, ιδιωτικούς χώρους φιλοξενίας και, για πρώτη φορά, μια μόνιμη έκθεση αφιερωμένη στην ίδια την ιστορία του οίκου.
Η Pradasphere ανοίγει για το κοινό στις 23 Σεπτεμβρίου, με προκράτηση, και είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον κομμάτι ολόκληρου του εγχειρήματος: μια διαδρομή 113 χρόνων από τις πολυτελείς βαλίτσες του πρώτου καταστήματος έως τα νάιλον σακίδια της Μιούτσια Πράντα και, τελικά, μια στολή για τη Σελήνη. Για την Prada πρόκειται και για μια ασυνήθιστη πράξη αυτοβιογραφίας.
Ο Λορέντσο Μπερτέλι, γιος της Μιούτσια Πράντα και του Πατρίτσιο Μπερτέλι και σήμερα επικεφαλής μάρκετινγκ και εταιρικής κοινωνικής ευθύνης του ομίλου, παραδέχεται στο Vogue Business ότι η οικογένεια υπήρξε πάντα μάλλον επιφυλακτική απέναντι στην ιδέα να εκθέσει δημόσια το παρελθόν της.Για πολλές δεκαετίες, άλλωστε, η Prada ήθελε να θεωρείται σχεδόν το αντίθετο μιας μάρκας που κοιτάζει πίσω.
Όταν η Μιούτσια Πράντα μπήκε στην οικογενειακή επιχείρηση στα τέλη της δεκαετίας του 1970, μαζί με τον Πατρίτσιο Μπερτέλι μετέτρεψαν έναν ιστορικό οίκο δερμάτινων ειδών σε μια από τις πιο ριζοσπαστικές δυνάμεις της σύγχρονης μόδας. Το νάιλον, ο μοντερνισμός, η άρνηση της συμβατικής πολυτέλειας και αργότερα η περίφημη αισθητική του «άσχημου» έγιναν τόσο στενά συνδεδεμένα με το όνομα Prada ώστε η παλιότερη ιστορία σχεδόν εξαφανίστηκε πίσω τους.
Αυτό ακριβώς επιχειρεί τώρα να διορθώσει η Pradasphere.
Η διαδρομή αρχίζει από τον κόσμο των Fratelli Prada: ταξιδιωτικές βαλίτσες και θήκες, μεταλλικά εξαρτήματα, ετικέτες αποσκευών, κουμπώματα για τσάντες, ακόμη και το χαρτί περιτυλίγματος που χρησιμοποιούσε η εταιρεία στις αρχές του 20ού αιώνα.
Παρουσιάζεται επίσης το βασιλικό προνόμιο που έλαβε ο οίκος το 1922, επιτρέποντάς του να χρησιμοποιεί το οικόσημο του Οίκου της Σαβοΐας στο έμβλημά του.
Και μετά έρχεται η Μιούτσια.
Τα πρώτα νάιλον σακίδια και τσάντες, που θα άλλαζαν την αντίληψη του τι μπορεί να θεωρηθεί πολυτελές υλικό, οδηγούν στις πρώτες συλλογές prêt-à-porter. Ανάμεσά τους βρίσκεται και το πρώτο look της πρώτης επίδειξης της Prada, για το φθινόπωρο και τον χειμώνα του 1988: μαύρο παλτό και παντελόνι, διατηρημένα σήμερα ανάμεσα σε φύλλα πλεξιγκλάς σχεδόν σαν βοτανικό δείγμα.
Από τη δεκαετία του 1990 και μετά η αφήγηση παύει να είναι αυστηρά χρονολογική.
Η Linea Rossa, το America’s Cup, η Fondazione Prada, η αρχιτεκτονική, ο κινηματογράφος, η φωτογραφία, τα καταστήματα και οι αλλεπάλληλες μεταμορφώσεις των συλλογών τοποθετούνται δίπλα-δίπλα με βάση αυτό που η ίδια η έκθεση ονομάζει «συνέχεια μέσα στην ασυνέχεια».
Η Μιούτσια Πράντα επέλεξε προσωπικά και ένα σύνολο από ρούχα διαφορετικών εποχών, τα οποία παρουσιάζονται όχι σύμφωνα με τη χρονολογία τους αλλά με βάση τις αντιθέσεις και τις συγγένειες που επανέρχονται στο έργο της.
Και στο τέλος της διαδρομής βρίσκεται το πιο κυριολεκτικό άλμα προς το μέλλον: η διαστημική στολή που σχεδίασε η Prada σε συνεργασία με την Axiom Space για το πρόγραμμα Artemis της NASA, με στόχο τις επόμενες επανδρωμένες αποστολές στη Σελήνη.
Ανάμεσα στο 1913 και το διάστημα χωρούν και αρκετές λιγότερο αναμενόμενες στιγμές της ιστορίας του οίκου.
Στον υπόγειο Passaggio Segreto, το «Μυστικό Πέρασμα» που ενώνει πλέον το γυναικείο με το ανδρικό κατάστημα κάτω από τα ψηφιδωτά δάπεδα της Galleria, εκτίθενται αντικείμενα και πειράματα που παρέμεναν μέχρι σήμερα σχεδόν άγνωστα στο ευρύ κοινό.
Υπάρχει ένα κρυστάλλινο φόρεμα που δημιουργήθηκε για το The Great Gatsby, μια σειρά από τα κινητά LG Prada του 2008 —από τα πρώτα τηλέφωνα με οθόνη αφής πριν αυτή γίνει αυτονόητη—, παλιές προσκλήσεις επιδείξεων από την εποχή της Via Fogazzaro και η πρωτότυπη ταινία κινουμένων σχεδίων που είχε δημιουργήσει ο James Jean για τη συλλογή Fairy του 2008.
Δεν πρόκειται, επομένως, για μια κλασική έκθεση με φορέματα σε προθήκες.
Η Prada αντιμετωπίζει το αρχείο της σαν ένα δίκτυο ανάμεσα στη μόδα, στον σχεδιασμό αντικειμένων, στην τεχνολογία, στον κινηματογράφο, στη διαφήμιση και στην αρχιτεκτονική — δηλαδή περίπου με τον ίδιο τρόπο που αντιμετώπισε τον εαυτό της όλα αυτά τα χρόνια.
Η ίδια λογική επεκτείνεται σε ολόκληρο το νέο συγκρότημα.
Το ιστορικό Prada Donna, όπου διατηρούνται ακόμη οι ξύλινες προθήκες και το ταμείο που είχε παραγγείλει ο Μάριο Πράντα πριν από περισσότερο από έναν αιώνα, έχει επεκταθεί. Απέναντί του βρίσκεται το Prada Uomo, ενώ το συγκρότημα περιλαμβάνει το ιστορικό ζαχαροπλαστείο Marchesi 1824 και, ψηλότερα, το Osservatorio Fondazione Prada, αφιερωμένο στη φωτογραφία και στις νέες οπτικές μορφές.
Υπάρχει επίσης ένας πολύ πιο ιδιωτικός χώρος, το Appartamento, σχεδιασμένο υπό την προσωπική επίβλεψη της Μιούτσια Πράντα και του Πατρίτσιο Μπερτέλι σαν ένα φανταστικό σπίτι τους.
Αντίκες του 18ου αιώνα βρίσκονται δίπλα σε κάπως άβολες βελούδινες πολυθρόνες του mid-century design, παλιά παρκέ δίπλα σε παχύ ροζ χαλί και έργα του Αντρέας Γκούρσκι απέναντι από επιχρυσωμένους καθρέφτες. Ακόμη και το μπάνιο, επενδυμένο με πράσινο μάρμαρο, έχει διαστάσεις που το Vogue παρομοιάζει με γήπεδο padel.
Ο χώρος προορίζεται κυρίως για ιδιωτικές συναντήσεις και πελάτες του οίκου και ίσως είναι η πιο προσωπική ματιά που έχει επιτρέψει μέχρι σήμερα η Μιούτσια Πράντα στον δικό της αισθητικό κόσμο.
Όλο το σχέδιο, πάντως, κρύβει μια ενδιαφέρουσα αντίφαση.
Η Prada έχει χτίσει μεγάλο μέρος της ταυτότητάς της πάνω στην καχυποψία απέναντι στη νοσταλγία. Και ο Λορέντσο Μπερτέλι το γνωρίζει. Όπως λέει, όταν μια μάρκα δεν έχει πια τίποτα να πει στο παρόν, είναι εύκολο να αρχίσει να ανακυκλώνει το παρελθόν της.
Η Pradasphere θέλει να αποδείξει ακριβώς το αντίθετο: ότι ένα αρχείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί όχι ως μνημείο μιας ολοκληρωμένης εποχής, αλλά ως απόδειξη ότι οι ιδέες που θεωρήθηκαν κάποτε ριζοσπαστικές είχαν πολύ παλιότερες ρίζες.
Και ίσως γι’ αυτό η μόνιμη έκθεση τελειώνει όχι με ένα εμβληματικό φόρεμα, αλλά με κάτι που ακόμη δεν έχει χρησιμοποιηθεί.
Μια στολή για έναν άνθρωπο που πρόκειται να πάει στη Σελήνη.
Με στοιχεία Galerie, MUSE Magazine
