Η Gen Z ξοδεύει τα περισσότερα για τέχνη αλλά δεν θέλει να τη δείχνει σε όλους

347.000 δολάρια τον χρόνο για τέχνη: Ποιοι είναι οι εικοσάρηδες που ξοδεύουν περισσότερα από όλους Facebook Twitter
Επισκέπτρια παρατηρεί ένα γλυπτό αράχνης της Λουίζ Μπουρζουά σε εκθεσιακό χώρο. Η νέα έρευνα της Art Basel και της UBS αναδεικνύει τους εύπορους συλλέκτες της Gen Z ως τους μεγαλύτερους αγοραστές τέχνης μεταξύ των ηλικιακών ομάδων που εξετάστηκαν.
0

Ξοδεύουν εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια για έργα τέχνης, επισκέπτονται εκθέσεις, αναζητούν νέους καλλιτέχνες και χρησιμοποιούν το Instagram για να ανακαλύπτουν όσα θέλουν να αγοράσουν. Όταν όμως αποκτήσουν ένα έργο, δεν βιάζονται να το δείξουν σε όλους. Από όλες τις ηλικιακές ομάδες των εύπορων συλλεκτών, οι εικοσάρηδες είναι εκείνοι που κρατούν συχνότερα τις συλλογές τους μακριά από τα πολλά βλέμματα.

Αυτό είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα της νέας έρευνας «The Art Basel and UBS Survey of Global Collecting 2026», που δημοσιοποιήθηκε την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου. Η μελέτη, την οποία εκπόνησε η Arts Economics υπό τη διεύθυνση της Κλερ ΜακΆντριου, καταγράφει ένα εντυπωσιακό στοιχείο: οι συλλέκτες της Gen Z με μεγάλη προσωπική περιουσία ξοδεύουν για έργα τέχνης περισσότερα από οποιαδήποτε άλλη ηλικιακή ομάδα.

Η Gen Z των εκατομμυριούχων ξοδεύει τα περισσότερα για τέχνη αλλά δεν θέλει να τη δείχνει σε όλους Facebook Twitter
Άποψη από το περίπτερο της γκαλερί James Cohan στην Art Basel της Βασιλείας, τον Ιούνιο του 2026, με έργα ζωγραφικής και γλυπτικής.

Το 2025 η μέση ετήσια δαπάνη των νεότερων συλλεκτών έφτασε τα 347.460 δολάρια, αυξημένη κατά 19% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Το ποσό είναι υπερδιπλάσιο από εκείνο οποιασδήποτε άλλης γενιάς που συμμετείχε στην έρευνα. Στο σύνολο των ερωτηθέντων, η μέση δαπάνη ήταν 124.265 δολάρια. Μάλιστα, μόνο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 οι συλλέκτες της Gen Z δήλωσαν ότι είχαν ήδη ξοδέψει, κατά μέσο όρο, περισσότερα από όσα είχαν δαπανήσει ολόκληρο το 2025.

Οι αριθμοί αφορούν, βέβαια, έναν πολύ συγκεκριμένο κόσμο. Στην έρευνα συμμετείχαν 3.100 συλλέκτες από δέκα αγορές, με προσωπική καθαρή περιουσία τουλάχιστον ενός εκατομμυρίου δολαρίων, χωρίς να συνυπολογίζονται τα ακίνητα και οι συμμετοχές σε μη εισηγμένες επιχειρήσεις. Από αυτούς, μόλις 279 ανήκουν στην Gen Z και είναι ηλικίας 20 έως 29 ετών. Δεν πρόκειται λοιπόν για την αγοραστική συμπεριφορά μιας ολόκληρης γενιάς, αλλά για μια μικρή ομάδα εξαιρετικά εύπορων νέων.

Η οικογένεια παίζει σημαντικό ρόλο στη σχέση τους με την τέχνη. Το 37% των νεαρών συλλεκτών δηλώνει ότι η περιουσία του προέρχεται κυρίως από οικογενειακές πηγές, έναντι 15% στο σύνολο του δείγματος. Για το 40%, η οικογενειακή επιρροή ήταν εκείνη που το έφερε αρχικά σε επαφή με τη συλλογή έργων τέχνης.

Αυτό που ξεχωρίζει τους εικοσάρηδες δεν είναι απαραίτητα ότι αγοράζουν περισσότερα έργα, αλλά ότι πληρώνουν υψηλότερες τιμές. Μόλις το 1% των συμμετεχόντων απέκτησε έργο αξίας άνω του ενός εκατομμυρίου δολαρίων κατά το 2025 και το πρώτο εξάμηνο του 2026. Σχεδόν οι μισοί από αυτούς τους αγοραστές ανήκαν στην Gen Z.

Η μεγάλη έκπληξη, ωστόσο, αφορά το ποιος έχει τη δυνατότητα να δει αυτά τα έργα. Το 39% των συλλεκτών της Gen Z περιορίζει την πρόσβαση στη συλλογή του στα μέλη του νοικοκυριού του, σε στενούς φίλους και συγγενείς, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από εκείνο οποιασδήποτε άλλης γενιάς. Στο διαδίκτυο, το 36% όσων διαθέτουν ψηφιακό υλικό για τη συλλογή τους επιτρέπει την πρόσβαση μόνο σε ιδιωτικούς κύκλους, ενώ το 42% επιλέγει να μοιράζεται σχετικό περιεχόμενο σε κλειστές ομάδες ή μόνο με πρόσκληση.

Η Gen Z των εκατομμυριούχων ξοδεύει τα περισσότερα για τέχνη αλλά δεν θέλει να τη δείχνει σε όλους Facebook Twitter
Οι νεότεροι εκατομμυριούχοι δηλώνουν ότι ξοδεύουν για τέχνη υπερδιπλάσια ποσά από τις μεγαλύτερες γενιές συλλεκτών.

Αυτό δεν σημαίνει ότι οι νέοι συλλέκτες εγκαταλείπουν τα κοινωνικά δίκτυα. Αντιθέτως, τα χρησιμοποιούν για να ενημερώνονται, να επικοινωνούν με καλλιτέχνες και να αγοράζουν έργα. Στο σύνολο των συμμετεχόντων, ανεξαρτήτως ηλικίας, το 38% είχε αγοράσει έργα απευθείας από καλλιτέχνες μέσω Instagram. Η διαφορά βρίσκεται στο ποιος μπορεί να δει όσα τελικά αποκτούν.

Η ΜακΆντριου επισημαίνει ότι η περιορισμένη πρόσβαση δεν μειώνει το κοινωνικό κύρος μιας συλλογής. Μπορεί μάλιστα να το ενισχύει. Η σπανιότητα, η προέλευση και η πρωτοτυπία ενός έργου, όπως και η ίδια η χαρά της ανακάλυψής του, αποκτούν ιδιαίτερη αξία όταν δεν είναι διαθέσιμα στα βλέμματα όλων. Η αποκλειστικότητα, με άλλα λόγια, εξακολουθεί να αποτελεί έναν τρόπο επίδειξης πλούτου και κοινωνικής θέσης.

Η έρευνα δείχνει επίσης ότι οι νεότεροι συλλέκτες είναι πιο πρόθυμοι να ανακαλύψουν άγνωστους καλλιτέχνες. Το 56% της Gen Z αγόρασε έργο δημιουργού που δεν γνώριζε προηγουμένως, έναντι 36% των Baby Boomers. Παράλληλα, το 80% των εικοσάρηδων δήλωσε ότι είχε κάνει αρκετή ή εκτενή προσωπική έρευνα πριν από τις αγορές του.

Στο μεταξύ, όλο και περισσότεροι συλλέκτες στρέφονται και στην τεχνητή νοημοσύνη για πληροφορίες και συμβουλές. Το 22% των ερωτηθέντων ανέφερε ότι χρησιμοποιεί εφαρμογές ή εργαλεία AI για την έρευνά του, έναντι μόλις 4% το 2024. Περισσότεροι από δύο στους τρεις θεωρούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να τους βοηθήσει να ανακαλύψουν καλλιτέχνες και έργα.

Παρά τις αλλαγές, οι γκαλερί και οι έμποροι τέχνης εξακολουθούν να έχουν κυρίαρχη θέση στην αγορά. Το 87% των συλλεκτών αγόρασε έργα μέσω εμπόρων τέχνης κατά την περίοδο της έρευνας, ενώ το 69% πραγματοποίησε και απευθείας αγορές από καλλιτέχνες. Πολλοί, επομένως, συνδυάζουν τους παραδοσιακούς τρόπους αγοράς με την απευθείας επικοινωνία με τους δημιουργούς.

Το ενδιαφέρον για τους νεότερους συλλέκτες αναμένεται να μεγαλώσει καθώς τεράστιες περιουσίες αλλάζουν χέρια από γενιά σε γενιά. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της UBS που περιλαμβάνονται στη μελέτη, περισσότερα από 83 τρισεκατομμύρια δολάρια αναμένεται να μεταβιβαστούν παγκοσμίως μέσα στα επόμενα 20 με 25 χρόνια.

Οι νέοι πλούσιοι συλλέκτες δεν φαίνεται, λοιπόν, να έχουν χάσει το ενδιαφέρον τους για τα παραδοσιακά έργα τέχνης. Αγοράζουν ζωγραφική και γλυπτική, αναζητούν καλλιτέχνες, επισκέπτονται εκθέσεις και συχνά έχουν μυηθεί στον κόσμο των συλλογών από την ίδια τους την οικογένεια. Εκείνο που αλλάζει είναι ο τρόπος με τον οποίο επιλέγουν να μοιράζονται όσα κατέχουν.

Σε μια εποχή όπου σχεδόν κάθε αγορά μπορεί να γίνει ανάρτηση, για ορισμένους από τους νεότερους και πλουσιότερους συλλέκτες η πολυτέλεια βρίσκεται και στη δυνατότητα να αποφασίζουν ποιος θα δει το έργο που κρέμεται στον τοίχο τους.

Με στοιχεία από The Art Newspaper

Πολιτισμός
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Artsy

Εικαστικά / Φαινόμενο Artsy: Το παιχνίδι της παγκόσμιας τέχνης παίζεται πλέον online

«Εκδημοκρατισμός» της παγκόσμιας τέχνης, καθοδήγηση των τάσεων και δημιουργία νέων σχέσεων ανάμεσα στα έργα, τους καλλιτέχνες, το κοινό και τις γκαλερί: Μία εκπρόσωπος της ψηφιακής πλατφόρμας και μία διευθύντρια αθηναϊκής γκαλερί εξηγούν.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Πέγκι Γκούγκενχαϊμ: Η γυναίκα που αγόραζε το μέλλον

Εικαστικά / Πέγκι Γκούγκενχαϊμ: Η γυναίκα που αγόραζε το μέλλον

Μια νέα έκθεση στη Βενετία επιστρέφει στην εποχή όπου η άγουρη ακόμα, αλλά ήδη διορατική και οραματίστρια Πέγκι Γκούγκενχαϊμ έμαθε να εμπιστεύεται τη μοντέρνα τέχνη προτού τη δικαιώσει η ιστορία.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Εικαστικά / Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Μια από τις πιο εξέχουσες συλλέκτριες στην Ευρώπη, η οποία έχει αφήσει το αποτύπωμά της και στην Ύδρα, αποφάσισε να πουλήσει τη συλλογή σουρεαλιστικής και μεταπολεμικής τέχνης που στεγάζει στο σπίτι της στο Λονδίνο -τη μεγαλύτερη αυτού του είδους- σε μια δημοπρασία-ορόσημο.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Σαρλότ Γκενσμπούργκ: «Μεγάλωσα νιώθοντας άσχημη δίπλα στην Τζέιν Μπίρκιν»

Πολιτισμός / Σαρλότ Γκενσμπούργκ: «Μεγάλωσα νιώθοντας άσχημη δίπλα στην Τζέιν Μπίρκιν»

Ενώ υποδυόταν τη φεμινίστρια Ζιζέλ Αλιμί, η Σαρλότ Γκενσμπούργκ ανακάλυψε μια φωτογραφία της μητέρας της σε διαδήλωση του 1972. Στον Guardian μιλά για την ομορφιά που τη γέμιζε ανασφάλεια, τον Λαρς φον Τρίερ και τη διαμάχη γύρω από τη νέα της ταινία.
THE LIFO TEAM
Η Αφροδίτη που βρέθηκε στα μπάζα: Μια μαρμάρινη κεφαλή 2.000 ετών εκτίθεται για πρώτη φορά στην Ισπανία

Πολιτισμός / Η Αφροδίτη που βρέθηκε στα μπάζα: Μια μαρμάρινη κεφαλή 2.000 ετών εκτίθεται για πρώτη φορά στην Ισπανία

Ανακαλύφθηκε δίπλα σε μια παραλία στο Αλικάντε και μεταφέρθηκε μέσα σε σακούλα σούπερ μάρκετ. Η μαρμάρινη κεφαλή εκτίθεται για πρώτη φορά στην Ισπανία, ενώ οι αρχαιολόγοι εξετάζουν αν το μάρμαρό της προέρχεται από την Πάρο.
THE LIFO TEAM
ΤΖΕΪΜΣ ΜΠΟΝΤ ΡΟΜΠΕΡΤ ΠΑΤΙΝΣΟΝ

Πολιτισμός / Τζος Ο' Κόνορ: «Ο ρόλος του Τζέιμς Μποντ ήταν ουσιαστικά δικός του» αλλά αποσύρθηκε

Ο πρωταγωνιστής του «The Crown» φέρεται να ήταν εξαρχής ένα από τα φαβορί του σκηνοθέτη Ντενί Βιλνέβ, ωστόσο «είχε από την αρχή επιφυλάξεις για το βάρος και τις δεσμεύσεις που συνεπάγεται ο ρόλος»
THE LIFO TEAM
Η Μπέττυ Αρβανίτη επανέρχεται με Βιζυηνό

Πολιτισμός / Η Μπέττυ Αρβανίτη επιστρέφει στο θέατρο με Βιζυηνό

«Το αμάρτημα της μητρός μου» ανεβαίνει, από τις 18 Νοεμβρίου, σε διασκευή του Στρατή Πασχάλη και σκηνοθεσία του Στάθη Λιβαθινού, με τη μεγάλη ηθοποιό να δίνει φωνή σε μια από τις πιο εμβληματικές μητέρες της λογοτεχνίας μας.
ΜΑΤΟΥΛΑ ΚΟΥΣΤΕΝΗ
Παγώνια, σάτυροι και μια Μέδουσα: Οι τοιχογραφίες μιας πολυτελούς ρωμαϊκής κατοικίας στην Ισπανία

Πολιτισμός / Παγώνια, σάτυροι και μια Μέδουσα: Οι τοιχογραφίες μιας πολυτελούς ρωμαϊκής κατοικίας στην Ισπανία

Στη Μέριδα, αρχαιολόγοι αποκάλυψαν ζωγραφισμένα πουλιά, σκηνές κυνηγιού και μυθολογικές μορφές σε μια αρχαία οικία με εντυπωσιακό ψηφιδωτό δάπεδο. Oι τοιχογραφίες μιας εσωτερικής αυλής αποκαλύπτουν την αισθητική και την πολυτέλεια της καθημερινής ζωής μιας εύπορης ρωμαϊκής οικογένειας.
THE LIFO TEAM
Ο Χαβιέρ Μπαρδέμ ανεβαίνει για πρώτη φορά στο θέατρο στα 57 του με Τσέχοφ και μια φωτογραφία της μητέρας του

Πολιτισμός / Ο Χαβιέρ Μπαρδέμ κάνει το θεατρικό του ντεμπούτο με Τσέχοφ και μια φωτογραφία της μητέρας του

Ο Ισπανός σταρ κάνει το θεατρικό του ντεμπούτο με Τσέχοφ σε μια μικρή σκηνή της Μαδρίτης και μιλά για τον φόβο, τον δάσκαλό του και την μητέρα του Πιλάρ Μπαρδέμ.
THE LIFO TEAM
Ο Τζόρνταν Φέρστμαν και ο δεκάχρονος γιος του στο «Club Kid» ποζάρουν σαν οικογένεια των ’90s

Πολιτισμός / Ο Τζόρνταν Φέρστμαν και ο δεκάχρονος γιος του στο «Club Kid» ποζάρουν σαν οικογένεια των ’90s

Η J.Crew επιστρατεύει τον φωτογράφο Άλασντερ ΜακΛέλαν για μια σειρά πορτρέτων που θυμίζουν οικογενειακούς καταλόγους των ’90s, με τους δύο πρωταγωνιστές της πιο απρόσμενης queer ιστορίας πατρότητας της χρονιάς.
THE LIFO TEAM
«Η δημοπρασία του Τζεφ Κουνς με αρρωσταίνει!»: Ο Τζέρι Σαλτζ κατακεραυνώνει την αγορά τέχνης

Πολιτισμός / «Η δημοπρασία του Τζεφ Κουνς με αρρωσταίνει!»: Ο Τζέρι Σαλτζ κατακεραυνώνει την αγορά τέχνης

Επτά έργα από τη συλλογή του Τζέφ Κουνς πουλήθηκαν για 104,7 εκατ. δολάρια. Ο ατρόμητος (και βραβευμένος με Πούλιτζερ) κριτικός του New York Μagazine Τζέρι Σαλτζ βλέπει στη δημοπρασία την πιο θλιβερή όψη μιας αγοράς όπου ακόμη και η αγάπη για την τέχνη έχει τιμή.
THE LIFO TEAM
Φρίντα Κάλο: Γιατί ο Christie’s απέσυρε την τελευταία στιγμή πίνακα 3,5 εκατ. δολαρίων

Πολιτισμός / Φρίντα Κάλο: Γιατί ο Christie’s απέσυρε την τελευταία στιγμή πίνακα της αξίας 3,5 εκατ. δολαρίων

Το έργο, αξίας έως 3,5 εκατ. δολαρίων, αποσύρθηκε λίγες ώρες πριν από τη δημοπρασία στη Νέα Υόρκη. Οι μεξικανικές αρχές ζητούν απαντήσεις για την προέλευση και την ιδιοκτησία του.
THE LIFO TEAM
Ο Άαρον Τέιλορ-Τζόνσον φιλά τον Ντέβον Τέρελ στα γυρίσματα της νέας queer σειράς του Netflix

Πολιτισμός / Ο Άαρον Τέιλορ-Τζόνσον φιλά τον Ντέβον Τέρελ στα γυρίσματα της νέας queer σειράς του Netflix

Οι δύο ηθοποιοί φωτογραφήθηκαν σε ερωτική σκηνή στο Μανχάταν για το «Enigma Variations», τη νέα τηλεοπτική μεταφορά μυθιστορήματος του Αντρέ Ασιμάν, συγγραφέα του «Call Me by Your Name».
THE LIFO TEAM