Ποιος θα ζει το καλοκαίρι
Και ποιος αύριο;
Ούτε ο χρόνος δεν το ξέρει
Πόσο μάλλον το αστέρι
Το Επιδαύριο
Πέφτουνε ξανά τα Έθνη
Στα πατώματα
Τη γλυκειά πενιά μου άκου
Απ’ την άκρη αυτού του λάκκου
Με τα πτώματα
Πες μια ευχή για την Ειρήνη
Μις Υφήλιος
Γιατί ο κάθε πόλεμός μου
Είμ’ εγώ κι ο εαυτός μου
Ειν’ Εμφύλιος
H Ειρήνη είναι μια γιορτή ενός αγροτικού κόσμου που χάθηκε, είναι ένα κωμικό, ακατανίκητο επιχείρημα, ένα πανηγύρι του λαϊκού ανθρώπου με υλικό τους ίδιους τους καπνούς του πολέμου, ένας αναμμένος μπερντές μέσα στη φρίκη.
Ο Νίκος Καραθάνος, ο Φοίβος Δεληβοριάς και ο Άγγελος Τριανταφύλλου είναι οι βασικοί συνένοχοι μιας νέας παράστασης, μιας νέας διασκευής, μιας απάντησης στην τρέλα με την τρέλα.
Η πρωτότυπη κωμωδία του Αριστοφάνη ανέβηκε για πρώτη φορά στα Μεγάλα Διονύσια του 421 π.Χ. και απέσπασε το δεύτερο βραβείο. Γράφτηκε σε μια κρίσιμη ιστορική συγκυρία, λίγο πριν από τη Νικίειο Ειρήνη και ως αντίδραση στην ελπίδα για κατάπαυση των εχθροπραξιών που ανέτειλε χάρη στον θάνατο των φιλοπόλεμων στρατηγών, του Αθηναίου Κίμωνα και του Σπαρτιάτη Βρασίδα στη μάχη της Αμφίπολης.
Η κωμωδία αντανακλά την έντονη κοινωνική κόπωση από τον Πελοποννησιακό Πόλεμο και πραγματεύεται με λυρική ευφράδεια και τον γνώριμο αριστοφανικό σαρκασμό την παράλογη εμμονή στον πόλεμο και τις καταστροφικές συνέπειες που έχει στην καθημερινή ζωή, την εργασία και την ευτυχία των ανθρώπων. Ο Αριστοφάνης αντιπαραβάλλει τη βία και το κέρδος των πολεμοκάπηλων με τη γονιμότητα, τον έρωτα και τη συλλογική ευημερία που φέρνει η ειρήνη. Παρά τη φαινομενικά ουτοπική λύση, η κωμωδία δεν είναι αφελής: αναγνωρίζει τις αντιστάσεις, τα συμφέροντα και την αδράνεια που εμποδίζουν την αποκατάσταση της ειρήνης.
Η Ειρήνη κατέχει κομβική θέση στο συνολικό έργο του Αριστοφάνη ως άκρως συμφιλιωτική και η πιο αισιόδοξη από τις πολιτικές του κωμωδίες. Παρά τον ισχυρό δεσμό της με την εποχή που τη γέννησε, η κωμωδία παραμένει διαχρονική γιατί φωτίζει έναν μηχανισμό που επαναλαμβάνεται μέχρι σήμερα: πολέμους που παρατείνονται εις βάρος των πολλών και προς όφελος λίγων. Η επιμονή του απλού ανθρώπου να διεκδικήσει την ειρήνη, ακόμη και κόντρα στη λογική της εξουσίας, καθιστά το έργο απόλυτα επίκαιρο στον σημερινό κόσμο όπου οι εισβολές, η βία, οι απειλές, η ανασφάλεια και ο κυνισμός εξακολουθούν να παρουσιάζονται ως αναπόφευκτα.
Τι δηλώνουν για την παράσταση:
Νίκος Καραθάνος, Άγγελος Τριανταφύλλου:
Το 1977 η NASA θέλησε να στείλει στο διάστημα μια «κιβωτό πολιτισμού», το Voyager Golden Record, τον χρυσό δίσκο δηλαδή που περιείχε μουσική από όλο τον κόσμο, ήχους της γης, χαιρετισμούς σε 55 γλώσσες και εικόνες του ανθρώπινου πολιτισμού. Μήπως κάποτε, κάπου, κάποια άλλη μορφή ζωής το συναντήσει. Έτσι η κιβωτός αυτή ταξιδεύει στο διάστημα μέσω του Voyager 1 και Voyager 2. Προκειμένου να ενημερωθεί όλος ο πλανήτης για αυτό το εξαιρετικό εγχείρημα, οι τότε υπεύθυνοι σκέφτηκαν ότι πρέπει να οργανώσουν μια συνέντευξη τύπου. Ο χώρος που δόθηκε τελικά αυτή, ήταν ένα απλό μοτέλ, στο οποίο κανείς δεν είχε προβλέψει ότι την ίδια ώρα στη διπλανή αίθουσα γινόταν ένας πολωνικός γάμος. Ο θόρυβος ήταν τόσο έντονος, που οι ηχολήπτες δεν μπόρεσαν ποτέ να καταγράψουν το γεγονός.
Αυτή τη σύμπτωση του συμπαντικού και του τυχαίου, που δεν ντρέπεται καθόλου για τον εαυτό της, τη σκέφτηκε πρώτος πριν πολλά, πάρα πολλά χρόνια ένας Αθηναίος, ο Αριστοφάνης.
Φοίβος Δεληβοριάς
Τι είναι ο Αριστοφάνης; Ένας που μας παραμονεύει πίσω απ’ τους αιώνες και μας ρίχνει μια πέτρα να σπάσουμε. Που βάζει το δάχτυλο στην τρύπα του ηφαιστείου και την θάλασσα σ’ ένα κρασοπότηρο. Που φιλάει το κεφάλι της Μέδουσας, πριν αυτή μας κοιτάξει. Μαύρες πομπές με αυτοκίνητα στριμώχνονται κάθε χρόνο στην Επίδαυρο, σα να το σκάνε από κηδεία, για να τον ξαναβρούν.
Με τον Καραθάνο περάσαμε μέσα από καλαμιές, από τεύχη παλιών κόμιξ, από το ποτάμι του Κόνραντ, ανεβήκαμε στο διάστημα με καύσιμο το ανθρώπινο περίττωμα –μήπως μας πει ποιος ήταν, ποια ήταν η μάνα του, τι τον κρατάει ακόμα εδώ, σ’ αυτό τον κόσμο. Με τον Τριανταφύλλου φτιάξαμε αυλούς απ’ τα καλάμια και παρωδήσαμε την μεγάλη συμφωνική Ιεροτελεστία, όπως ο ποιητής μας τον Ευριπίδη. Με μια νοσταλγία ανείπωτη, όχι για την Αρχαία Πόλη, αλλά για το σπίτι μας, όπως φωτίστηκε μια συγκεκριμένη βραδιά από το ασπρόμαυρο φως μιας κωμωδίας.
Ο Τρυγαίος έγινε Τρυγαία και ο Πόλεμος Γορίλας γιατί αυτό έλεγε το βαθύ, κοσμογονικό ένστικτο του Νίκου, γιατί είχαμε στα χέρια μας ένα κωμικό παραμύθι που δεν έπρεπε με τίποτα να ξεφύγει από την πρωτόγονη ομορφιά του. Θέλω πολύ να ευχαριστήσω την Έρι Κύργια που με βούτηξε στα βαθιά ενώ περιεργαζόμουν με το δαχτυλάκι του ποδιού τα νερά. Τον Γιάννη Αστερή για την ανθοδέσμη της «επίσκεψης». Τον ερωτεύσιμο θίασο και την ηρωϊκή ορχήστρα που πέρασε από μέσα τους το ρεύμα. Τους ιδιοφυείς καλλιτεχνικούς συντελεστές. Και, τέλος, την κιθάρα του Σαββόπουλου, που όταν συνέλαβε τους «Αχαρνής» ως «τραγούδια για νέους κανταδόρους», ξαναγύρισε κι εμάς –τις σκόρπιες κιθάρες των διαμερισμάτων- στην αρχαία εκκίνηση.
Πόλεμος γύρω μας. Κάποιος μας έπεισε ξανά πως, για να συνεχίσουμε να υπάρχουμε, πρέπει να σκοτώσουμε ό,τι πολυτιμότερο έχουμε: τον άλλο εαυτό μας. Πάμε στον Όλυμπο με έναν κοπροπήγασο, να υψώσουμε στο άσπρο σπίτι των Θεών το τελευταίο που μας απέμεινε: την τσαλκάντζα μας, ό,τι έχει μείνει αληθινό μες στη φωνή μας.
ΕΙΡΗΝΗ
Μια επίσκεψη στο έργο του Αριστοφάνη
Διασκευή-Πρωτότυπο Κείμενο-Τραγούδια: Φοίβος Δεληβοριάς
Σκηνοθεσία-Σύλληψη: Νίκος Καραθάνος
Συνεργασία στη Σκηνοθεσία: Άγγελος Τριανταφύλλου
Συνεργάτις δραματουργός: Έρι Κύργια
Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη
Κοστούμια: Άγγελος Μέντης
Μουσική: Φοίβος Δεληβοριάς, Άγγελος Τριανταφύλλου
Φωτισμοί: Ελίζα Αλεξανδροπούλου
Κίνηση: Αμάλια Μπένετ
Χορογραφία: Αλέξανδρος Σταυρόπουλος
Σύμβουλος επί του αρχαίου κειμένου: Γιάννης Αστερής
Παραγωγή Θεατρικές Παραγωγές Τεχνηχώρος
Σε συμπαραγωγή με το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου.
Διανομή
Γαλήνη Χατζηπασχάλη, Θανάσης Αλευράς, Έμιλυ Κολιανδρή, Γιάννης Κότσιφας, Πάνος Παπαδόπουλος, Ζέτα Μακρυπούλια, Βάσω Καβαλιεράτου, Φοίβος Δεληβοριάς, Νίκος Καραθάνος, Άγγελος Τριαντάφυλλου, Γιλμάζ Χουσμέν, Άλκης Μπακογιάννης, Κωνσταντίνος Κοντογεωργόπουλος, Κωνσταντίνος Ζωγράφος, Γιάννης Σαμψαλάκης, Βασίλης Παπαδόπουλος, Σπύρος Μπόσγας, Αντώνης Χρήστου.
Ορχήστρα επι σκηνής: Ανδρέας Πολυζωγόπουλος, Θοδωρής Ρέλλος, Γιόελ Σότο, Γιάννης Αγγελόπουλος (Jan Van De Engel)
Πρώτοι Σταθμοί Περιοδείας
Παρασκευή 24/7 — Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου
Σάββατο 25/7 — Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου
Τετάρτη 29/7 — Σαϊνοπούλειο Θέατρο — Σπάρτη
Πέμπτη 30/7 — Ανοιχτό Θέατρο Καλαμάτας
Παρασκευή 31/7 — Θέατρο «Γιώργος Παππάς» — Αίγιο
Σάββατο 1/8 — Θέατρο Αρχαίας Ολυμπίας
Κυριακή 2/8 — Αρχαίο Θέατρο Οινιαδών — Μεσολόγγι
Τετάρτη 5/8 — Υπαίθριο Θέατρο Ηγουμενίτσας «Μ. Γκανάς»
Παρασκευή 7/8 — Ανοιχτό Θέατρο Νέων Μουδανιών — Χαλκιδική
Σάββατο 8/8 — Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων — Καβάλα
Κυριακή 9/8 — Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων — Καβάλα
Δευτέρα 10/8 — Αρχαίο Θέατρο Δίου — Πιερία
Προπώληση Εισιτηρίων:
https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/eirini-periodeia
