Μόλις κυκλοφόρησε ένα απ’ τα πιο ενδιαφέροντα βιβλία της χρονιάς. Ο Jeff Jarviς αποσυνθέτει τον τρόπο λειτουργίας του τεχνολογικού κολοσσού και ψάχνει να δει «τι θα έκανε η Google» σε διάφορους τομείς της επιχειρηματικότητας και της ζωής, ξεχωριστά. Μετά και τον θάνατο του Τζομπς, όπου όλοι γίναμε μάρτυρες ενδελεχούς ανάλυσης ενός επιχειρηματικού θαύματος, το βιβλίο του Jarvis έρχεται να μας αναλύσει ένα ακόμα φαινόμενο. Και στις δυο περιπτώσεις συμβαίνει το εξής διαφορετικό: δεν έρχεται ένα μοντέλο διοίκησης να δώσει τις κατευθυντήριες γραμμές σε μια εταιρεία, αλλά η ίδια η εταιρεία έρχεται να δημιουργήσει ένα νέο μοντέλο που οφείλουν οι άλλοι να μάθουν, αν θέλουν να μείνουν στο παιχνίδι. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, που Apple και Google έχουν γίνει αντικείμενο μελέτης από μεγάλα αμερικανικά πανεπιστήμια, ώστε να μετατραπεί το business plan τους σε εκπαιδευτική διδασκαλία.

Ας βάλουμε τη λογική της Google στην ελληνική κυβέρνηση. Θα συμφωνούσαν, σίγουρα, σ’ ένα πράγμα: στο Opengov.gr. Η δημιουργία μιας πλατφόρμας που βασίζεται στη συμμετοχή είναι απ’ τους βασικούς πυλώνες της Google. Στο βιβλίο αναφέρεται πώς «κέρδισε» το ψαχτήρι της Yahoo, επειδή πολύ απλά η πρώτη σελίδα της ήταν λευκή, tabula rasa για τον χρήστη. Στην περίπτωση του Opengov.gr, το εγχείρημα απέτυχε, διότι η κυβέρνηση ποτέ δεν μας έπεισε ότι παίρνει στα σοβαρά τα σχόλια των πολιτών πάνω στις προτάσεις νομοσχεδίων. Καλώς ή κακώς, σε όλη αυτή την ιστορία, την κρισιμότερη της μεταπολιτευτικής Ελλάδας, οι πολίτες συμμετείχαν μόνο με την τσέπη τους. Και αυτό δεν τους άρεσε καθόλου.

Η Google θα έπαιρνε το πρόβλημα της κρίσης και θα το πούλαγε πάση θυσία, δημιουργώντας μια επίπλαστη ατμόσφαιρα προόδου, πρώτα στο εσωτερικό. Οι καινοτομίες της Google (ή της όποιας Google) μας πείθουν ότι ο κόσμος προοδεύει τη στιγμή που το παγκόσμιο χάσμα της κοινωνικής ανισότητας διευρύνεται επικίνδυνα. Μπορεί, τώρα, πάνω στην αναμπουμπούλα, να σας φαίνεται αστείο, αλλά το γεγονός ότι η κυβέρνηση δεν προσπάθησε να προσεγγίσει καν τις παραγωγικές δομές, ώστε να επιδιώξει κάποια μετάλλαξή τους, θα έχει καταστροφικές συνέπειες στη μετά το «κούρεμα» εποχή. Δεν φάνηκε πουθενά στην ελληνική πραγματικότητα ότι κάτι προχωράει κι αυτό με κάνει να πιστεύω πως οι ευκαιρίες που χάθηκαν για καθοριστικές αλλαγές τα δυο τελευταία χρόνια μπορεί και να μας στοιχίσουν περισσότερο απ’ τις παραλείψεις και τη «βουλιμία» των τελευταίων τριάντα ετών.