Σουλτάνα στον οντά του ΑΙ
Αν ζεις σε λήθαργο, με το ΑΙ θα αποκοιμηθείς μια ώρα αρχύτερα. Αν είσαι δημιουργικός άνθρωπος, εσύ θα βάλεις τον λίθο και το ΑΙ τη λάσπη. Μια νέα Αναγέννηση φτάνει καλπάζοντας κι εμείς πετροβολάμε ακόμη τα τσιπάκια.
ΟΙ ΑΠΕΛΠΙΔΕΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ απέναντι στο ΑΙ. Θα φάει τις δουλειές μας. Συνδικαλισμοί, δαιμονολογίες. Τόσο μάταιες. Όπως το αυτοκίνητο έφαγε τις δουλειές των καμηλιέρηδων. Η φωτοσύνθεση τους λινοτύπες. Το ίντερνετ το χαρτί. Τρικυμίες στο κουτάλι.
Δεν υπήρξε κύμα στην Ιστορία των ανακαλύψεων που να ανασχέθηκε για λόγους συντεχνιακούς, έστω «ανθρωπιστικούς». Η τεχνολογία καλπάζει ως δρεπανηφόρο άρμα, με ελάχιστες κανονιστικές διορθώσεις, για να κερδίσει χρόνο ο μέσος άνθρωπος να το χωνέψει. Πάντα η επόμενη γενιά το έχει πάρει απόφαση. Κι αποφασίζει: με το μαχαίρι σκοτώνεις και κόβεις και το ψωμί.
Ναι, υπάρχουν θεματάκια με το ΑΙ. Κορυφαίο, η κλοπή και ιδιοποίηση των πνευματικών κατακτήσεων της ανθρωπότητας. Πρωτοφανές πλιάτσικο μιας χούφτας τεχνογκούρου με ψυχολογία άρπαγα. Και ένα από τα μεγαλύτερα επιχειρηματικά σκάνδαλα στην ιστορία της ανθρώπινης δημιουργίας― ριφιφί κανονικό.
Κι άλλα: Η αδρανοποίηση της γνωσιακής λειτουργίας ― μελέτες δείχνουν ότι όταν χρησιμοποιούμε το ΑΙ η δραστηριότητα των κυμάτων γάμμα, που θεωρείται ένδειξη έντονης γνωστικής προσπάθειας, μειώνεται περίπου κατά 40%. Τρώμε απ΄ τα έτοιμα. Η μνήμη ατονεί. Η περιέργεια επίσης. Το πνεύμα γίνεται οκνό και μαρουλιάζει.
Παρ’ όλα αυτά, είναι αστείο να μιλάμε για το ΑΙ, λες κι είναι ο Αντίχριστος. Αστείος αναχρονισμός. Χαμένος κόπος.
Θυμίζω τι έγινε όταν βγήκαν τα σόσιαλ και οι μηχανές αναζήτησης, με την πολύ πιο ήπια κλοπή περιεχομένου και τους πολύ λιγότερους κινδύνους, γενικά. Tι κλαγγές, τι κανονιοβολισμοί, τι τρύπα στο νερό! Φωνές διαμαρτυρίας υψώθηκαν, κυκλάμινα στην καταιγίδα, αλλά χωρίς ιδιαίτερη πίστη, ίσως και με κάποια υποκρισία, λίγα πρόστιμα, σιωπή. Κατά βάθος κανένας δεν θέλει να σταματήσει τον καπιταλισμό όταν παίζει στην έδρα του. Ούτε η αθωοφανής Ευρώπη, αυτή η τόσο καλή εννοιολογική περφόρμερ.
Λάθος και ν’ αγνοείς τα γιγαντιαία οφέλη του ΑΙ στις επιστήμες και στην ιατρική. Στη διάγνωση και θεραπεία ασθενειών. Σε επιστημονικές ανακαλύψεις (τη δομή των πρωτεϊνών), τα νέα φάρμακα και αντιβιοτικά, τη διάγνωση του καρκίνου, τα μαθηματικά, τη ρομποτική χειρουργική. Αλλά και στην καθημερινή ζωή. Έχω φίλους που κέρδισαν δίκες με τις δικανικές συμβουλές του ΑΙ, χωρίς να χρειάζεται να τους γδύσουν δικηγόροι, για να παπαγαλίσουν ένα λεπτό στην έδρα τον αριθμό ενός νόμου ―και τι θεατρικότης!
Όντως σπάει το τσαμπουκά και την αλαζονεία πολλών συντεχνιών το ΑΙ που επί χρόνια πουλάνε φύκια για μεταξωτές κορδέλες. Κι αυτό ασφαλώς δεν είναι ευπρόσδεκτο, ιδίως από τους αταλαντότερους. Και ναι, τους τύπους που έρπουν στον οντά, ληθαργικοί κι απρόθυμοι να βάλουν το μυαλό τους να δουλέψει, τούς αποβλακώνει μια ώρα αρχύτερα. Αποθρασύνει τους κλεφτοκοτάδες. Κάνει λάθη. Ακυρώνει το νόημα της προσπάθειας, το κοπιώδες στρίψιμο της βίδας. Τι κάθεσαι και μαγειρεύεις τόσην ώρα μπρο, αφού υπάρχει το ντελίβερι;
Δεν είναι όμως όλοι οι άνθρωποι μαρούλια. Υπάρχουνε κι αυτοί που δεν βαριούνται να δουλέψουν. Που θέλουν να δημιουργήσουν. Που ξέρουν ότι ο πιο σημαντικός καρπός της γνωσιακής περιπέτειας είναι η πρωτοτυπία― μια κατεξοχήν ανθρώπινη δεξιότητα που γίνεται ολοένα πιο σπάνια, επιφανής και χειροποίητη. Κι όταν μπροστά σου είναι απλωμένος τραχανάς όλα τα δεδομένα, το νόημα βρίσκεται στην επιλογή, στην βούληση, στην κατεύθυνση ― και βεβαίως στους Sex Pistols. Αυτή η κατηγορία ανθρώπων που δεν είναι κρέας με δύο μάτια θα ωφεληθεί πολύ, θα καλπάσει όσο ποτέ με τη χρήση του ΑΙ. Θα γλυτώσει από την λάντζα, τα διαδικαστικά. Στο οικοδόμημα που χτίζει, αυτοί θα βάλουν τον λίθο και το ΑΙ τη λάσπη.
Και αντιμέτωπος με την σαρωτική ευφυΐα της μηχανής ο άνθρωπος, θα αναρωτηθεί εκ νέου τι είναι ανθρώπινο. Ίσως «ανθρώπινο να είναι αυτό που δεν μπορεί να κάνει η μηχανή», όπως λέει ο David Βrooks σε ένα διεισδυτικό κομμάτι του στο Atlantic. Ίσως ανθρώπινο είναι η αγάπη. Η επιθυμία. Οι ορμές. Και να ‘χεις κάποιο προορισμό στο ταξιδάκι αναψυχής που είναι η ζωή σου.
Ανθρώπινο είναι να έχεις κάποιο στόχο, κατά προτίμηση καλό. Και να οδηγείς εσύ τη μηχανή προς την κατεύθυνση αυτή, επ' αγαθώ, όπως ο καλός ποιμενικός γυρνάει στη στάνη το κοπάδι με τα πρόβατα, όταν πέφτει η νύχτα.
Μια νέα Αναγέννηση φτάνει καλπάζοντας κι εμείς πετροβολάμε ακόμη τα τσιπάκια.
ΖΕΪΜΠΕΚΑΝΟ ΣΠΑΝΙΟΛΟ ΓΙΑ ΒΛΑΚΑ ΚΑΙ ΑΙ
Ζούλα σε μια βρε βάρκα μπήκα
και στη σπηλιά του δράκου βγήκα.
Βλέπω τρείς μαστουρωμένοι
βρε και στην άμμο βρε ξαπλωμένοι.
