Το ακανθώδες θέμα των εμβολιασμών βρίσκεται ακόμα στο επίκεντρο πολλών συζητήσεων. Η σύγχυση που έχει επικρατήσει εξαιτίας του αντιεμβολιαστικού κινήματος έχει δημιουργήσει ανησυχίες και σκεπτικισμό σε αρκετούς γονείς και κρατά σε εγρήγορση τους επαγγελματίες Υγείας.

 

Χαρακτηριστικά είναι τα ευρήματα της πανελλαδικής μελέτης «Hellas Health VII», σύμφωνα με την οποία οκτώ στους δέκα υποστηρίζουν ότι γνωρίζουν την αναγκαιότητα των εμβολιασμών και μόνο ένας στους τέσσερις Έλληνες δηλώνει ότι δεν έχει εμβολιαστεί ποτέ στην ενήλικη ζωή του.

 

Την ίδια στιγμή, πάνω από 1,5 εκατομμύριο παιδιά κάτω των πέντε ετών πεθαίνουν από νοσήματα που αντιμετωπίζονται με εμβολιασμό, ενώ πάνω από είκοσι εκατομμύρια βρέφη δεν εμβολιάζονται, με αποτέλεσμα να θέτουν σε κίνδυνο τον οργανισμό τους.

 

Όπως υποστηρίζει στη LiFO η αναπληρώτρια καθηγήτρια Παιδιατρικής Λοιμωξιολογίας, Βάνα Σπούλου, από το Τμήμα Ειδικών Λοιμώξεων του Νοσοκομείου Παίδων Αγία Σοφία, η «πιο σημαντική προτεραιότητα για έναν γονέα είναι η φροντίδα για τον έγκαιρο εμβολιασμό». Πρόκειται για μια ιατρική πράξη που σώζει ζωές και αντιμετωπίζει λοιμώξεις.

 

Παράλληλα, από τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας διαπιστώνουμε ότι με αυτό τον τρόπο πάνω από 2,5 εκατομμύρια παιδιά σώζονται και προφυλάσσονται από σοβαρές ασθένειες. Την ίδια στιγμή, πάνω από 1,5 εκατομμύριο παιδιά κάτω των πέντε ετών πεθαίνουν από νοσήματα που αντιμετωπίζονται με εμβολιασμό, ενώ πάνω από είκοσι εκατομμύρια βρέφη δεν εμβολιάζονται, με αποτέλεσμα να θέτουν σε κίνδυνο τον οργανισμό τους.

 

— Πόσο αναγκαίοι είναι οι εμβολιασμοί και γιατί έχουν αυξηθεί τα κρούσματα ιλαράς;

Η επιδημία της ιλαράς στη χώρα μας οφείλεται στην ομάδα των Ρομά, η οποία παραμένει ανεμβολίαστη. Αυτό σημαίνει ότι η εφαρμογή των εμβολιασμών σε αυτές τις κοινωνικές ομάδες παρουσιάζει προβλήματα εκ μέρους των κρατικών υποδομών.

 

Ας μην ξεχνάμε ότι μιλάμε για ανθρώπους που μετακινούνται πολύ εύκολα και οι περισσότεροι δεν είναι καταγεγραμμένοι. Βέβαια αυτό δεν μας εκπλήσσει, αφού περίπου κάθε δέκα χρόνια έχουμε αντίστοιχα φαινόμενα παρόμοιων κρουσμάτων σε αυτές τις κοινότητες.

 

Επίσης, από τα στοιχεία που αναλύουμε διαπιστώσαμε ότι υπάρχει και μια πληθυσμιακή ομάδα ενηλίκων, οι οποίοι είτε δεν είχαν εμβολιαστεί είτε είχαν λάβει μόνο τη μία δόση εμβολίου λόγω του ότι όταν ήταν στην ηλικία χορήγησης του είχε αλλάξει το πρόγραμμα εμβολιασμού.

 

Αναλύοντας, λοιπόν, τα κρούσματα ιλαράς, παρατηρούμε ότι υπάρχει ένα ακόμη ποσοστό παιδιών που δεν εμβολιάζονται, αφού οι γονείς τους διακατέχονται από μια προσωπική αντίληψη για τους εμβολιασμούς, πιο συγκεκριμένα για το εμβόλιο MMR, το οποίο θεωρούν ότι έχει παρενέργειες.


— Τι απαντάτε σε όσους αντιτίθενται στους εμβολιασμούς;

Οι αντιρρήσεις και οι αμφιβολίες υπήρχαν πάντα, από την εμφάνιση των εμβολίων, όπως είχε συμβεί με την ευλογιά. Αν ανατρέξουμε αρκετούς αιώνες πριν, θα δούμε ότι οι γελοιογραφίες της εποχής αποτύπωναν τους ανθρώπους που είχαν κάνει το εμβόλιο με ουρά η αυτιά αγελάδας.

 

Η πιο σημαντική ενέργεια που χρειάζεται να γίνει εκ μέρους των γονέων είναι να επικοινωνούν διαρκώς με τους παιδιάτρους. Δεν είναι δυνατόν ο γονιός να διατηρεί προσωπική άποψη για τον εμβολιασμό των παιδιών και να τη στηρίζει σε πληροφορίες που προέρχονται από το Διαδίκτυο, οι οποίες γνωρίζουμε πόσο αναξιόπιστες είναι.

 

Από την πλευρά τους, οι παιδίατροι πρέπει να ενημερώνονται συνεχώς και να έχουν πλήρη γνώση των εμβολίων, ώστε να δίνουν ικανοποιητικές απαντήσεις στους γονείς, να υπάρχει μια σωστή εμβολιαστική κάλυψη και να μην ξεσπούν επιδημίες.


— Τι προβλήματα μπορεί να επιφέρει στο παιδί ο μη εμβολιασμός του;

Φανταστείτε έναν στρατιώτη που πηγαίνει στη μάχη χωρίς να φορά την πανοπλία του. Το παιδί είναι ένας οργανισμός που κατά τη διάρκεια της ανάπτυξής του έρχεται αντιμέτωπο με μικρόβια, από τα οποία πρέπει να προστατευτεί. Ουσιαστικά, βοηθούν το ανοσοποιητικό σύστημα να προστατεύεται από ασθένειες και παραμένει ο πιο ασφαλής και αποτελεσματικός τρόπος προστασίας.

 

Οι γονείς είναι οι μόνοι υπεύθυνοι για την υγεία των παιδιών τους και επομένως για την πρόληψη των ασθενειών που τα απειλούν, η οποία πραγματοποιείται μέσω των εμβολίων. Έρχονται πολλές φορές γονείς στο νοσοκομείο οι οποίοι διακατέχονται από πολλά αισθήματα ενοχής για ασθένειες των παιδιών τους που θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί αν είχαν ενημερωθεί σωστά.


— Ποιες είναι οι συχνότερες ασθένειες που παρουσιάζονται σήμερα και προλαμβάνονται από εμβόλια;

Παρατηρούνται κυρίως μηνιγγίτιδες, ιλαρά, γρίπη, κοκίτης ‒περισσότερο σε παιδιά Ρομά‒ καθώς και πνευμονίες. Πλέον, η μόνη βεβαιωμένη νόσος που έχει εξαλειφθεί είναι η ευλογιά. Σκεφτείτε ότι οι νέοι επιμελητές μας στο νοσοκομείο δεν είχαν δει ούτε ιλαρά.

 

Πάντως, δεν θεωρώ πιθανό να επιτευχθεί ο στόχος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την πλήρη εξάλειψη της ιλαράς μέχρι το 2020.