Το καλό στην οικονομία είναι ότι, σε αντίθεση με πιο αφηρημένα πράγματα και έννοιες, είναι αδύνατον να κρυφτείς για πολύ καιρό. Μπορείς να διαπληκτίζεσαι και να θεωρητικολογείς για ένα διάστημα, αναφορικά με την αποτελεσματικότητα η μη ενός μέτρου, αλλά τελικά ο χρόνος και τα πραγματικά αποτελέσματα θα δικαιώσουν αντίστοιχα τις προβλέψεις ή τις αποφάσεις σου.

Ο λόγος που το λέω αυτό είναι ότι διάβασα με μεγάλο ενδιαφέρον τα οριστικοποιημένα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού για το 2012, καθώς επίσης και τα στοιχεία για τα έσοδα από το πετρέλαιο θέρμανσης – ζήτημα που αποτέλεσε σημείο αιχμής στη διαμάχη κυβέρνησης και αντιπολίτευσης, αναφορικά με το οικονομικό αποτέλεσμα που θα είχε η εξίσωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης (ΕΦΚ) πετρελαίου θέρμανσης και κίνησης .

Ακριβώς επειδή αναπτύχθηκε μία φιλολογία επί του θέματος, με προσεγγίσεις και πρόχειρες αναλύσεις που καμία σχέση δεν είχαν και δεν έχουν με την πραγματικότητα, θα παραθέσω τα εξής στοιχεία, για όποιον έτυχε να μην τα διαβάσει τις τελευταίες μέρες.

Έσοδα από το πετρέλαιο θέρμανσης

Στην ανακοίνωση της εξίσωσης του ΕΦΚ του πετρελαίου θέρμανσης με το κίνησης, πολλοί είχαν σπεύσει να κατακεραυνώσουν το οικονομικό επιτελείο για τη βέβαιη αποτυχία του μέτρου, με την κατηγορία ότι η πτώση στην κατανάλωση θα ήταν τέτοια που τα έσοδα του κράτους θα βυθίζονταν.

Δεν μπορώ να θυμηθώ καν πόσα σχόλια έχω διαβάσει σε διάφορα άρθρα επί του θέματος, πόσα tweets από ένα σωρό χρήστες που είναι μάλλον πιο ειδικοί στην εκτέλεση του προϋπολογισμού από το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, και φυσικά πόσες γενικόλογες και υπερφίαλες αναλύσεις από πολιτικούς - της αντιπολίτευσης και όχι μόνο – που υποστήριζαν ότι τα έσοδα του κράτους θα μειώνονταν από την εφαρμογή του μέτρου.

Μόλις πριν λίγες μέρες (στις 9 Ιανουαρίου 2013, από τη Φλώρινα), ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, είχε δηλώσει χαρακτηριστικά:

"Διότι, εμείς χωρίς να έχουμε στοιχεία και ζητάμε στοιχεία θεωρούμε δεδομένο ότι με το πετρέλαιο θέρμανσης στα 90 λεπτά το λίτρο οι φόροι που κέρδισε το ελληνικό δημόσιο την προηγούμενη χρονιά, άρα τα έσοδα που είχε, θα ήταν πολύ περισσότερα από τα έσοδα που μέχρι στιγμής έχει αναλογικά, στην αντίστοιχη χρονική περίοδο, από την έναρξη του χειμώνα έως και τη μέση του χειμώνα από τη στιγμή που το πετρέλαιο θέρμανσης πήγε στο 1,30 το λίτρο"

Η απάντηση σε όλες τις μεγάλες αναλύσεις και προβλέψεις που επί μήνες ακούγαμε στα ΜΜΕ ήρθε μόλις πριν μία εβδομάδα, όταν δημοσιεύτηκαν τα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών για το τρίμηνο Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου 2012.

Τεράστια αύξηση των εσόδων στο πετρέλαιο θέρμανσης

Όπως μπορείτε να παρατηρήσετε στον παραπάνω πίνακα, παρόλο που η ποσότητα μειώθηκε κατά περίπου 70% έναντι του αντίστοιχου τριμήνου του 2011, τα έσοδα αυξήθηκαν κατά... 65%!

Μάλιστα, σύμφωνα με τα στοιχεία του πρώτου 20ήμερου του Ιανουαρίου του 2013, «τα έσοδα από το πετρέλαιο θέρμανσης έφτασαν σε 44,5 εκατ. ευρώ έναντι 37,1 εκατ. ευρώ που εισπράχθηκαν ολόκληρο τον Ιανουάριο του 2012» (Ναυτεμπορική, 21/01/2013).

Αντιθέτως, η μείωση του ΕΦΚ στο πετρέλαιο κίνησης κατά 20%, δεν αύξησε την κατανάλωση όπως θα περίμεναν εκείνοι που τόσο εύκολα και απόλυτα επέμεναν στη σχέση ΕΦΚ-κατανάλωσης. Οι ποσότητες λοιπόν πετρελαίου κίνησης μειώθηκαν κατά 17,5% για το αντίστοιχο διάστημα.

Τελικά, το μέτρο της εξίσωσης του ΕΦΚ στο πετρέλαιο θέρμανσης και κίνησης – όπως δήλωσε ο Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών λ.Χρήστος Σταϊκούρας στη RealNews – «...συγκράτησε τα συνολικά δημόσια έσοδα το 2012, διαφορετικά θα προέκυπτε μια δημοσιονομική «τρύπα» που θα προκαλούσε την ανάγκη λήψης πρόσθετων μέτρων για την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων».

[Να σημειώσω ότι αναφέρομαι στο οικονομικό αποτέλεσμα και όχι στις κοινωνικές επιπτώσεις ή τις περιβαλλοντικές συνέπειες του μέτρου. Τα κριτήρια του επιδόματος θέρμανσης ή η ζημιά στο περιβάλλον από εναλλακτικούς τρόπους θέρμανσης που αναζήτησαν πολλοί συνάνθρωποί μας, είναι σημαντικά ζητήματα που δεν αφορούν όμως το οικονομικό σκέλος του μέτρου, στο οποίο αναφέρεται το παρόν άρθρο.]

Απλώς για την ιστορία και επειδή αναφέρθηκα για αυτό στον πρόλογο του post, να σημειώσω επίσης ότι το σύμφωνα με τα οριστικά διαθέσιμα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού για το 2012, «το έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκε σε 15.688 εκατ. ευρώ, και το πρωτογενές έλλειμμα για την ίδια περίοδο σε 3.465 εκατ. ευρώ, σημαντικά χαμηλότερο έναντι των στόχων του ελλείμματος για τον κρατικό προϋπολογισμό ύψους 16.312 εκατ. ευρώ και του στόχου για το πρωτογενές έλλειμμα ύψους 4.577 εκατ. ευρώ.

Σημαντικά βελτιωμένο παρουσιάζεται επίσης τόσο το έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού όσο και το πρωτογενές έλλειμμα και έναντι του 12-μήνου του προηγούμενου έτους κατά 7.085 και 2.960 εκατ. ευρώ αντίστοιχα. Έτσι, το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού είναι μειωμένο κατά 31,1% έναντι της αντίστοιχης περσινής περιόδου» (Δελτίο Εκτέλεσης Προϋπολογισμού).