Είναι ίσως η πιο σπουδαία φωνή που έχει σήμερα το ελληνικό τραγούδι. Τεράστιες δυνατότητες... Δεν ευτύχησε να έχει το ρεπερτόριο που της άξιζε. Ίσως επειδή μπορούσε να πει τα πάντα, διάλεξε (ή άλλοι διάλεξαν γι' αυτήν) να λέει και πράγματα που δεν της ταίριαζαν, έστω κι αν τα διεκπεραίωνε με επιτυχία.

Είπε, όμως, όμορφα τραγούδια, που ζωγράφισαν τα εφηβικά μας χρόνια με την ποπ αθωότητα εκείνης της εποχής, που απέχει πολύ από τη σημερινή τσιχλόφουσκα της φορτωμένης παραγωγής (εκτός, γιατί στα καθ'ημάς ούτε καν αυτό συμβαίνει) των απαράλλαχτων πλαστικών κοριτσιών, που δεν ξεχωρίζεις ποιες είναι όταν τις ακούς - εσχάτως ούτε όταν τις βλέπεις, αφού βλέπεις μόνο αβυσσαλέα μίνι και ντεκολτέ.

Είπε, επίσης, πολύ όμορφες μπαλάντες, ίσως γλυκανάλατες για κάποιους, που λίγο λίγο γίνονται κλασικές - ακόμη κι αν οι δίσκοι της πια δεν κυκλοφορούν όλο και κάπου ακούμε κάποια από εκείνες τις μπαλάντες.

Είπε και μερικά πολύ όμορφα τραγούδια - τα καλύτερά της τραγούδια δεν έγιναν ποτέ μεγάλες επιτυχίες. "Μην αργείς", "Να με Προσέχεις","Η νύχτα πέφτει", "Πώς", "Η ζωή", "Γυάλινα Φεγγάρια", "Δυο σ' αγαπώ" "Μπλε", "Τίμημα". Δεν τα θυμάστε, το ξέρω... Είναι διαμαντάκια που έμειναν κρυμμένα - κάποιος θα τα ανακαλύψει, κάποτε, δεν μπορεί... Κάποια στιγμή έβγαλε κι έναν εξαίρετο δίσκο όπου τραγουδάει με μια τζαζ μπάντα σπουδαία τραγούδια.

Μετά το 2000 άρχισε να χάνεται - έπαψαν οι χρυσοί δίσκοι και η μεγάλη επιτυχία, έτσι όπως ξέφτισε σιγά σιγά όλη εκείνη η φουρνιά της ελληνικής ποπ (οι μόνοι πια που δισκογραφούν από εκείνους με μια κάποια επιτυχία είναι ο Χρήστος Δάντης και η Ευρυδίκη).

Το 2003 επιχείρησε να ξαναγυρίσει με μια μπαλάντα, εκπροσωπώντας μας στη Γιουροβίζιον. Μέχρι το διαγωνισμό όλα έδειχναν να πηγαίνουν ρολόι (το σινγκλάκι έγινε χρυσό). Μέχρι τη μέρα του διαγωνισμού. Στη σκηνή ήταν φωνητικά άψογη - η ερμηνεία της σπουδαία. Ωστόσο, όλο το σύμπαν ασχολήθηκε με το φόρεμά της. Η αποτυχία (17η θέση) στον διαγωνισμό εξοβέλισε το "Never let you go" από τα ραδιόφωνα. Ο δίσκος που βγήκε λίγο μετά, με νέα τραγούδια και εξαίρετες επανεκτελέσεις παλιών τραγουδιών, πέρασε σχεδόν απαρατήρητος.

Πέντε χρόνια μετά, είμαι πολύ χαρούμενος που η Μαντώ είναι πάλι εδώ με ένα πολύ όμορφο τραγούδι. Ακόμη κι αν μια τέτοια μεγάλη φωνή δεν μπόρεσε να βρει μια μεγάλη εταιρεία για να κυκλοφορήσει τον νέο της δίσκο, έχω την ελπίδα ότι το τραγούδι θα μπορέσει να βρεθεί στα πλέιλιστ των ραδιοφωνικών μας σταθμών.

"Δως μου λόγο να σωθώ" λέγεται το νέο της τραγούδι, σύνθεση των "Πήγασος". Καμμιά φορά ένα τραγούδι φτάνει για να σου φτιάξει τη μέρα... Με τέτοιους στίχους, και, κυρίως, με τέτοια σπουδαία φωνή... Έχουμε ακούσει καμμιά τέτοια φωνή τελευταία; Είμαι σίγουρος πως κάπου πρέπει να υπάρχουν. Τις έχουμε ανάγκη, άραγε; Εγώ πάντως, ναι...

Και "αν είχα μόνο μια ευχή", όπως λέει το ρεφραίν, θα ήταν να ανακαλύψουμε και να ακούμε πιο συχνά τέτοιες φωνές... 

Όσο παίζει και ξαναπαίζει στο κεφάλι του θείου η θαυμάσια φετινή συμμετοχή της Πορτογαλίας στη Γιουροβίζιον, το (ιψενικού τίτλου) "Senhora do mar" με την φαδίζουσα φωνή της Βάνια Φερνάντεζ (κλείστε τα μάτια και απλώς ακούστε το...)...

...το (τρικυμισμένο εσχάτως) μυαλό του γυρίζει δεκαεφτά χρόνια πίσω. Ο διαγωνισμός γινόταν στη Ρώμη, ο θείος διάβαζε για πανελλαδικές, και μια άλλη μαγική φωνή από την Πορτογαλία, που τραγούδησε το Lusitana paixão, μια θαυμάσια μπαλάντα, έφθασε ως την όγδοη θέση.

... Αυτή τη μαγική φωνή θα την χαρείτε εσείς, ω άνδρες Αθηναίοι, σε λίγες μέρες (25, θαρρώ του μηνός). Ήταν η Dulce Pontes...

Ωραία παιχνιδάκια της μνήμης, τώρα που δεν μπορεί να γράψει ούτε να σκεφτεί τίποτα ο θείος... Ωραίοι ήχοι, για να κρύβουν την εκκωφαντική σιωπή.

P.S. Όσο για τον αποψινό τελικό, καλή επιτυχία...

... Στην Πορτογαλία (μαγικό τραγούδι η Κυρά της Θάλασσας, ελπίζω να το ακούμε και μετά στα ραδιόφωνα)
... Στην Καλομοίρα μας, τη γλυκιά στρουμφίτα που μοιράζει χαρά της ζωής στο γκρινιάρικο γαλανόλευκο στρουμφοχωριό
... Στη Ρουμανία (το τραγούδι που ψήφισα στον ημιτελικό - ωραίο μπελκάντο!)
... Στη Σερβία (για τον στιβαρό βαλκάνιο ήχο της)
... Στο Ισραήλ (για την εξαιρετική φωνή του ερμηνευτή)
... Στην Βοσνία - Ερζεγοβίνη (για την σκηνική της τρέλα)
... Στη Δανία (για το χαρούμενο τραγούδι της!)

Μήπως
έχεις
κουραστεί;

Νομίζω ότι πλανάται κανείς αν νομίζει  ότι το copy-paste βασιλεύει μόνο στα reports που έχει ξεχάσει το αφεντικό μετά από μήνες, στις πανεπιστημιακές εργασίες, στις επιστημονικές ανακοινώσεις, στα μπλογκ  (είμαι ένα ξεκαπίστρωτο μουλάρι και με εκνευρίζουν τα ίδια  -μα τα ίδια!- κείμενα σε πενήντα διαφορετικούς ιστοτόπους, συνέδρια ή επιστημονικά έντυπα)  ή στα  lifestyle περιοδικά (έχω διαβάσει άρθρο από την ίδια δημοσιογράφο για το ίδιο θέμα με σχεδόν τις ίδιες λέξεις, που «έτυχε» να είναι σε δυο ένθετα εφημερίδων την ίδια μέρα), στη μουσική (εντάξει, παιδιά, οι νότες είναι εφτά, αλλά και ίδια όργανα; και ίδια μπιτ;) και αλλαχού. Όλη αυτή η μεγάλη «παραγωγικότητα» λόγου ουσιαστικά δεν είναι παρά μια, σε ολοένα και μεγαλύτερο ποσοστό, μηχανική αναπαραγωγή κειμένων που ούτε και οι ίδιοι δεν διαβάζουμε. Μπάζα, δηλαδή, που στουμπώνουν το μυαλό μας.

Οι ζωές μας μοιάζουν πια, έτσι που τρέχουν σαν μπιπ-μπιπ με νέφτι στα επίμαχα, με chain mail, που το στέλνεις ασυστόλως πριν καν το δεις, ξαποστέλνοντας στην κυβερνόσφαιρα ασύστολα μεγκαμπάιτ δεδομένων - τόσο βαριεστημένα όσο βαριεστημένα θα κάνει ο παραλήπτης delete την εξυπνάδα σου... Έτσι τις ξοδεύουμε, έτσι τις κοπιάρουμε από τα πρότυπά μας (templates?)... Τόσο αναπάντεχα πολλά είναι και τα τελευταία που είναι δύσκολο να βρεις ένα να μην ταιριάζεις... Χωρίς πολλή σκέψη, το υιοθετείς, φτιάχνεις το δικό σου προφιλάκι με προκαθορισμένα χρώματα, γραμματοσειρά, συνήθειες, ψυχή, ζωή - γεμίζεις το χρόνο σου με πληθωρικά αποθέματα εργασίας και ψυχαγωγίας, κι αυτά copy-paste, φασόν, προβλέψιμα και βαρετά όμοια, σαν καλοκοπανισμένη αλιάδα... Ακούς έτοιμη μουσική, δε χρειάζεσαι καν να βγεις έξω για να τη βρεις... Τίγκα το πισί με τραγούδια που δε θ' ακούσεις πάνω από μια φορά... Μα θα τα κάνεις copy-paste και θα τα μοιραστείς με κάποιον άλλο, που πιθανότατα δεν θα τ' ακούσει ποτέ κι αυτός. Κι ο χρόνος γεμίζει, γεμίζει με υλικό που αδυνατεί να παραμείνει στην ψυχή σου ακόμη και ως στιγμαία κακή ανάμνηση - όσο χωράει ένα φλασάκι χωράει κι η ζωή σου.

Και τι μένει δικό σου απ' όλο αυτό; Τι νομίζεις ότι είναι εσύ απ' όλο αυτό;

Στις μικρές μας κοινωνίες είναι δύσκολο να βρεις ιδιαίτερους ανθρώπους. Ανθρώπους που με κάποιον τρόπο, ακόμη κι αν δεν το ξέρουν οι ίδιοι, η ζωή είναι δικιά τους, όχι απλά επειδή ξέρουν να τη ζουν διαφορετικά, «προσωπικά», αλλά επειδή πραγματικά σε ανύποπτο χρόνο το βλέπεις πάνω τους εκείνο το αγγιγματάκι ουρανού, το ξεχωριστό, τη μοναδικότητα.

Δεν ξέρεις πότε συμβαίνει. Το βλέπεις μόνο όταν συμβαίνει. Στη λάμψη, ή τη σκιά στα μάτια του άλλου. Που κατά βάθος μπορεί και να μην τον εκτιμάς, να μην τον έκανες παρέα... Αλλά που κρυφά έχεις την πολυτέλεια να τον θαυμάζεις, μόνο και μόνο γιατί βλέπεις μέσα σ' αυτό το απέραντο copy-paste, ότι εκείνος μέσα του κρύβει κάτι το μοναδικό.

Σπάνια έχω γελαστεί - μπορεί να μην πιάσω με την πρώτη το ουράνιο φέγγος, αλλά όσες φορές το έπιασα ποτέ δεν διαψεύστηκα.

Αυτό το φέγγος η αλήθεια είναι ότι μπορείς να το καμαρώνεις χωρίς να το μιμηθείς, χωρίς καν να μπορείς να το αντιγράψεις. Γιατί κάτι έχει μέσα του, μια ιδιαίτερη, ίσως θεϊκή εντολή, που σου απαγορεύει να το κάνεις copy-paste.

Κι αν εσύ επιμείνεις και το καταφέρεις, τότε, πάει το φέγγος, το σκότωσες.

Οπότε μένεις να δοκιμάζεις διαρκώς τον εαυτό σου... Ένας τέτοιος άνθρωπος, πριν από λίγο σου έφερε να δεις τη δουλειά του...  Σου εμπιστεύθηκε πράγματα που είχε χρόνια κρυμμένα στην ψυχή του. Και καρτερείς με δίψα, με χαρά να τη δεις.  Αυτή τη δίψα που νιώθεις κάθε φορά που σε πλησιάζουν οι ουράνιες σφαίρες.

Ή, οι αληθινοί άνθρωποι. Αυτοί που τίποτα πάνω τους δεν είναι copy-paste.